Chế độ dinh dưỡng cho trẻ tự kỷ

Theo các chuyên gia sức khỏe, chế độ dinh dưỡng cho trẻ tự kỷ đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát các triệu chứng và những bệnh liên quan đến chứng tự kỷ.

Đến nay, tự kỷ vẫn là bệnh chưa có cách chữa trị. Việc kiểm soát các triệu chứng của dạng rối loạn phát triển thần kinh này chủ yếu nhờ vào một số loại thuốc chống loạn thần, các liệu pháp can thiệp hành vi và nhận thức. Tuy vậy, thuốc men không thể giúp kiềm chế các triệu chứng nghiêm trọng của tự kỷ – bao gồm gặp khó khăn trong tương tác, giao tiếp xã hội và hành vi lặp đi lặp lại.

Mối liên hệ giữa thực phẩm và bệnh tự kỷ

Các nhà nghiên cứu cho biết sự phát triển của bệnh tự kỷ bắt đầu ngay từ giai đoạn bào thai. Cụ thể là chế độ dinh dưỡng của người mẹ có liên quan đến nguy cơ mắc tự kỷ của thai nhi trong bụng. Đơn cử, một nghiên cứu từng công bố trên Tạp chí Nutritional Neuroscience cho thấy sự thiếu hụt các vi chất dinh dưỡng như kẽm, đồng, sắt và vitamin B9 ở mẹ bầu khiến thai nhi có nguy cơ bị tự kỷ. Đó là bởi các vi chất quan trọng này đóng vai trò quan trọng trong sự phát triển não bộ của thai nhi.

Lựa chọn thực phẩm có lợi cũng là một cách hỗ trợ điều trị bệnh tự kỷ ở trẻ em. Ảnh: Connectingbehavior.com

Theo nghiên cứu đăng trên tạp chí của Hiệp hội dinh dưỡng Mỹ, trẻ tự kỷ có độ nhạy cảm giác quan cao hơn trẻ bình thường. Điều này đồng nghĩa trẻ tự kỷ xử lý thông tin giác quan khác thường và cực nhạy cảm với hương thơm, đặc điểm, mùi vị và màu sắc của thực phẩm. Đây là lý do tại sao trẻ tự kỷ thường kén ăn. Không chỉ vậy, nhiều nghiên cứu còn chỉ ra rằng bệnh nhân tự kỷ thiếu khả năng hấp thụ một số chất dinh dưỡng, do bị rối loạn chức năng đường tiêu hóa. Điển hình là nghiên cứu đăng trên Tạp chí Tự kỷ và Rối loạn phát triển cho thấy so với trẻ khỏe mạnh, trẻ tự kỷ có gấp 8 lần nguy cơ bị các rối loạn dạ dày-ruột (GI), bao gồm táo bón và hội chứng ruột kích thích (IBS).

Qua nhiều năm nghiên cứu, các chuyên gia đã đưa ra lời khuyên về cách sử dụng thực phẩm được khoa học chứng minh là có lợi cho trẻ tự kỷ, như sau:

1. Không ăn nhiều đường

Đường làm tăng nồng độ đường trong máu và dẫn đến chứng tăng động – hành vi hiếu động quá mức dễ xuất hiện ở trẻ tự kỷ. Do đó, điều quan trọng là hạn chế cho trẻ tiêu thụ thực phẩm chứa nhiều đường cũng như thức uống không lành mạnh và các chất bảo quản thực phẩm để phòng ngừa nguy cơ tăng đường huyết.

2. Tránh thực phẩm chứa Gluten và Casein

Do hệ vi khuẩn đường ruột bị xáo trộn, nên trẻ tự kỷ thường không thể tiêu hóa các thực phẩm có chứa Gluten (thường có trong lúa mì, lúa mạch và lúa mạch đen) và Casein (trong sữa và các chế phẩm từ sữa). Nhóm thực phẩm này gây viêm nên chúng dễ gây dị ứng cho trẻ tự kỷ.

3. Tăng cường tiêu thụ vitamin C và kẽm

Tình trạng thiếu hụt vitamin C và kẽm ở thai phụ có liên quan đến việc tăng nguy cơ phát triển bệnh tự kỷ ở thai nhi. Trong khi đó ở trẻ tự kỷ, việc không dung nạp những thực phẩm chứa 2 dưỡng chất này có thể làm trầm trọng thêm bệnh trạng.

Nghiên cứu cho thấy thực phẩm giàu vitamin C và kẽm còn giúp điều trị các vấn đề tiêu hóa liên quan đến chứng tự kỷ. Do vậy, bổ sung thực phẩm dồi dào vitamin C (có nhiều trong cam quýt, kiwi, dứa, nho, cà chua, đu đủ, bông cải xanh và dâu tây) và kẽm (các loại đậu, chế phẩm từ sữa, trứng, ngũ cốc nguyên cám) rất quan trọng với trẻ tự kỷ.

4. Bổ sung axít béo omega-3 và thực phẩm giàu lợi khuẩn (probiotic)

Theo các nhà nghiên cứu, một số trẻ tự kỷ bị khiếm khuyết enzyme do các chất béo quan trọng bị loại bỏ khỏi màng tế bào não nhanh hơn bình thường. Vì vậy, trẻ tự kỷ cần lượng chất béo thiết yếu nhiều hơn trẻ khỏe mạnh khác. Và thực phẩm giàu axít béo omega-3 (như quả óc chó, hạt chia, hạt lanh, đậu nành, dầu gan cá tuyết, cá hồi) được coi là thực phẩm bồi bổ não rất tốt.

Mặt khác, trẻ tự kỷ thường bị rối loạn hệ vi khuẩn đường ruột và mắc nhiều bệnh tiêu hóa khác. Do đó, một chế độ ăn giàu probiotic (như sữa chua, nấm sữa kefir, dưa chua) sẽ làm giảm các vấn đề liên quan đến đường ruột như táo bón và IBS.

AN NHIÊN

Theo The Health Site/baocantho