Bộ lạc thọ hơn 100 tuổi chạy khỏe nhất hành tinh

Người Tarahumara chạy bộ với đôi dép cao su, coi chạy bộ là điều tự nhiên như thói quen ăn, ngủ.

Cách bộ lạc Tarahumara sinh tồn tại các hẻm núi với địa hình khắc nghiệt ở Tây Sierra Madre, thuộc miền Bắc Mexico, luôn là điều huyền bí với con người hiện đại. Theo Men’s Health, bộ lạc này có tuổi thọ trung bình cao nhất thế giới, sống đến hơn 100 tuổi, khỏe mạnh, không mắc các bệnh thời hiện đại như huyết áp cao, tiểu đường, bệnh tim hay ung thư. Người Tarahumara có thể chạy bộ liên tục từ một đến hai ngày. Lão hóa hay bệnh tật dường như chẳng chạm được đến những chiến binh vùng đồi núi này.

Trẻ con Tarahumara cũng rất khỏe, ít bệnh tật dù được nuôi dưỡng trên những vách núi hiểm trở, ít thực phẩm. Bộ lạc sống không có trộm cắp, làm chết người hay hành vi tự sát. Trồng trọt trong các vách núi rất khó khăn, lương thực chính của họ từ ngô và đậu. Các nhà khoa học đã từng nghiên cứu, kết luận bộ lạc sống trong môi trường nguyên sinh, hít thở không khí trong lành và điều kiện sống khắc nghiệt đã tôi luyện họ có nền tảng thể lực khỏe hơn người hiện đại.

Bộ lạc thọ hơn 100 tuổi chạy khỏe nhất hành tinh - Hình 1

Người Tarahumara chạy bộ như niềm vui trên đôi giày bằng vỏ cao su.

Chế độ ăn của người Tarahumara giàu carbohydrates với 80% là ngô, đậu, thực vật. Họ kiểm soát lượng đường trong máu tốt nhờ ăn thực phẩm ở dạng sơ chế, bổ sung rau củ, các loại gia vị lấy từ trong rừng già. Người dân không tiếp cận nguồn thức ăn chế biến sẵn, đồ đóng hộp nên tránh được hóa chất bảo quản thực phẩm.

Người Tarahumara có thể chạy cả ngày dài. Năm 1994 có 5 người bộ lạc Tarahumara tham gia giải chạy Leadwille 100. Đây là giải chạy “hành xác” nhất hành tinh bởi vận động viên phải chinh phục 4 quãng đường marathon liên tục, trong đó 2 quãng trong bóng tối. Cuộc đua trên địa hình cao 1.000 m với không khí loãng, vượt qua 26 đèo dốc dựng đứng mà chỉ cần sẩy chân rớt vực là nguy hiểm đến tính mạng. Kết quả là 3 trong số 5 người của bộ lạc về đích ở thứ hạng cao. Người thắng giải là một người Tarahumara 55 tuổi.

Nhà báo Christopher Mcdougall của AP và chủ biên tạp chí Men’s Health tò mò về thành tích chạy bộ phi phàm của người Tarahumara nên đến bộ lạc để tìm lời giải. Trong cuốn sách Born to run đã được dịch ra tiếng Việt là Sinh ra để chạy, Mcdougall nhắc đến hạt chia, loại thực phẩm giúp người Tarahumara có được sự bền bỉ và dẻo dai đáng ngạc nhiên. Ngoài ra, lương thực của bộ lạc chỉ có bắp là chính. Họ tiêu thụ sữa bắp, bắp nấu để cung cấp lượng carbohydrats cần thiết cho cơ thể.

Bộ lạc thọ hơn 100 tuổi chạy khỏe nhất hành tinh - Hình 2

Hạt chia, bắp là thành phần quan trọng trong bữa ăn của người bộ lạc.

Chia, tên khoa học là Salvia Hispaniola thuộc loại hạt Lamiaceae, hỗ trợ bắp thịt và mô trong cơ thể trở nên cứng cáp và mạnh mẽ hơn. Hàng nghìn năm trước người Aztec, Maya đã biết trồng và dùng hạt chia làm thực phẩm dành riêng cho các chiến sĩ ra trận hoặc trong những hành trình dài. Ngày nay hạt chia được sử dụng phổ biến trong chế độ ăn của người hiện đại với tác dụng ổn định huyết áp, bổ sung chất xơ, giảm cholesterol trong máu.

