Phát hiện hành tinh ‘xương khô’ chứa bí mật hãi hùng

Một ngoại hành tinh mới được phát hiện đã tiết lộ những đặc tính hết sức vô lý, khiến các nhà khoa học bối rối và nghĩ đến những kịch bản hãi hùng về quá khứ của nó

Theo Science Alert, đó là hành tinh TOI-332b, quay quanh ngôi sao lùn màu cam cách Trái đất chúng ta 727 năm ánh sáng.

Các phép đo dựa trên tác động của hành tinh đối với ánh sáng của ngôi sao mẹ mỗi lần nó bay ngang qua cho phép nhóm khoa học gia, dẫn đầu bởi nhà vật lý thiên văn Ares Osborn từ Đại học Warwick (Anh), tính toán đó là một thế giới có bán kính gấp 3,2 lần Trái đất, quay quanh sao mẹ mỗi 18,72 giờ.

Phát hiện hành tinh xương khô chứa bí mật hãi hùng - Hình 1

Ảnh đồ họa mô tả một hành tinh khổng lồ bị thổi bay hết khí quyển – Ảnh: SCIENCE ALERT

Thú vị hơn, hành tinh này nằm trong khu vực gọi là “sa mạc Hải Vương Tinh ”, một vùng bí ẩn xung quanh một số ngôi sao, nơi thiếu vắng các hành tinh cỡ sao Hải Vương , là loại hành tinh vốn khá dồi dào.

TOI-332b hoàn toàn gây bối rối cho các nhà khoa học. Dù nằm trong sa mạc Hải Vương Tinh, nó vẫn có kích thước gần bằng sao Hải Vương – hành tinh có bán kính gấp 3,88 lần địa cầu.

Thế nhưng, nó nặng gấp 57,2 lần thế giới của chúng ta, trong khi sao Hải Vương có khối lượng chỉ bằng 17,15.

Kích thước và cân nặng này khiến nó phải là một thế giới có mật độ kinh hoàng là 9,6 g/m3, tức nặng hơn cả một khối sắt đặc cùng kính cỡ!

Video đang HOT

Mô hình hóa dữ liệu quan sát, các nhà khoa học tin rằng nó là một lõi sắt khổng lồ, dày đặc, với lớp phủ đá và bầu khí quyền mỏng chứa hydro và heli, cho dù lẽ ra nó phải là một “gã khổng lồ” khí giống sao Mộc khi sinh ra ở khu vực này.

Đối với một thế giới quá gần ngôi sao, quá trình bốc hơi quang học – khiến bầu khí quyển rò rỉ từ từ ra không gian – là có thể xảy ra, nhưng không thể giải thích việc biến cả một hành tinh khổng lồ khí thành cục sắt trơ trọi.

Có hai kịch bản rùng rợn về cách hành tinh này đã biến thành trạng thái “xương khô” – tức trơ lõi như hiện tại.

Kịch bản thứ nhất, nó có thể hình thành ở một nơi xa hơn vị trí hiện tại, rồi tiến gần lại sao mẹ trong quá trình tiến hóa. Sự nóng lên dần bởi khoảng cách thu hẹp và cả thay đổi từ sâu bên trong hành tinh đã khiến bầu khí quyển bị tước bỏ.

Cũng có khả năng nó là nạn nhân của một hành tinh khác. Cú va chạm thảm khốc đã thổi bay toàn bộ bầu khí quyển.

Kịch bản thứ ba, có khả năng thấp hơn, là nó đã được sinh ra dưới dạng “xương khô” kỳ quặc như thế, không tích tụ được bầu khí quyển ngay từ đầu.

Cho dù thế nào, TOI-332b vẫn là thế giới dị biệt lạ lùng mà các nhà khoa học kỳ vọng có thể tìm hiểu kỹ hơn nhờ các phương tiện quan sát tối tân hơn, sau phát hiện ban đầu này.

Những phát hiện giá trị khi NASA chụp được siêu Trái đất màu hồng

NASA đã chụp được hình ảnh gần nhất về hành tinh bí ẩn còn được gọi là siêu Trái đất hay sao Hải Vương thu nhỏ. Đây là tất cả những gì bạn cần biết.

