Phát hiện hành tinh ‘xương khô’ chứa bí mật hãi hùng
Một ngoại hành tinh mới được phát hiện đã tiết lộ những đặc tính hết sức vô lý, khiến các nhà khoa học bối rối và nghĩ đến những kịch bản hãi hùng về quá khứ của nó
Theo Science Alert, đó là hành tinh TOI-332b, quay quanh ngôi sao lùn màu cam cách Trái đất chúng ta 727 năm ánh sáng.
Các phép đo dựa trên tác động của hành tinh đối với ánh sáng của ngôi sao mẹ mỗi lần nó bay ngang qua cho phép nhóm khoa học gia, dẫn đầu bởi nhà vật lý thiên văn Ares Osborn từ Đại học Warwick (Anh), tính toán đó là một thế giới có bán kính gấp 3,2 lần Trái đất, quay quanh sao mẹ mỗi 18,72 giờ.
Ảnh đồ họa mô tả một hành tinh khổng lồ bị thổi bay hết khí quyển – Ảnh: SCIENCE ALERT
Thú vị hơn, hành tinh này nằm trong khu vực gọi là “sa mạc Hải Vương Tinh ”, một vùng bí ẩn xung quanh một số ngôi sao, nơi thiếu vắng các hành tinh cỡ sao Hải Vương , là loại hành tinh vốn khá dồi dào.
TOI-332b hoàn toàn gây bối rối cho các nhà khoa học. Dù nằm trong sa mạc Hải Vương Tinh, nó vẫn có kích thước gần bằng sao Hải Vương – hành tinh có bán kính gấp 3,88 lần địa cầu.
Thế nhưng, nó nặng gấp 57,2 lần thế giới của chúng ta, trong khi sao Hải Vương có khối lượng chỉ bằng 17,15.
Kích thước và cân nặng này khiến nó phải là một thế giới có mật độ kinh hoàng là 9,6 g/m3, tức nặng hơn cả một khối sắt đặc cùng kính cỡ!
Video đang HOT
Mô hình hóa dữ liệu quan sát, các nhà khoa học tin rằng nó là một lõi sắt khổng lồ, dày đặc, với lớp phủ đá và bầu khí quyền mỏng chứa hydro và heli, cho dù lẽ ra nó phải là một “gã khổng lồ” khí giống sao Mộc khi sinh ra ở khu vực này.
Đối với một thế giới quá gần ngôi sao, quá trình bốc hơi quang học – khiến bầu khí quyển rò rỉ từ từ ra không gian – là có thể xảy ra, nhưng không thể giải thích việc biến cả một hành tinh khổng lồ khí thành cục sắt trơ trọi.
Có hai kịch bản rùng rợn về cách hành tinh này đã biến thành trạng thái “xương khô” – tức trơ lõi như hiện tại.
Kịch bản thứ nhất, nó có thể hình thành ở một nơi xa hơn vị trí hiện tại, rồi tiến gần lại sao mẹ trong quá trình tiến hóa. Sự nóng lên dần bởi khoảng cách thu hẹp và cả thay đổi từ sâu bên trong hành tinh đã khiến bầu khí quyển bị tước bỏ.
Cũng có khả năng nó là nạn nhân của một hành tinh khác. Cú va chạm thảm khốc đã thổi bay toàn bộ bầu khí quyển.
Kịch bản thứ ba, có khả năng thấp hơn, là nó đã được sinh ra dưới dạng “xương khô” kỳ quặc như thế, không tích tụ được bầu khí quyển ngay từ đầu.
Cho dù thế nào, TOI-332b vẫn là thế giới dị biệt lạ lùng mà các nhà khoa học kỳ vọng có thể tìm hiểu kỹ hơn nhờ các phương tiện quan sát tối tân hơn, sau phát hiện ban đầu này.
Những phát hiện giá trị khi NASA chụp được siêu Trái đất màu hồng
NASA đã chụp được hình ảnh gần nhất về hành tinh bí ẩn còn được gọi là siêu Trái đất hay sao Hải Vương thu nhỏ. Đây là tất cả những gì bạn cần biết.
Hành tinh bí ấn có tên GJ 1214 b