Christopher McDougall tìm hiểu những thói quen giúp hình thành khả năng chạy bộ phi thường của người Tarahumara:

- Sống trong các bản làng cách xa nhau hàng trăm km, di chuyển, đi săn bằng cách chạy bộ.

- Chạy bộ theo nhóm, hỗ trợ lẫn nhau và hướng dẫn người trẻ cách điều chỉnh tốc độ.

- Người dân xem chạy bộ là nghệ thuật, là một phần trong văn hóa tín ngưỡng. Chạy bộ tự nhiên như việc ăn và ngủ. Đây còn là một trò chơi, niềm vui, thử thách mà đàn ông, phụ nữ và trẻ em đều hào hứng tham gia.

- Tiêu thụ một lượng lớn sữa bắp, giàu hàm lượng carbohydrates, để giải khát.

- Chạy bộ trên các đôi dép sandal tự chế gọi là huaraches hoặc chạy chân trần.

Bộ lạc thọ hơn 100 tuổi chạy khỏe nhất hành tinh - Hình 3

Cô gái Tarahumara (số 109) giành giải nhất cuộc chạy marathon mà không cần một thiết bị thể thao hỗ trợ nào.

Mới đây, cô gái María Lorena Ramírez đến từ bộ lạc Tarahumara đã chiến thắng cự ly 50 km chạy marathon Ultra Trail Cerro Rojo với đôi dép sandal bằng vỏ xe cao su. Ramírez vượt qua hơn 500 chân chạy nữ khác đến từ 12 quốc gia, với thành tích 7 giờ 3 phút mà không trang bị một phụ kiện thể thao đặc biệt nào.

Khánh Ly

Theo VNE

Tập thể dục thường xuyên khiến bạn 'trẻ' hơn 30 tuổi

Mô cơ của những người già tập thể dục nhiều năm và người ở độ tuổi 25 không có sự khác biệt nhiều. Điều này cho thấy tác dụng tuyệt vời của việc vận động thường xuyên.

Tập thể dục thường xuyên khiến bạn trẻ hơn 30 tuổi - Hình 1

Ảnh: Getty

Một nghiên cứu trước đây từng đưa kết quả tích cực về thể trạng tốt của những vận động viên thể thao lớn tuổi đã luyện tập, thi đấu trong nhiều năm và vẫn giữ được thể lực tốt ngay cả khi họ đã nghỉ hưu. Nhưng đối tượng của nghiên cứu trước đó chỉ là những vận động viên thể thao mà không phải người dân.

Mới đây, các nhà khoa học tại Đại học Ball State (Mỹ) công bố kết quả nghiên cứu trên tạp chí Physiology cho thấy: việc tập thể dục thường xuyên có tác dụng tốt đối với cả người bình thường.

Tiến sĩ Scott Trappe, thành viên nhóm nghiên cứu cho biết: "Chúng tôi xem xét tình trạng sức khỏe và thể lực của những người bắt đầu tập thể dục từ những năm 1970".

Những người này tập thể dục như một sở thích, một sự quan tâm đơn thuần mà không phải để thi đấu như vân động viên chuyên nghiệp. Họ đạp xe, chạy bộ, bơi, leo núi hoặc vài kiểu vận động khác trong nhiều năm sau đó.

Nhóm người này hiện đã ở tuổi 70.

Kết quả cho thấy, những phụ nữ và nam giới này có chức năng tim mạch lớn hơn nhiều so với hầu hết người cùng độ tuổi. Điều này khiến cho họ trẻ hơn tới 30 năm tuổi về mặt sinh học.

Đặc biệt, khi đem so sánh kết quả này với những thanh niên ở độ tuổi 25, các nhà khoa học phát hiện không có sự chênh lệch nhiều về chức năng tim mạch, hoạt động của mô cơ và các enzym.

Khả năng đốt calo của nhóm người cao tuổi này có thể không bằng nhóm người trẻ nhưng lại cao hơn hơn khoảng 40% so với những người cùng độ tuổi không tập thể dục.