Những phát hiện giá trị khi NASA chụp được siêu Trái đất màu hồng - Hình 1

Hành tinh bí ấn có tên GJ 1214 b

Bạn đã nghe nói về một hành tinh xa xôi bên ngoài hệ Mặt trời của chúng ta chưa? Bạn có biết có một thế giới bí ẩn? Kính viễn vọng Không gian James Webb của NASA đã chụp được một thứ vô cùng đáng kinh ngạc. Đó là hình ảnh rõ nhất về hành tinh bí ẩn có tên GJ 1214 b.

Nó lớn hơn các hành tinh đá như Trái đất, sao Hỏa, sao Kim, nhưng vẫn nhỏ hơn bất kỳ hành tinh băng hoặc khí khổng lồ nào trong hệ thống của chúng ta như sao Thiên vương, sao Hải vương chứ chưa nói đến sao Thổ, sao Mộc. Tuy nhiên, các nghiên cứu cho rằng những hành tinh như vậy - thường được gọi là siêu Trái đất hoặc sao Hải vương thu nhỏ - cực kỳ phổ biến trong thiên hà của chúng ta.

Thông báo của NASA đã tuyên bố: "Một nhóm khoa học đã có được quan sát sâu sắc mới về bầu khí quyển của một "sao Hải Vương thu nhỏ", một loại hành tinh phổ biến trong thiên hà nhưng ít được biết đến. Kính viễn vọng Không gian James Webb của NASA đã quan sát thấy một hành tinh xa xôi bên ngoài hệ Mặt trời của chúng ta để tiết lộ nơi có khả năng là một thế giới có độ phản chiếu cao với bầu khí quyển ẩm ướt. Đó là cái nhìn cận cảnh nhất về một thế giới bí ẩn, một "sao Hải Vương nhỏ" mà hầu như không thể xuyên thủng đối với các quan sát trước đây".

Theo thông tin do NASA cung cấp, dù GJ 1214 b có nhiệt độ 277 độ C - quá nóng để con người có thể sinh sống cũng như để tồn tại các đại dương chứa nước lỏng, nhưng nó vẫn thuộc loại lạnh ở quy mô vũ trụ. Thậm chí, nước có khả năng tồn tại ở dạng hơi và vẫn có thể là một phần chính trong bầu khí quyển của GJ 1214 b.

Eliza Kempton, một nhà nghiên cứu tại Đại học Maryland và là tác giả chính của một báo cáo vừa được xuất bản trên tạp chí Nature, cho biết: "Hành tinh này hoàn toàn bị bao phủ bởi một loại sương mù hoặc lớp mây nào đó. Bầu không khí vẫn hoàn toàn bị che khuất khỏi chúng ta cho đến khi có quan sát này".

Kempton cũng lưu ý rằng, nếu thực sự chứa nhiều nước, thì hành tinh này có thể là một "thế giới nước", với một lượng lớn vật chất nước và băng giá vào thời điểm hình thành.

Quan sát chứng minh sức mạnh của Thiết bị hồng ngoại trung bình (MIRI) của Webb, thiết bị này quan sát các bước sóng ánh sáng bên ngoài phần quang phổ điện từ mà mắt người có thể nhìn thấy. Nhờ sử dụng MIRI, nhóm nghiên cứu đã có thể tạo ra một loại "bản đồ nhiệt" của hành tinh khi nó quay quanh ngôi sao mẹ. Hành tinh này hoàn thành một quỹ đạo quanh ngôi sao mẹ chỉ trong 1,6 ngày Trái đất. Bản đồ nhiệt thời điểm ngay trước hành tinh di chuyển về phía ngôi sao và khi nó xuất hiện trở lại ở phía bên kia đã hé lộ chi tiết về thành phần của bầu khí quyển.

Kempton cho biết: "Khả năng có được một quỹ đạo hoàn chỉnh thực sự rất quan trọng để hiểu cách hành tinh phân phối nhiệt từ phía ban ngày sang phía ban đêm. Có rất nhiều sự tương phản giữa ngày và đêm. Ban đêm lạnh hơn ban ngày". Trên thực tế, nhiệt độ thay đổi giữa ngày và đêm của GJ 1214 b là từ 277 đến 165 độ C.

