Phát hiện mới về những ngôn ngữ bí ẩn nhất châu Âu từ cổ vật 2.000 năm tuổi

Các nhà khảo cổ học từ Hiệp hội Khoa học Aranzadi đã tìm thấy hiện vật này vào năm 2021 trong đống đổ nát của một ngôi làng cổ ở miền bắc Tây Ban Nha.

Phát hiện mới về những ngôn ngữ bí ẩn nhất châu Âu từ cổ vật 2.000 năm tuổi - Hình 1 ADVERTISEMENT

Nhà phục chế đồ tạo tác Carmen Usúa cho biết: “Khi tôi bắt đầu làm sạch bùn khỏi một vật trang trí bằng đồng hình bàn tay từ một ngôi làng thời đồ sắt vào tháng giêng, tôi tìm thấy một loạt đường kẻ và sau đó là một loạt dấu chấm. Ngay lập tức tôi nhận ra rằng mình đang đứng trước một tác phẩm có chữ viết”.

Đoạn văn bản nhỏ đó – chỉ 40 ký tự – tiết lộ một chương ẩn giấu trong câu chuyện về một ngôn ngữ vẫn chưa rõ nguồn gốc: Tiếng Basque, mà người bản ngữ sống ở khu vực ngày nay là miền bắc Tây Ban Nha và tây nam nước Pháp. Tiếng Basque được các nhà ngôn ngữ học gọi là ngôn ngữ biệt lập, nghĩa là nó không có chung nguồn gốc với các nhóm ngôn ngữ đã biết khác.

Cho đến gần đây, các nhà sử học nghĩ rằng những người nói tiếng Basque không phát triển ngôn ngữ viết cho đến khi họ tiếp xúc với những người La Mã xâm chiếm vùng đất của họ, nhưng bàn tay bằng đồng này lại tiết lộ rằng vào thời điểm người La Mã đến, người Basque đã có hệ thống chữ viết của riêng họ, được phát triển từ một hệ thống được sử dụng rộng rãi hơn trên bán đảo Iberia.

Phát hiện mới về những ngôn ngữ bí ẩn nhất châu Âu từ cổ vật 2.000 năm tuổi - Hình 2

ADVERTISEMENT

Video đang HOT

Các dịch giả vẫn đang bối rối về hầu hết các từ được khắc trên cổ vật bằng đồng 2.000 năm tuổi này, nhưng một phần ý nghĩa của nó đã cho chúng ta biết được rằng: Rất lâu trước khi người La Mã xâm chiếm miền bắc Tây Ban Nha ngày nay, những người sống ở khu vực này có ngôn ngữ viết của riêng họ.

Ngày nay, vài trăm nghìn người ở miền bắc Tây Ban Nha và tây nam nước Pháp, ở hai bên dãy núi Pyrenees vẫn nói tiếng Basque, hay Euskara.

Những người sống trên đỉnh núi Irulegi nói tiếng Basque có khả năng là thành viên của một nhóm gọi là Vascones. Tuy nhiên không có bất kỳ ghi chép nào về những gì người Vascones, và chỉ có một số nhà sử học La Mã viết ra những mô tả mơ hồ về ngôn ngữ của họ.

Nhà ngôn ngữ học Joaquin Gorrochategui của Đại học Basque Country cho biết: “Chúng tôi gần như tin chắc rằng người Basque không biết chữ vào thời cổ đại”.

Mặc dù bàn tay bằng đồng có niên đại từ thế kỷ 1 trước Công nguyên, khi người La Mã chiếm đóng – và tranh giành – vùng đất ngày nay là xứ Basque, nhưng các từ được khắc trên bề mặt của nó không có bất kỳ điểm tương đồng nào với chữ viết Latinh. Thay vào đó, chữ viết trông giống như một chữ viết cổ được sử dụng ở những nơi khác trên bán đảo Iberia. Nhưng Javier Velaza, một trong những nhà ngôn ngữ học đã nghiên cứu về bàn tay, nói rằng hệ thống chữ viết rõ ràng đã được điều chỉnh để bao gồm các ký hiệu cho âm thanh không tồn tại trong hệ thống chữ viết Iberia – nhưng tồn tại ở dạng sơ khai của tiếng Basque.