Tuy nhiên, nghiên cứu này chỉ cho thấy tác dụng tích cực của việc tập luyện thường xuyên mà chưa nói rõ được rằng thể trạng của nhóm người này có do yếu tố nào khác tạo nên không? Ví dụ như chế độ dinh dưỡng, nghỉ ngơi, điều kiện khí hậu hay sức khỏe tinh thần.

Nhóm khoa học cho biết họ sẽ nghiên cứu thêm các tác động khác trong thời gian tới. Nhưng ít nhất kết quả này đã củng cố thêm luận điểm chắc chắn về tác dụng tích cực của tập thể dục thường xuyên.

"Những người cao tuổi này rất khỏe mạnh. Tuổi tác với họ chỉ là con số. Họ khiến tôi có thêm cảm hứng để tập luyện", tiến sĩ Trappe nói.

MINH HẢI

Theo NYTimes/Physiology

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Thời điểm ăn đồ ngọt tốt nhất để kiểm soát đường huyếtThời điểm ăn đồ ngọt tốt nhất để kiểm soát đường huyết
18:42:44 01/04/2026
9 đồ uống giàu magie giúp ngủ ngon, giảm mệt mỏi9 đồ uống giàu magie giúp ngủ ngon, giảm mệt mỏi
07:12:22 02/04/2026
Bé trai sốc nhiễm khuẩn, suy thận cấp sau khi uống sữa hộp pha sẵnBé trai sốc nhiễm khuẩn, suy thận cấp sau khi uống sữa hộp pha sẵn
10:50:42 01/04/2026
Bé gái 15 tháng tuổi bị ô tô cán qua hồi phục kỳ diệuBé gái 15 tháng tuổi bị ô tô cán qua hồi phục kỳ diệu
22:11:39 01/04/2026
Ca tay chân miệng tăng vọt, chuyên gia khuyến cáo 5 nguyên tắc phòng bệnhCa tay chân miệng tăng vọt, chuyên gia khuyến cáo 5 nguyên tắc phòng bệnh
08:58:15 02/04/2026
Cứ đau là dán cao, xoa dầu nóng: 3 rủi ro nhiều người bỏ quaCứ đau là dán cao, xoa dầu nóng: 3 rủi ro nhiều người bỏ qua
17:04:10 01/04/2026
4 lầm tưởng về đường huyết và cách kiểm soát hiệu quả theo chuyên gia4 lầm tưởng về đường huyết và cách kiểm soát hiệu quả theo chuyên gia
09:05:06 02/04/2026
Triệu chứng mắc biến thể Covid-19 'Ve sầu'Triệu chứng mắc biến thể Covid-19 'Ve sầu'
10:43:07 01/04/2026

Tin đang nóng

Mẹ Thuỳ Tiên: "Tôi vào cốc tu mới vừa lòng các bạn"Mẹ Thuỳ Tiên: "Tôi vào cốc tu mới vừa lòng các bạn"
15:28:35 02/04/2026
Xe máy điện giá 28 triệu đồng đẹp long lanh, pin rời, đi 142km/lần sạc, màn hình TFT 4,3 inch, rẻ hơn VisionXe máy điện giá 28 triệu đồng đẹp long lanh, pin rời, đi 142km/lần sạc, màn hình TFT 4,3 inch, rẻ hơn Vision
15:30:39 02/04/2026
Lee Min Ho kết hôn vào tháng 5Lee Min Ho kết hôn vào tháng 5
18:27:50 02/04/2026
Hãy tận dụng "thời kỳ vàng son" và cho con bạn ăn thường xuyên 5 món tươi ngon, hấp dẫn lại giúp tăng chiều caoHãy tận dụng "thời kỳ vàng son" và cho con bạn ăn thường xuyên 5 món tươi ngon, hấp dẫn lại giúp tăng chiều cao
15:42:02 02/04/2026
Suzuki 'tăng lực' cho loạt mô tô 2026Suzuki 'tăng lực' cho loạt mô tô 2026
16:35:56 02/04/2026
Mỹ dỡ bỏ trừng phạt Tổng thống lâm thời VenezuelaMỹ dỡ bỏ trừng phạt Tổng thống lâm thời Venezuela
19:11:24 02/04/2026
Bảo Anh viết tâm thư cho con gái, tiết lộ lời nói dối đẹp đẽ nhất trong 3 năm làm mẹ đơn thânBảo Anh viết tâm thư cho con gái, tiết lộ lời nói dối đẹp đẽ nhất trong 3 năm làm mẹ đơn thân
15:32:17 02/04/2026
Xuất khẩu dầu của Venezuela vượt mốc 1 triệu thùng/ngàyXuất khẩu dầu của Venezuela vượt mốc 1 triệu thùng/ngày
19:15:57 02/04/2026