Sự thay đổi lớn như vậy chỉ có thể xảy ra trong bầu khí quyển được tạo thành từ các phân tử nặng hơn, chẳng hạn như nước hoặc khí mê-tan. Điều đó có nghĩa là bầu khí quyển của GJ 1214 b hầu như không chứa các phân tử hydro nhẹ. Kempton cho biết, đây là manh mối tiềm năng quan trọng đối với lịch sử và sự hình thành của hành tinh này - được giả định là đầy nước trong giai đoạn hình thành.

Kempton lưu ý dù GJ 1214 b được xếp vào hành tinh nóng nhưng nó mát hơn nhiều so với dự kiến. Đó là bởi vì bầu khí quyển sáng bóng bất thường của nó, điều gây ngạc nhiên cho các nhà nghiên cứu. Chính bầu khí quyển này đã phản xạ một phần lớn ánh sáng từ ngôi sao mẹ thay vì hấp thụ để có nhiệt độ nóng hơn.

Trước đây, các nhà khoa học đã nghĩ rằng những đám mây có thể được tạo thành từ một loại sương mù tối nào đó, nhưng điều đó không phù hợp với lượng ánh sáng được phản chiếu. Các nhà khoa học có thể sẽ tạo ra khói mù hóa học có đặc tính tương tự trong phòng thí nghiệm, để mô phỏng điều kiện thực tế trên GJ 1214 b.

Những quan sát mới có thể mở ra cơ hội hiểu biết sâu hơn về một loại hành tinh bị bao phủ kiểu như vậy. Mini-Neptunes - hay sub-Neptunes (hành tinh dạng sao Hải vương thu nhỏ) là loại hành tinh phổ biến nhất trong thiên hà, nhưng bí ẩn đối với chúng ta vì chúng không xuất hiện trong hệ Mặt trời. Các phép đo đạc cho đến nay cho thấy chúng tương tự như một phiên bản thu nhỏ của sao Hải vương nhưng trước nay ít được biết đến.

Những phát hiện mới đã thu hút nhà nghiên cứu hành tinh Laura Kreidberg, thuộc Viện Thiên văn học Max Planck ở Đức, người không thuộc nhóm nghiên cứu này nhưng đã từng sử dụng Kính viễn vọng Không gian Hubble để quan sát GJ 1214b trong quá khứ.

Kreidberg gọi hành tinh này là "cá voi trắng" đối với các nhà khoa học nghiên cứu các hành tinh bên ngoài hệ Mặt trời vì nó rất khó để mô tả đặc điểm.

Kreidberg nói: "Thật tuyệt khi cuối cùng cũng thấy một số bí mật được tiết lộ. Tôi không ngờ bầu khí quyển của nó lại sáng bóng như vậy. Điều đó hoàn toàn không nằm trong hình dung của tôi. Chúng ta sẽ phải quay lại bàn để tìm hiểu tại sao hành tinh này lại sáng bóng như vậy".

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Sự thật sốc đến không muốn tin về "cô gái xinh đẹp nhất thế giới" trên TikTokSự thật sốc đến không muốn tin về "cô gái xinh đẹp nhất thế giới" trên TikTok
14:18:38 15/01/2026
Quốc gia duy nhất ở châu Á bỏ Tết Nguyên đánQuốc gia duy nhất ở châu Á bỏ Tết Nguyên đán
08:14:06 14/01/2026
Loài nho lạ được ví như 'báu vật' xanh cho sân vườn biệt thựLoài nho lạ được ví như 'báu vật' xanh cho sân vườn biệt thự
11:39:29 15/01/2026
Vật thể lạ rơi trên cánh đồng khiến người dân hoảng sợVật thể lạ rơi trên cánh đồng khiến người dân hoảng sợ
08:15:35 14/01/2026
Khách Việt 'đi lạc' vì khách sạn Trung Quốc đánh số phòng từ số 8Khách Việt 'đi lạc' vì khách sạn Trung Quốc đánh số phòng từ số 8
11:27:52 14/01/2026
Cô bé "người sói" hiện ra sao?Cô bé "người sói" hiện ra sao?
15:04:18 15/01/2026
Bí ẩn ngôi làng "kungfu" kỳ lạ nhất hành tinh, cứ ra ngõ là gặp cao thủ võ thuậtBí ẩn ngôi làng "kungfu" kỳ lạ nhất hành tinh, cứ ra ngõ là gặp cao thủ võ thuật
08:12:25 14/01/2026
Chó cưng sống sót sau gần 2 tháng lạc trên núiChó cưng sống sót sau gần 2 tháng lạc trên núi
07:36:43 15/01/2026