Những dấu hiệu tương tự cũng xuất hiện trên những đồng xu được đúc ở lãnh thổ xứ Basque, nhưng không có đồng xu nào lâu đời như bàn tay bằng đồng 2.000 năm tuổi này.

40 ký tự được khắc vào đồng bằng một phương pháp gọi là stippling, về cơ bản liên quan đến việc vạch ra hình dạng của một chữ cái bằng các dấu chấm. Nhưng trước khi người thợ thủ công cổ đại thực hiện việc đ.ánh dấu, họ đã vạch ra hình dạng của các chữ cái bằng những đường nét mờ, có lẽ là để hướng dẫn cho chính họ.

ADVERTISEMENT

Velaza nói: “Điều này thực tế không được biết đến, không chỉ trong tất cả các bi ký của Hispania, mà trong tất cả các bi ký cổ đại của thế giới phương Tây”.

Phát hiện mới về những ngôn ngữ bí ẩn nhất châu Âu từ cổ vật 2.000 năm tuổi - Hình 3

Vào năm 2021, các nhà khảo cổ học đã tìm thấy bàn tay dài 5,6 inch, được cắt từ một tấm đồng mỏng, chôn giữa đống đổ nát của một ngôi nhà gạch bùn nhỏ bị cháy rụi. Ngôi nhà từng nằm ở vùng ngoại ô của một ngôi làng trên đỉnh núi Irulegi ngày nay ở miền bắc Tây Ban Nha, cách thành phố Pamplona không xa.

Nhưng vào thế kỷ 1 trước Công nguyên, quân đội La Mã đã cướp phá và đốt cháy ngôi làng trong các cuộc chiến tranh của người Sertorian: một cuộc đụng độ giữa các phe phái La Mã diễn ra trên những ngọn đồi của bán đảo Iberia và khiến cuộc sống của người dân địa phương bị đảo lộn.

Theo Hiệp hội Khoa học Aranzadi, tổ chức đang tiến hành các cuộc khai quật ở núi Irulegi, con người đã sống ở địa điểm này ít nhất là từ giữa Thời đại Đồ đồng (khoảng 1400 TCN).

Những bức tường sụp đổ của những ngôi nhà cổ xưa đó đã lưu giữ một viên nang thời gian nghiệt ngã của cuộc sống cổ xưa.

ADVERTISEMENT

Cổ vật này chính xác là một bàn tay bằng đồng, có lẽ đã từng được treo trên cửa như một lá bùa hộ mệnh cho gia đình. Các nhà khảo cổ học kết luận như vậy dựa trên cái lỗ gần cổ tay, cái lỗ có thể giúp treo bàn tay, và những thông tin mà các nhà ngôn ngữ học đã tạm thời giải mã được – “sorioneku”, một dạng trước đó của từ “zorioneku” trong tiếng Basque, có nghĩa là “tương lai tốt đẹp”.

Phát hiện mới về những ngôn ngữ bí ẩn nhất châu Âu từ cổ vật 2.000 năm tuổi - Hình 4 ADVERTISEMENT

Các nhà ngôn ngữ học vẫn còn bốn từ của dòng chữ cần dịch, và các nhà khảo cổ học đang trong quá trình khai quật ngôi làng đổ nát trên đỉnh núi Irulegi.

Câu chuyện về ngôn ngữ Basque – và con người ở đó – vẫn còn nhiều khoảng trống trong lịch sử. Các nhà ngôn ngữ học hiện biết rằng mọi người bắt đầu viết bằng tiếng Basque trước khi người La Mã đến Tây Ban Nha và họ sử dụng hệ thống chữ viết này một phần dựa trên các hệ thống chữ viết khác của người Iberia.