Tin mới nhất

Cấp cứu người hoại tử chi nguy kịch bằng kỹ thuật "lần đầu tiên ở Việt Nam"

Cấp cứu người hoại tử chi nguy kịch bằng kỹ thuật "lần đầu tiên ở Việt Nam"

10:41:13 02/04/2026
Kỹ thuật khoan cắt mảng xơ vữa bằng laser vừa được một bệnh viện ở TPHCM áp dụng, mở ra cơ hội điều trị tối ưu cho các trường hợp tắc hẹp động mạch chi dưới.
Phát hiện quan trọng về vai trò của sắt trong quá trình sản xuất insulin

Phát hiện quan trọng về vai trò của sắt trong quá trình sản xuất insulin

09:01:41 02/04/2026
Theo các nhà nghiên cứu, nếu không được cung cấp đủ sắt, các tế bào beta sẽ không thể trưởng thành đúng cách, thậm chí có thể chết sớm. Điều này làm gián đoạn quá trình sản xuất insulin, từ đó góp phần làm tăng nguy cơ mắc bệnh tiểu đườ...
Thấy con sau 27 năm mờ nhòe, người mẹ bật khóc khi "được sinh ra lần nữa"

Thấy con sau 27 năm mờ nhòe, người mẹ bật khóc khi "được sinh ra lần nữa"

08:58:53 02/04/2026
Sau 27 năm sống trong bóng tối mờ nhòe, người mẹ lần đầu nhìn rõ các con. Ánh sáng trở lại từ một nghĩa cử hiến tặng đã biến mất mát thành hy vọng cho những cuộc đời khác.
Bộ Y tế thu hồi lô thuốc Aceclofenac STELLA 100mg

Bộ Y tế thu hồi lô thuốc Aceclofenac STELLA 100mg

16:39:31 01/04/2026
Cục Quản lý Dược cũng đề nghị cơ sở bán buôn, bán lẻ, cơ sở tổ chức chuỗi nhà thuốc ngừng kinh doanh, cung cấp, cấp phát lô thuốc bị thu hồi nêu trên, thông báo và tổ chức thu hồi, tiếp nhận toàn bộ lô thuốc bị thu hồi nêu trên, trả thu...
Cảnh báo chủng virus EV71 độc lực cao khiến bệnh tay chân miệng trở nặng nhanh

Cảnh báo chủng virus EV71 độc lực cao khiến bệnh tay chân miệng trở nặng nhanh

11:11:08 01/04/2026
PGS.TS Nguyễn Vũ Thượng, Phó Viện trưởng Viện Pasteur Thành phố Hồ Chí Minh cho biết: Số ca bệnh TCM nặng tại khu vực phía Nam, trong đó có tỉnh Đồng Nai đang có xu hướng tăng.
Bệnh ký sinh trùng nhiều người dương tính khi xét nghiệm ở Khánh Hòa nguy hiểm mức nào nếu không điều trị sớm?

Bệnh ký sinh trùng nhiều người dương tính khi xét nghiệm ở Khánh Hòa nguy hiểm mức nào nếu không điều trị sớm?

