Phòng ngừa các biến chứng nguy hiểm của cúm mùa bằng vắc-xin

Cúm mùa là một bệnh truyền nhiễm phổ biến nhưng có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng như viêm phổi, viêm cơ tim, viêm não, thậm chí tử vong, đặc biệt đối với người cao tuổi, trẻ em, phụ nữ mang thai và những người có bệnh nền.

Theo khuyến cáo của Bộ Y tế, người dân nên chủ động phòng ngừa cúm mùa bằng cách tiêm vắc-xin, vì hiện nay là thời điểm thuận lợi để các bệnh lây nhiễm qua đường hô hấp, đặc biệt là cúm mùa, có nguy cơ bùng phát mạnh.

Tại Việt Nam, mỗi năm ghi nhận từ 600.000 – 1.000.000 trường hợp mắc cúm mùa.

Ghi nhận từ Trung tâm Tiêm chủng FPT Long Châu cho thấy, đầu năm 2025, số lượt khách hàng đến tiêm chủng đã tăng 5% so với cuối năm trước. Đặc biệt, nhu cầu tiêm vắc-xin cúm và phế cầu tăng gấp đôi trong vòng 1-2 tháng qua.

Điều này xuất phát từ sự thay đổi thời tiết và gia tăng nhận thức của người dân về tầm quan trọng của việc chủ động phòng bệnh trước thông tin về dịch bệnh đang diễn ra trên diện rộng.

Để đáp ứng nhu cầu của khách hàng, Trung tâm Tiêm chủng FPT Long Châu cũng đã triển khai các chương trình hỗ trợ, bao gồm các loại vắc-xin cúm và phế cầu, với ưu đãi lên đến 10%. Điều này giúp khách hàng dễ dàng tiếp cận các loại vắc-xin chất lượng cao với giá cả hợp lý.

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), mỗi năm có khoảng 1 tỷ ca mắc cúm, trong đó 3-5 triệu ca bệnh nặng và từ 290.000 đến 650.000 ca tử vong.

Tại Việt Nam, mỗi năm ghi nhận từ 600.000 – 1.000.000 trường hợp mắc cúm mùa. Hệ thống giám sát trọng điểm viêm phổi cấp do virus tại Việt Nam vẫn ghi nhận các trường hợp mắc cúm, với khoảng 10% mẫu bệnh nhân cúm dương tính với chủng cúm A (H1N1).

Virus cúm A H1N1 tồn tại khá lâu ngoài môi trường (ngoại cảnh), có thể sống từ 24-48 giờ trên các bề mặt như bàn, ghế, tủ… hay tồn tại trong quần áo từ 8-12 giờ và duy trì được 5 phút trên lòng bàn tay.

Đặc biệt, mầm bệnh có thể sống lâu trong môi trường nước, ví dụ như ở nhiệt độ 22C, virus có thể sống đến 4 ngày và sống vài tuần ở nhiệt độ 0-4C.

Các hồ bơi, điểm bơi công cộng có thể tạo ra môi trường lý tưởng cho virus A/H1N1 phát triển mạnh, đặc biệt vào mùa mưa, độ ẩm cao, thiếu ánh nắng để tiêu diệt virus. Virus cúm còn có thể tồn tại cả năm ở nhiệt độ -20C và đông khô.

Tiêm vắc-xin cúm là biện pháp hiệu quả nhất để phòng ngừa cúm và các biến chứng nguy hiểm. WHO thông báo việc tiêm phòng vắc-xin cúm có thể giảm tỷ lệ tử vong do cúm lên đến 70-80% và hiệu quả bảo vệ đạt tới 80-90%.

Đặc biệt, đối với bệnh nhân mắc bệnh mạn tính, tiêm vắc-xin có thể giảm 35% tỷ lệ nhập viện và tử vong ở bệnh nhân tim mạch, giảm 58% tỷ lệ tử vong ở bệnh nhân đái tháo đường, và giảm 70% tỷ lệ tử vong ở người mắc bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính.

Bác sĩ Lê Thanh Khôi, Trưởng Hội đồng Y khoa của hệ thống nhà thuốc và Trung tâm Tiêm chủng FPT Long Châu cho biết, cúm có thể gây các triệu chứng nặng hơn cảm lạnh thông thường và có thể dẫn đến các biến chứng nghiêm trọng như viêm phổi.

“Để bảo vệ sức khỏe cá nhân, đặc biệt đối với những nhóm đối tượng có nguy cơ cao như trẻ em, người cao tuổi, phụ nữ mang thai và những người có bệnh nền, việc chủ động tiêm vắc-xin cúm là rất quan trọng và nên thực hiện càng sớm càng tốt,” ông Khôi nhấn mạnh.

Thông thường, cúm sẽ gây ra các triệu chứng như sốt, đau đầu, đau cơ, mệt mỏi, sổ mũi, đau họng, ho và sẽ phục hồi trong vòng 2-7 ngày.

Tuy nhiên, bệnh có thể trở nặng và gây tử vong khi virus xâm lấn các cơ quan như phổi, cơ tim, não, và dẫn đến nhiễm trùng huyết. Các nhóm có nguy cơ cao như người trên 65 tuổi, thai phụ, trẻ nhỏ, và những người có bệnh nền như tim mạch, hen suyễn, phổi tắc nghẽn mạn tính, suy thận, đái tháo đường sẽ có nguy cơ cao biến chứng nặng.

Hiện nay, Trung tâm Tiêm chủng FPT Long Châu cung cấp hai loại vắc-xin cúm chất lượng cao: Vaxigrip Tetra (sản xuất tại Pháp bởi hãng Sanofi) và Influvac Tetra (sản xuất tại Hà Lan bởi hãng Abbott).

Các trung tâm tiêm chủng FPT Long Châu trên toàn quốc đã nhận đầy đủ vắc-xin cúm và bảo quản đúng quy định của Bộ Y tế, đảm bảo đáp ứng nhu cầu tiêm chủng của người dân, đặc biệt trong những giai đoạn cao điểm.

Sau khi nữ minh tinh Từ Hy Viên qua đời vì biến chứng viêm phổi do cúm mùa gây ra, các chuyên gia khuyến cáo người dân có kế hoạch du lịch nước ngoài nên tiêm vắc-xin cúm trước khi khởi hành và tìm kiếm sự hỗ trợ y tế nếu các triệu chứng trở nên nghiêm trọng khi ở nước ngoài.

Mike Kwan Yat-wah, Chủ tịch Hiệp hội Bệnh truyền nhiễm Nhi khoa châu Á, cho biết các trường hợp cúm ở trẻ em có thể gia tăng khi học sinh trở lại trường sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán. Ông kêu gọi các bậc phụ huynh tin tưởng vào khoa học và nhanh chóng đưa con đi tiêm vắc-xin để ngăn ngừa nguy cơ biến chứng như viêm não.