ADVERTISEMENT

Điều đó không làm sáng tỏ bất kỳ điều gì về việc ngôn ngữ Basque ra đời ở đâu và khi nào. Đó là câu chuyện mà các nhà ngôn ngữ học, khảo cổ học và di truyền học sẽ làm việc để ghép lại với nhau trong nhiều năm, nếu không muốn nói là nhiều thập kỷ tới.

Trong khi đó, cũng có những câu hỏi cần trả lời tại núi Irulegi, như Velaza nói, “điều đó không có nghĩa là chúng tôi biết họ đã ở đó bao lâu, cũng như tương lai của họ sau thời điểm đó”.

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Không
ADVERTISEMENT

Tin liên quan

ADVERTISEMENT
ADVERTISEMENT

Tiêu điểm

Gạch lát sàn trong Tử Cấm Thành bị nứt hé lộ nhiều bí mật bất ngờ
09:56:07 04/02/2023
Một tảng đá khổng lồ bí ẩn đã đứng trên một sườn dốc
17:35:17 02/02/2023
Đừng dại cho gái đẹp quá giang lúc nửa đêm
07:56:00 04/02/2023
Người đàn ông Uganda có 12 vợ, 102 con, 578 cháu
15:59:02 03/02/2023
Gấu hoang dã nổi tiếng mạng xã hội với gần 500 tấm ảnh selfie
22:15:36 02/02/2023
Tìm thấy thiên thạch ‘khủng’ chứa vật chất hàng tỉ năm ở Nam Cực
17:21:14 03/02/2023
Những tình huống dở khóc dở cười khi mọi người chơi bóng đá
06:29:49 03/02/2023
Andrias davidianus: Loài kỳ nhông khổng lồ, có kích thước bằng 1 phụ nữ trưởng thành
06:48:50 04/02/2023
Ngày xưa cây tre trăm đốt, ngày nay đốt cây tre trăm lần để cưới vợ
12:34:13 04/02/2023
ADVERTISEMENT

Thông tin đang nóng

“Lòng xào dưa” Bắc Giang, tiểu tam dặn bạn trai chuẩn bị “s.úng ống”, ớn lạnh câu: “vẫn yêu mù quáng”
12:30:49 04/02/2023
Toàn cảnh đám cưới tại nhà thờ của Bằng Cường và Bảo Anh
10:43:12 04/02/2023
Vụ cán bộ Hải quan quát mắng, đuổi 3 bà cháu ở sân bay, Hoàng Nguyên Vũ lên tiếng bức xúc
11:17:15 04/02/2023
Song Hye Kyo tủi thân khi Song Joong Ki có vợ mới: Từng bị nghi ngoại tình nay “trắng đen” đã rõ?
11:10:05 04/02/2023
Lời thề nguyện của Song Joong Ki trong 2 lần kết hôn giống nhau đến lạ, chỉ có 1 điểm hoàn toàn khác biệt
09:52:13 04/02/2023
Minh Tú “Tam ca Áo Trắng”: Làm mẹ đơn thân, một mình bôn ba đất khách, nuôi con bệnh tật ở Mỹ
11:00:05 04/02/2023
Trấn Thành tiết lộ bị "mắc nợ", doanh thu trăm tỷ phải đem "nộp" hết cho nhân vật quyền lực?
10:20:28 04/02/2023
David Beckham bị vợ ‘báo’, danh tiếng liên tục bị giảm sút, fan thi nhau chửi
09:21:27 04/02/2023
Trấn Thành thẳng thắn chê Song Luân vì ‘Nhà bà Nữ’, Uyển Ân có động thái gây chú ý đặc biệt
11:21:48 04/02/2023
Con trai Lê Dương Bảo Lâm xuất hiện trên sóng truyền hình cùng ba
11:05:28 04/02/2023
ADVERTISEMENT

Tin mới nhất

10 loài cá bơi nhanh nhất hành tinh: Bất ngờ số 4

14:21:06 02/02/2023
Đại dương bao la ẩn chứa biết bao bí ẩn thú vị. Vậy bạn có biết đâu là những loài cá sở hữu tốc độ nhanh nhất trên thế giới?...