Tin đang nóng

Trấn Thành không có tên trong bom tấn của Park Bo GumTrấn Thành không có tên trong bom tấn của Park Bo Gum
17:51:50 15/01/2026
Karik lên tiếng nóng về nghi vấn dùng chất cấmKarik lên tiếng nóng về nghi vấn dùng chất cấm
21:06:12 15/01/2026
Bắt 2 thanh niên chém nhầm người đi đườngBắt 2 thanh niên chém nhầm người đi đường
20:51:09 15/01/2026
Hôn nhân hơn 30 năm của Tuấn Ngọc và vợ kém 14 tuổi trước khi ly hônHôn nhân hơn 30 năm của Tuấn Ngọc và vợ kém 14 tuổi trước khi ly hôn
21:02:06 15/01/2026
Bạn trai kém 11 tuổi của Lệ Quyên không dám ôm hoa hậu Tiểu Vy: "Tôi sợ người yêu nghĩ ngợi"Bạn trai kém 11 tuổi của Lệ Quyên không dám ôm hoa hậu Tiểu Vy: "Tôi sợ người yêu nghĩ ngợi"
22:35:13 15/01/2026
Thành Nghị bị theo dõi, đe dọa tính mạngThành Nghị bị theo dõi, đe dọa tính mạng
18:04:32 15/01/2026
Công an ở Hà Nội ngăn chặn vụ lừa đảo, cứu nam sinh bị ép mang vàng đi bánCông an ở Hà Nội ngăn chặn vụ lừa đảo, cứu nam sinh bị ép mang vàng đi bán
22:29:19 15/01/2026
Nam thần 1m8 đẹp nhất nước nay sống sung sướng bên bà xã kiếm tiền giỏi, khiến 3 triệu người choángNam thần 1m8 đẹp nhất nước nay sống sung sướng bên bà xã kiếm tiền giỏi, khiến 3 triệu người choáng
20:28:52 15/01/2026

Tin mới nhất

Bầu trời chuyển sang màu hồng kỳ lạ khiến cả thị trấn kinh ngạc

Bầu trời chuyển sang màu hồng kỳ lạ khiến cả thị trấn kinh ngạc

12:10:36 15/01/2026
Bầu trời tại một thị trấn của Anh bỗng nhiên chuyển sang màu hồng rực rỡ kỳ lạ, cảnh tượng chói mắt này đã gây ra khá nhiều sự chú ý.
Quốc gia đi trước thế giới nửa thế kỷ, hiện đang sống ở năm 2082

Quốc gia đi trước thế giới nửa thế kỷ, hiện đang sống ở năm 2082

20:39:45 12/01/2026
Năm mới của Nepal, gọi là Naya Barsha, thường rơi vào ngày 13 hoặc 14 tháng 4 Dương lịch, gắn với thời điểm Mặt Trời đi vào chòm sao Bạch Dương.
Hai tháng sống trong hang tối, nhà địa chất vô tình phát minh ra một lĩnh vực sinh học mới

Hai tháng sống trong hang tối, nhà địa chất vô tình phát minh ra một lĩnh vực sinh học mới

20:38:52 12/01/2026
Một thí nghiệm tưởng như liều lĩnh và kỳ quặc của một nhà địa chất trẻ vào năm 1962 đã bất ngờ mở ra cánh cửa cho một lĩnh vực khoa học hoàn toàn mới, làm thay đổi cách con người hiểu về chính cơ thể và thời gian.
354 khối lập phương tạo nên khu nhà 'điên rồ' bậc nhất hành tinh

354 khối lập phương tạo nên khu nhà 'điên rồ' bậc nhất hành tinh

20:37:40 12/01/2026
Khu dân cư Habitat 67 được bình chọn là một trong 10 công trình độc nhất vô nhị trên thế giới với lối kiến trúc phá vỡ mọi chuẩn mực.
Nơi 'điên rồ' nhất trên Trái Đất