Bạn đã nghe nói về một hành tinh xa xôi bên ngoài hệ Mặt trời của chúng ta chưa? Bạn có biết có một thế giới bí ẩn? Kính viễn vọng Không gian James Webb của NASA đã chụp được một thứ vô cùng đáng kinh ngạc. Đó là hình ảnh rõ nhất về hành tinh bí ẩn có tên GJ 1214 b.
Nó lớn hơn các hành tinh đá như Trái đất, sao Hỏa, sao Kim, nhưng vẫn nhỏ hơn bất kỳ hành tinh băng hoặc khí khổng lồ nào trong hệ thống của chúng ta như sao Thiên vương, sao Hải vương chứ chưa nói đến sao Thổ, sao Mộc. Tuy nhiên, các nghiên cứu cho rằng những hành tinh như vậy - thường được gọi là siêu Trái đất hoặc sao Hải vương thu nhỏ - cực kỳ phổ biến trong thiên hà của chúng ta.
Thông báo của NASA đã tuyên bố: "Một nhóm khoa học đã có được quan sát sâu sắc mới về bầu khí quyển của một "sao Hải Vương thu nhỏ", một loại hành tinh phổ biến trong thiên hà nhưng ít được biết đến. Kính viễn vọng Không gian James Webb của NASA đã quan sát thấy một hành tinh xa xôi bên ngoài hệ Mặt trời của chúng ta để tiết lộ nơi có khả năng là một thế giới có độ phản chiếu cao với bầu khí quyển ẩm ướt. Đó là cái nhìn cận cảnh nhất về một thế giới bí ẩn, một "sao Hải Vương nhỏ" mà hầu như không thể xuyên thủng đối với các quan sát trước đây".
Theo thông tin do NASA cung cấp, dù GJ 1214 b có nhiệt độ 277 độ C - quá nóng để con người có thể sinh sống cũng như để tồn tại các đại dương chứa nước lỏng, nhưng nó vẫn thuộc loại lạnh ở quy mô vũ trụ. Thậm chí, nước có khả năng tồn tại ở dạng hơi và vẫn có thể là một phần chính trong bầu khí quyển của GJ 1214 b.
Eliza Kempton, một nhà nghiên cứu tại Đại học Maryland và là tác giả chính của một báo cáo vừa được xuất bản trên tạp chí Nature, cho biết: "Hành tinh này hoàn toàn bị bao phủ bởi một loại sương mù hoặc lớp mây nào đó. Bầu không khí vẫn hoàn toàn bị che khuất khỏi chúng ta cho đến khi có quan sát này".
Kempton cũng lưu ý rằng, nếu thực sự chứa nhiều nước, thì hành tinh này có thể là một "thế giới nước", với một lượng lớn vật chất nước và băng giá vào thời điểm hình thành.
Quan sát chứng minh sức mạnh của Thiết bị hồng ngoại trung bình (MIRI) của Webb, thiết bị này quan sát các bước sóng ánh sáng bên ngoài phần quang phổ điện từ mà mắt người có thể nhìn thấy. Nhờ sử dụng MIRI, nhóm nghiên cứu đã có thể tạo ra một loại "bản đồ nhiệt" của hành tinh khi nó quay quanh ngôi sao mẹ. Hành tinh này hoàn thành một quỹ đạo quanh ngôi sao mẹ chỉ trong 1,6 ngày Trái đất. Bản đồ nhiệt thời điểm ngay trước hành tinh di chuyển về phía ngôi sao và khi nó xuất hiện trở lại ở phía bên kia đã hé lộ chi tiết về thành phần của bầu khí quyển.
Kempton cho biết: "Khả năng có được một quỹ đạo hoàn chỉnh thực sự rất quan trọng để hiểu cách hành tinh phân phối nhiệt từ phía ban ngày sang phía ban đêm. Có rất nhiều sự tương phản giữa ngày và đêm. Ban đêm lạnh hơn ban ngày". Trên thực tế, nhiệt độ thay đổi giữa ngày và đêm của GJ 1214 b là từ 277 đến 165 độ C.