Kinh ngạc bọ cạp thuỷ quái “hiện nguyên hình” sau hơn 300 triệu năm

12:33:25 02/02/2023
Loài bọ cạp biển khổng lồ được tìm thấy ẩn hiện trong một phiến đá cổ xưa ở Mỹ, dài tới 1,1m và thuộc về loài lần đầu tiên được ghi nhận trên thế giớ...

Vợ điên cũng quyết lấy bằng được

10:48:08 02/02/2023
Một anh chàng muốn lấy cô gái nào đó có rất nhiều phẩm chất tốt đẹp...

Clip: Bị khiêu khích, tinh tinh ném chai nước vào mặt du khách

22:48:00 01/02/2023
Bị khiêu khích, con tinh tinh liền nhặt chai nước trên mặt đất rồi ném vào đám đông du khách...

Clip: Tưởng dễ ăn, 3 con sư tử bị 1 con tê giác đang mang thai đuổi chạy “cong đuôi“

22:33:39 01/02/2023
Trong chuyến đi tham quan Vườn quốc gia Etosha, thuộc nước Cộng hòa Namibia, anh chàng du khách người Anh David Wederell đã ghi hình lại được cuộc chiến sinh tồn ác liệt giữa một con tê giác đang mang thai với một đàn ba con sư tử đói.....

Sinh vật kỳ lạ sở hữu 720 giới tính, không có não nhưng rất thông minh

22:15:12 01/02/2023
Đây là một sinh vật tồn tại trên hành tinh của chúng ta, tuy nhiên chúng không phải là thực vật hay động vật, và cũng không phải là nấm...

Cá sấu bị sư tử “tẩn nhừ xương” khi giành xác voi

21:49:58 01/02/2023
Vì tranh giành xác của con voi mà con cá sấu đã bị hai chú sư tử tấn công rất d.ã m.an. Sau đó, nó buộc phải buông bỏ miếng ăn để trốn chạy...

"Huynh đệ" báo săn và báo hoa mai tương tàn

21:21:33 01/02/2023
Cùng là bậc thầy săn mồi nhưng khi bị dồn vào thế bắt buộc phải chiến đấu, báo săn hay báo hoa mai mới là kẻ mạnh hơn?...
ADVERTISEMENT

Khóc đau khổ vì buổi hẹn quá tuyệt vời

06:43:17 01/02/2023
Khi cậu bạn cùng phòng trở về nhà sau lần hẹn đầu tiên, David hỏi: Mọi thứ thế nào anh bạn? ...

Video: Cảnh kỳ đà hoa bất ngờ chui lên từ bồn cầu nhà dân

06:26:27 01/02/2023
Một du khách người Anh đã bị sốc khi chứng kiến cảnh một con kỳ đà hoa bất ngờ ngoi lên khỏi bồn cầu và nhìn ngó xung quanh trong khoảng 3 phút...

Kỳ đà vật lộn sinh tồn khi bị rắn hổ mang t.ruy s.át

06:22:01 01/02/2023
Cuộc ác chiến giữa 2 loài bò sát khổng lồ và kẻ chiến thắng chỉ có một...

Tàu của NASA chụp được hình giống khuôn mặt con gấu trên sao Hỏa

20:34:11 31/01/2023
Hôm 31-1, CNN đưa tin khi một tàu vũ trụ của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ (NASA) quay máy ảnh lên bề mặt sao Hỏa và đã chụp được cảnh quan có hình dạng giống khuôn mặt của một con gấu đang nhìn lại...