Nơi 'điên rồ' nhất trên Trái Đất

20:35:59 12/01/2026
Nằm khuất sâu trong lòng Thái Bình Dương, điểm Nemo không chỉ đơn thuần là cột mốc địa lý. Nơi đây là điểm bất khả xâm phạm trên đại dương, điểm xa nhất so với bất kỳ bề mặt đất liền nào.
Cặp vợ chồng bị bác đơn xin ly hôn vì mặc đồ đôi đến toà

Cặp vợ chồng bị bác đơn xin ly hôn vì mặc đồ đôi đến toà

22:01:46 10/01/2026
Mới đây, một bức ảnh đang lan truyền mạnh mẽ trên mạng xã hội ghi lại tình huống hy hữu tại một phiên tòa ly hôn. Thẩm phán đã quyết định bác đơn kiện sau khi chứng kiến cặp đôi xuất hiện trong trang phục đồ đôi đồng bộ.
Loài động vật có vú gần như máu lạnh duy nhất còn sống khiến giới khoa học bối rối vì quá khác thường

Loài động vật có vú gần như máu lạnh duy nhất còn sống khiến giới khoa học bối rối vì quá khác thường

21:07:27 10/01/2026
Trong thế giới động vật, động vật có vú từ lâu được xem là biểu tượng của sự ổn định sinh học, với thân nhiệt được duy trì ở mức gần như không đổi bất chấp môi trường xung quanh.
Nghề rep tin nhắn ngay lập tức để an ủi những người mắc chứng lo âu

Nghề rep tin nhắn ngay lập tức để an ủi những người mắc chứng lo âu

13:02:35 10/01/2026
Một ngành nghề mới lạ mang tên người phản hồi tức thì (miao hui shi) đang trở thành xu hướng mạnh mẽ trên mạng xã hội Trung Quốc.
Gấu cố thủ dưới hầm nhà dân hơn một tháng

Gấu cố thủ dưới hầm nhà dân hơn một tháng

07:09:51 10/01/2026
Con gấu chui vào căn hầm dưới ngôi nhà ở California, bám trụ ở đó bất chấp nỗ lực xua đuổi của chủ nhà và giới chức, rồi tự rời đi sau hơn một tháng.
Hai con vật quý hiếm trong sách đỏ đi lạc vào nhà dân

Hai con vật quý hiếm trong sách đỏ đi lạc vào nhà dân

14:01:45 09/01/2026
Một hộ dân ở Thanh Hóa vừa phát hiện 2 cá thể động vật quý hiếm có trong sách đỏ đi lạc vào nhà nên đã bắt giao nộp cho công an.
Một quốc gia đang nắng nóng 45 độ C giữa mùa đông

Một quốc gia đang nắng nóng 45 độ C giữa mùa đông

13:54:43 09/01/2026
Hơn một nửa diện tích Australi đang đối mặt với tình trạng oi bức dưới nền nhiệt độ thiêu đốt trong đợt sóng nhiệt được dự báo là tồi tệ nhất trong 6 năm.
NASA xác nhận vật thể đầu tiên trong vũ trụ không có sao

NASA xác nhận vật thể đầu tiên trong vũ trụ không có sao

13:53:57 09/01/2026
Cơ quan Hàng không và Vũ trụ Mỹ (NASA) vừa xác nhận sự tồn tại của vật thể đầu tiên trong vũ trụ được quan sát là không chứa sao.

Có thể bạn quan tâm

Cục trưởng Xuân Bắc 'làm đẹp' cho NSND Tự Long, Mỹ Tâm mừng sinh nhật tuổi 45

Cục trưởng Xuân Bắc 'làm đẹp' cho NSND Tự Long, Mỹ Tâm mừng sinh nhật tuổi 45

Sao việt

23:45:55 15/01/2026
NSND Tự Long đăng video đích thân NSND Xuân Bắc - Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn làm đẹp chỉnh tóc cho mình trong cánh gà. Ca sĩ Mỹ Tâm mừng sinh nhật tuổi 45.
Cánh diều vàng 2025 gọi tên Mạnh Trường và Thượng tá Đặng Thái Huyền 'Mưa đỏ'

Cánh diều vàng 2025 gọi tên Mạnh Trường và Thượng tá Đặng Thái Huyền 'Mưa đỏ'