Sự thay đổi lớn như vậy chỉ có thể xảy ra trong bầu khí quyển được tạo thành từ các phân tử nặng hơn, chẳng hạn như nước hoặc khí mê-tan. Điều đó có nghĩa là bầu khí quyển của GJ 1214 b hầu như không chứa các phân tử hydro nhẹ. Kempton cho biết, đây là manh mối tiềm năng quan trọng đối với lịch sử và sự hình thành của hành tinh này - được giả định là đầy nước trong giai đoạn hình thành.
Kempton lưu ý dù GJ 1214 b được xếp vào hành tinh nóng nhưng nó mát hơn nhiều so với dự kiến. Đó là bởi vì bầu khí quyển sáng bóng bất thường của nó, điều gây ngạc nhiên cho các nhà nghiên cứu. Chính bầu khí quyển này đã phản xạ một phần lớn ánh sáng từ ngôi sao mẹ thay vì hấp thụ để có nhiệt độ nóng hơn.
Trước đây, các nhà khoa học đã nghĩ rằng những đám mây có thể được tạo thành từ một loại sương mù tối nào đó, nhưng điều đó không phù hợp với lượng ánh sáng được phản chiếu. Các nhà khoa học có thể sẽ tạo ra khói mù hóa học có đặc tính tương tự trong phòng thí nghiệm, để mô phỏng điều kiện thực tế trên GJ 1214 b.
Những quan sát mới có thể mở ra cơ hội hiểu biết sâu hơn về một loại hành tinh bị bao phủ kiểu như vậy. Mini-Neptunes - hay sub-Neptunes (hành tinh dạng sao Hải vương thu nhỏ) là loại hành tinh phổ biến nhất trong thiên hà, nhưng bí ẩn đối với chúng ta vì chúng không xuất hiện trong hệ Mặt trời. Các phép đo đạc cho đến nay cho thấy chúng tương tự như một phiên bản thu nhỏ của sao Hải vương nhưng trước nay ít được biết đến.
Những phát hiện mới đã thu hút nhà nghiên cứu hành tinh Laura Kreidberg, thuộc Viện Thiên văn học Max Planck ở Đức, người không thuộc nhóm nghiên cứu này nhưng đã từng sử dụng Kính viễn vọng Không gian Hubble để quan sát GJ 1214b trong quá khứ.
Kreidberg gọi hành tinh này là "cá voi trắng" đối với các nhà khoa học nghiên cứu các hành tinh bên ngoài hệ Mặt trời vì nó rất khó để mô tả đặc điểm.
Kreidberg nói: "Thật tuyệt khi cuối cùng cũng thấy một số bí mật được tiết lộ. Tôi không ngờ bầu khí quyển của nó lại sáng bóng như vậy. Điều đó hoàn toàn không nằm trong hình dung của tôi. Chúng ta sẽ phải quay lại bàn để tìm hiểu tại sao hành tinh này lại sáng bóng như vậy".
Mưa kim cương trên các hành tinh khắp vũ trụ
Các nhà khoa học cho rằng mưa kim cương là chuyện thường ngày trên các hành tinh trải khắp vũ trụ, dựa trên các phát hiện mới liên quan đến hiện tượng này trên Thiên Vương tinh và Hải vương tinh. Báo cáo mới cho rằng những trận mưa kim cương là chuyện thường thấy trên khắp vũ trụ REUTERS. Trước đó, giới...
Clip anh trai khóc dặn em đi làm dâu 'không như ở nhà' khiến dân mạng bùi ngùi01:32
CĐV Đông Nam Á đồng loạt ca ngợi U23 Việt Nam18:55
Mừng con gái lấy chồng, ông bố Cần Thơ cho cả vườn mai nở sớm00:11
Cưới cô hàng xóm cách nhà 200m, chú rể Thanh Hóa đem xe mui trần đi đón dâu00:45
Chú rể Úc dùng xe lôi chở tráp cưới ở An Giang, cộng đồng mạng thích thú01:34
Cô dâu Đồng Tháp đội vương miện vàng, nhận gần 30 cây vàng trong đám cưới01:29
Jordan cảm ơn Việt Nam khi vào tứ kết U23 châu Á00:26
Nguyễn Đình Bắc nghe lời dặn của HLV Kim để ghi siêu phẩm14:49
"Sốc visual" Đình Bắc ở tiệm cắt tóc, đá bóng hay lại điển trai vô địch thế này!00:25Tiêu điểm
Tin đang nóng
Tin mới nhất