Những bằng chứng cho thấy chúng ta là sinh vật ngoài Trái Đất

20:28:20 31/01/2023
Nhân loại có thể đã tiến cầu hơn tới đáp án cho câu hỏi muôn thuở: Chúng ta đến từ đâu? ; khi trong năm 2022 hàng loạt nghiên cứu đưa ra bằng chứng ủng hộ lý thuyết sự sống Trái Đất đến từ vũ trụ...

Rùng rợn dung nhan vua bầu trời miệng mọc 480 chiếc răng

06:20:27 31/01/2023
Hóa thạch 150 triệu tuổi hiếm có đã tiết lộ cấu trúc giải phẫu rùng rợn và khó ngờ tới của một loài dực long - vua bầu trời từ cuối kỷ Tam Điệp đến hết kỷ Phấn Trắng...

Tình hình sau Tết của rất nhiều người "còn thở là còn gỡ"

06:06:40 30/01/2023
Mỗi mùa Tết đến là một mùa bội thu với một số người, và cũng là một mùa thất thu với rất nhiều người có đam mê ...

Clip: Linh cẩu bị ngựa vằn “tẩn nhừ xương”

06:20:49 29/01/2023
Quan sát thấy bầy động vật ăn cỏ đang kiếm ăn trên đồng, linh cẩu đã bén mảng tới với mục đích tìm cho mình con mồi phù hợp. Chứng kiến sự xuất hiện của kẻ săn mồi, không ít con vật khác đã phải bỏ chạy...
ADVERTISEMENT

Vì sao loài rùa kỳ quặc luôn “nở nụ cười” trên môi?

01:06:05 29/01/2023
Chúng có tên là rùa mata mata, với khả năng ngụy trang cực kỳ tốt. Vẻ ngoài của loài này giống như một mảnh vỏ cây với những chiếc vảy có gai nhọn và nó dường như luôn mỉm cười...

Clip: Bất ngờ phát hiện rắn hổ mang chúa dài 4m trong nhà bếp

06:48:31 28/01/2023
Anh Paphawit Muangkaew, một thành viên trong gia đình, đã ghi lại cảnh con rắn hổ mang chúa dài khoảng 4m đang trườn trong nhà bếp vào ngày 8/1...
ADVERTISEMENT

Có thể bạn quan tâm

Rộ tin Leonardo DiCaprio hẹn hò người mẫu 19 tuổi quyến rũ như nữ thần

Sao âu mỹ

15:19:46 04/02/2023
Vào ngày 3/2, Daily Mail đăng tải hình ảnh Leonardo DiCaprio xuất hiện thân thiết bên người mẫu Israel 19 tuổi có tên Eden Polani...

Mỹ sử dụng tài sản tịch thu của công dân Nga để viện trợ cho Ukraine

Thế giới

15:18:20 04/02/2023
Bộ trưởng Tư pháp Mỹ Merrick Garland ngày 3/2 thông báo ông đã cho phép các cơ quan chức năng Mỹ bắt đầu sử dụng tiền và tài sản tịch thu của Nga để viện trợ cho Ukraine...

Hồ Quang Hiếu và bạn trai tin đồn của Bảo Anh bất ngờ bị netizen soi 1 điểm chung gây sốc

Sao việt

15:12:58 04/02/2023
Netizen đã vô tình soi ra được sự trùng hợp của bạn trai tin đồn Bảo Anh với tình cũ cô nàng - Hồ Quang Hiếu. Hiện thông tin về “tình mới” của giọng ca Anh muốn em sống sao đang thu hút sự chú ý của khán giả....

'Hoa khôi bóng chuyền' Thu Huyền lên sóng mặc đẹp như 'nữ thần'

Người đẹp

15:12:52 04/02/2023
Mỗi lần lên sóng, hoa khôi bóng chuyền Đặng Thu Huyền luôn nhận được sự quan tâm từ đông đảo khán giả bởi gu thời trang được ví như nữ thần ...