Hậu trường phim

23:41:48 15/01/2026
Diễn viên Mạnh Trường, Nguyễn Hoàng Ngọc Huyền cùng Phương Nam, Đặng Thái Huyền phim Mưa đỏ được xướng tên ở lễ trao giải Cánh diều vàng tối 15/1 tại Hà Nội.
Tùng Dương, Mỹ Tâm sẽ tham gia concert 50 nghìn khán giả tại Quảng Ninh

Tùng Dương, Mỹ Tâm sẽ tham gia concert 50 nghìn khán giả tại Quảng Ninh

Nhạc việt

23:28:27 15/01/2026
Divo Tùng Dương, ca sĩ Mỹ Tâm cùng nhiều nghệ sĩ khác sẽ tham gia concert 50 nghìn khán giả tại Quảng Ninh vào tối 25/1.
Diễn viên phim '24 giờ' bị bắt vì hành hung tài xế xe công nghệ

Diễn viên phim '24 giờ' bị bắt vì hành hung tài xế xe công nghệ

Sao âu mỹ

23:26:32 15/01/2026
Nam diễn viên Kiefer Sutherland bị cảnh sát Los Angeles bắt giữ sau cáo buộc hành hung và đe dọa tài xế xe công nghệ.
Dương Thanh Vàng ra sao sau cú sốc bị khán giả đuổi xuống sân khấu?

Dương Thanh Vàng ra sao sau cú sốc bị khán giả đuổi xuống sân khấu?

Tv show

23:19:16 15/01/2026
Cú sốc bị khán giả đuổi xuống sân khấu nhiều năm trước trở thành cú tát giúp Dương Thanh Vàng thức tỉnh và trở lại với phiên bản tốt hơn.
Trương Vệ Kiện: Tuổi thơ cơ cực và cuộc đời đầy biến cố

Trương Vệ Kiện: Tuổi thơ cơ cực và cuộc đời đầy biến cố

Sao châu á

23:07:34 15/01/2026
Ba lần tổ chức hôn lễ với cùng một người vợ là nữ diễn viên Trương Tây thực chất là cách anh trân trọng và củng cố mối quan hệ này qua từng giai đoạn.
Tai nạn giao thông liên hoàn trong hầm sông Sài Gòn

Tai nạn giao thông liên hoàn trong hầm sông Sài Gòn

Tin nổi bật

22:56:42 15/01/2026
Ngày 15-1, lực lượng chức năng TPHCM đang điều tra nguyên nhân vụ tai nạn giao thông liên hòa trong hầm vượt sông Sài Gòn.
Bắt nhóm đối tượng cho vay lãi nặng 869%/năm

Bắt nhóm đối tượng cho vay lãi nặng 869%/năm

Pháp luật

22:47:27 15/01/2026
Công an thành phố Đà Nẵng đã bắt giữ nhóm đối tượng tổ chức cho vay với lãi suất lên đến 869%/năm, thu lợi bất chính hàng trăm triệu đồng.
Nga phản bác cứng rắn khi bị NATO cáo buộc là "mối đe dọa" với Greenland

Nga phản bác cứng rắn khi bị NATO cáo buộc là "mối đe dọa" với Greenland

Thế giới

22:40:27 15/01/2026
Nga ngày 15/1 tuyên bố rằng việc NATO cáo buộc Nga và Trung Quốc là mối đe dọa đối với Greenland chỉ là một cách diễn đạt nhằm cố tình thổi phồng tâm lý hoảng loạn.
Tiết lộ gây sốc của Khoa Pug về tình trạng tài chính

Tiết lộ gây sốc của Khoa Pug về tình trạng tài chính

Netizen

22:32:00 15/01/2026
Trong vlog mới, YouTuber giàu nhất Việt Nam khiến hàng triệu người theo dõi bất ngờ khi lần đầu tiết lộ về tài chính, không còn dám tiêu xài thả ga như tuyên bố trước đây.
Phim Việt giờ vàng có cảnh sốc, lộ 1 bức ảnh mà cả MXH chấn động

Phim Việt giờ vàng có cảnh sốc, lộ 1 bức ảnh mà cả MXH chấn động

Phim việt

22:25:35 15/01/2026
Nhiều bình luận cho rằng đây là một trong những cảnh đánh ghen kỳ lạ và táo bạo nhất từng xuất hiện trên sóng truyền hình, đủ khiến người xem choáng váng và hả hê tột độ.