Bầu trời chuyển sang màu hồng kỳ lạ khiến cả thị trấn kinh ngạc

Quốc gia đi trước thế giới nửa thế kỷ, hiện đang sống ở năm 2082

Hai tháng sống trong hang tối, nhà địa chất vô tình phát minh ra một lĩnh vực sinh học mới

354 khối lập phương tạo nên khu nhà 'điên rồ' bậc nhất hành tinh

Nơi 'điên rồ' nhất trên Trái Đất

Cặp vợ chồng bị bác đơn xin ly hôn vì mặc đồ đôi đến toà

Loài động vật có vú gần như máu lạnh duy nhất còn sống khiến giới khoa học bối rối vì quá khác thường

Nghề rep tin nhắn ngay lập tức để an ủi những người mắc chứng lo âu

Gấu cố thủ dưới hầm nhà dân hơn một tháng

Hai con vật quý hiếm trong sách đỏ đi lạc vào nhà dân

Một quốc gia đang nắng nóng 45 độ C giữa mùa đông

NASA xác nhận vật thể đầu tiên trong vũ trụ không có sao
Có thể bạn quan tâm

Cục trưởng Xuân Bắc 'làm đẹp' cho NSND Tự Long, Mỹ Tâm mừng sinh nhật tuổi 45
Sao việt
23:45:55 15/01/2026
Cánh diều vàng 2025 gọi tên Mạnh Trường và Thượng tá Đặng Thái Huyền 'Mưa đỏ'
Hậu trường phim
23:41:48 15/01/2026
Tùng Dương, Mỹ Tâm sẽ tham gia concert 50 nghìn khán giả tại Quảng Ninh
Nhạc việt
23:28:27 15/01/2026
Diễn viên phim '24 giờ' bị bắt vì hành hung tài xế xe công nghệ
Sao âu mỹ
23:26:32 15/01/2026
Dương Thanh Vàng ra sao sau cú sốc bị khán giả đuổi xuống sân khấu?
Tv show
23:19:16 15/01/2026
Trương Vệ Kiện: Tuổi thơ cơ cực và cuộc đời đầy biến cố
Sao châu á
23:07:34 15/01/2026
Tai nạn giao thông liên hoàn trong hầm sông Sài Gòn
Tin nổi bật
22:56:42 15/01/2026
Bắt nhóm đối tượng cho vay lãi nặng 869%/năm
Pháp luật
22:47:27 15/01/2026
Nga phản bác cứng rắn khi bị NATO cáo buộc là "mối đe dọa" với Greenland
Thế giới
22:40:27 15/01/2026
Tiết lộ gây sốc của Khoa Pug về tình trạng tài chính
Netizen
22:32:00 15/01/2026
Giặc bên Ngô không bằng bà cô trên truyền hình
Hành tinh phản chiếu ánh sáng từ ngôi sao chủ
Một ngôi sao nhỏ có thể chứa một hành tinh khổng lồ hay không?
James Webb tiếp tục cung cấp thông tin hiếm có về một hành tinh bí ẩn
Chòm sao Nhân Mã trong Hệ Mặt trời có thể gây nguy hiểm cho Trái đất?
Hi hữu: Tất cả các hành tinh trong hệ Mặt trời xuất hiện trên bầu trời đêm