Huỳnh Trí Hiền - Tài tử xấu nhưng có duyên của TVB, không con cái, 1 lòng chung thủy với vợ

Sao châu á

15:11:01 04/02/2023
Tuy nhiên ít người biết, trước khi trở thành một diễn viên, Huỳnh Trí Hiền từng là một cảnh sát hoàng gia Hong Kong. Anh theo đuổi công việc này 3 năm, sau đó tham gia khóa đào tạo diễn viên TVB và ký hợp đồng với nhà đài...

Làm thế nào kiểm soát cơn ghen để không trở nên mù quáng?

Góc tâm tình

14:50:48 04/02/2023
Ghen tuông mù quáng có thể phá hủy mối quan hệ. Vì vậy, hãy học cách đối phó với cơn ghen để bạn có thể vượt qua cảm xúc này...

Thi trượt viên chức rồi lên mạng tung tin xuyên tạc

Pháp luật

14:49:29 04/02/2023
Sau khi trượt kỳ thi tuyển viên chức, một cá nhân đã lên mạng xã hội đăng thông tin xuyên tạc, làm ảnh hưởng đến uy tín hội đồng tuyển dụng của một trường THPT tại TP Cần Thơ...

Ai trả kinh phí vụ giải cứu cháu bé bị lọt vào ống cọc bêtông ở Đồng Tháp?

Tin nổi bật

14:35:05 04/02/2023
Giám đốc Sở Giao thông Vận tải tỉnh Đồng Tháp cho biết việc này sẽ xử lý trên cơ sở pháp luật nhưng trước mắt đơn vị thi công phải chịu trách nhiệm...

Đám cưới cháu trai, dòng họ tập trung đông đủ lên kế hoạch bài bản

Netizen

14:32:32 04/02/2023
Kết hôn là sự kiện trọng đại trong cuộc đời của mỗi người, và tổ chức một đám cưới không phải là điều đơn giản. Để có một hôn lễ long trọng, chỉn chu đòi hỏi gia đình cần có sự họp bàn, phân chia công việc cụ thể, rõ ràng...

Minh Lan Truyện sau 5 năm: Triệu Lệ Dĩnh áp đảo Thiệu Phong, Lưu Sở Điềm ra dáng mỹ nhân

Phim châu á

14:24:10 04/02/2023
Nhắc đến những bộ phim trạch đấu nổi tiếng nhất trong vòng 5 năm trở lại đây, nhiều mọt phim chắc hẳn sẽ gọi tên của Minh Lan Truyện. Bộ phim kể về câu chuyện cuộc đời của Thịnh Minh Lan (Triệu Lệ Dĩnh) - một cô gái xinh đẹp thông minh ...

4 con giáp cầu được ước thấy, tin vui tiền bạc tới tấp ngày cuối tuần

Trắc nghiệm

14:22:32 04/02/2023
Tài lộc dồi dào. Các hạng mục đầu tư thu được nguồn lợi lớn, tuổi Sửu có thể an tâm chi trả cho các nhu cầu cá nhân mà không cần lo nghĩ nhiều...

"Chị đại" Serena Williams "quay xe", mơ Grand Slam 24 ở Pháp mở rộng?

Sao thể thao

11:51:21 04/02/2023
Dù đi đến quyết định giải nghệ sau US Open 2022, nhưng có vẻ như Serena Williams không cam tâm. Theo tiết lộ từ chính nữ hoàng quần vợt Mỹ một thời, cô sắp trở lại với tennis...

"Ai rồi cũng sẽ khác": Giai điệu đang khiến fan mê mẩn từng bị tố đạo nhạc

Nhạc việt

11:05:36 04/02/2023
Hiện nay, 1 giai điệu đang nhận được nhiều sự yêu thích từ khán giả và cực kỳ viral trên mạng xã hội (MXH) chính là Ai rồi cũng sẽ khác theo tháng năm dần trôi, yêu đến mấy cũng buông khi người ta thay lòng