Bí mật rùng rợn về hành tinh 'mọc đuôi' như hồ ly
Rùng mình 13 hộp sọ giống 'ngoài hành tinh' cạnh kim tự tháp Maya
Những cơn bão kéo dài hàng trăm năm trên sao Thổ
Vừa ngủ dậy, người đàn ông suýt ngất vì 'quái thú ngoài hành tinh' xuất hiện ngoài cửa
Phát hiện 'bãi đáp' khổng lồ của vật thể ngoài hành tinh
Một báu vật tiết lộ 'thế giới ngoài hành tinh' ngay trên địa cầu!
Phát hiện mới: 7 hành tinh giống Trái Đất có thể ở được
Sự thật sốc đến không muốn tin về "cô gái xinh đẹp nhất thế giới" trên TikTok
Quốc gia duy nhất ở châu Á bỏ Tết Nguyên đán
Loài nho lạ được ví như 'báu vật' xanh cho sân vườn biệt thự
Vật thể lạ rơi trên cánh đồng khiến người dân hoảng sợ
Khách Việt 'đi lạc' vì khách sạn Trung Quốc đánh số phòng từ số 8
Cô bé "người sói" hiện ra sao?
Bí ẩn ngôi làng "kungfu" kỳ lạ nhất hành tinh, cứ ra ngõ là gặp cao thủ võ thuật
Chó cưng sống sót sau gần 2 tháng lạc trên núi
Trấn Thành không có tên trong bom tấn của Park Bo Gum
Karik lên tiếng nóng về nghi vấn dùng chất cấm
Bắt 2 thanh niên chém nhầm người đi đường
Hôn nhân hơn 30 năm của Tuấn Ngọc và vợ kém 14 tuổi trước khi ly hôn
Bạn trai kém 11 tuổi của Lệ Quyên không dám ôm hoa hậu Tiểu Vy: "Tôi sợ người yêu nghĩ ngợi"
Thành Nghị bị theo dõi, đe dọa tính mạng
Công an ở Hà Nội ngăn chặn vụ lừa đảo, cứu nam sinh bị ép mang vàng đi bán
Nam thần 1m8 đẹp nhất nước nay sống sung sướng bên bà xã kiếm tiền giỏi, khiến 3 triệu người choáng
Lần đầu thấy cặp đôi ngôn tình mà mặt nhà gái chỉ bằng bắp tay nhà trai, đúng là truyện tranh không lừa người
Chỉ có ở Việt Nam: Tài phiệt Hàn Quốc phải năn nỉ web lậu ẩn phim, nghe câu trả lời mà không ai tin nổi
Chú rể Thanh Hóa dùng xe hoa rước di ảnh cô dâu, kể chuyện nghẹn lòng phía sau
Ca sĩ Tuấn Ngọc ly hôn ở tuổi U80
Vụ tai nạn 4 người tử vong: Chuyến xe đi thăm nhà trai hóa đại tang
Lệ Quyên lên tiếng nóng sau khi Sở VH&TT TP.HCM vào cuộc xem xét vụ phát ngôn văng tục
Sở Văn hóa TPHCM vào cuộc vụ ồn ào phát ngôn của Lệ Quyên
Ở Việt Nam có một phú bà chơi rất nét: Xây biệt thự dưỡng già với bạn thân, U40 chồng chăm như em bé
Tiết lộ nóng: Mỹ sắp tấn công Iran; Tehran bắt đầu đóng cửa không phận