11:03:28 01/04/2026
Sau khi biết thông tin một số người đi xét nghiệm tại Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới tỉnh Khánh Hòa và phát hiện dương tính với giun lươn thì nhiều người dân đã chủ động phòng bệnh.
Giám sát các 'điểm nóng' tay chân miệng tại phường Bình Hưng Hòa

Giám sát các 'điểm nóng' tay chân miệng tại phường Bình Hưng Hòa

10:53:32 01/04/2026
Đặc biệt, một hệ thống thông tin liên lạc xuyên suốt đã được thiết lập, đảm bảo mọi ca bệnh nghi ngờ đều được báo cáo kịp thời qua đường dây nóng 24/7 để trạm y tế phối hợp xử lý nhanh chóng.
Nghiên cứu 460.000 người: Tác dụng bất ngờ từ 2 - 3 tách cà phê mỗi ngày

Nghiên cứu 460.000 người: Tác dụng bất ngờ từ 2 - 3 tách cà phê mỗi ngày

10:34:59 31/03/2026
Cà phê là thức uống được yêu thích hàng đầu trên thế giới. Không chỉ vậy, nó còn mang lại nhiều lợi ích như giảm nguy cơ mắc bệnh tiểu đường, bệnh tim, bệnh gan và một số loại ung thư.
Bộ phận 'bẩn nhất' của gà nhưng là món khoái khẩu của nhiều người

Bộ phận 'bẩn nhất' của gà nhưng là món khoái khẩu của nhiều người

09:10:14 31/03/2026
Phao câu gà, phần thịt béo nằm ở cuối thân gà, từ lâu được nhiều người ưa chuộng nhờ vị ngậy và giòn. Tuy nhiên, đây cũng là bộ phận tiềm ẩn nhiều nguy cơ nếu tiêu thụ thường xuyên hoặc chế biến không đúng cách.
5 loại thực phẩm người trên 40 tuổi nên tránh để bảo vệ sức khỏe

5 loại thực phẩm người trên 40 tuổi nên tránh để bảo vệ sức khỏe

09:00:46 31/03/2026
Sau tuổi 40, khả năng xử lý rượu của cơ thể giảm đi. Gan cần nhiều thời gian hơn để loại bỏ nó khỏi hệ thống. Do đó, tốt nhất nên thay thế bằng nước khoáng có ga, trà xanh hoặc cà phê đen.
5 chế độ ăn lành mạnh có thể giúp kéo dài tuổi thọ

5 chế độ ăn lành mạnh có thể giúp kéo dài tuổi thọ

08:51:57 31/03/2026
Thay vì gò bó vào một khuôn mẫu duy nhất, bạn có thể linh hoạt kết hợp các nguyên tắc này: chọn dầu ô liu của Địa Trung Hải, bớt muối theo DASH và ăn nhiều rau quả sẫm màu theo hướng thực vật.
Không phải cá hồi: 3 loại cá 'bé xíu' giá rẻ đầy chợ Việt nhưng 'bổ ngang hàng'

Không phải cá hồi: 3 loại cá 'bé xíu' giá rẻ đầy chợ Việt nhưng 'bổ ngang hàng'

08:42:19 31/03/2026
Hàm lượng sắt dồi dào trong cá cơm còn giúp tăng cường lưu thông máu, ngăn ngừa thiếu máu và hỗ trợ hệ miễn dịch. Bên cạnh đó, omega-3 và vitamin còn giúp tăng cường chức năng não bộ, cải thiện khả năng tập trung và giảm viêm.

Có thể bạn quan tâm

Xếp hạng may mắn 12 cung hoàng đạo ngày 3/4/2026: 2 cung đứng đầu ngày

Xếp hạng may mắn 12 cung hoàng đạo ngày 3/4/2026: 2 cung đứng đầu ngày

Trắc nghiệm

21:13:33 02/04/2026
Xếp hạng may mắn 12 cung hoàng đạo ngày 3/4/2026: Vận may gọi tên Bảo Bình và Song Tử với tài lộc bùng nổ, công danh thăng hoa; nhiều cung khác cũng đón biến chuyển đáng chú ý.
Liệu Tổng thống Trump có thể đơn phương rút Mỹ khỏi NATO?

Liệu Tổng thống Trump có thể đơn phương rút Mỹ khỏi NATO?

Thế giới

21:11:37 02/04/2026
Điều này khó xảy ra, khi Thượng nghị sĩ Thom Tillis, thành viên Cộng hòa cấp cao trong Nhóm Quan sát NATO lưỡng đảng của Thượng viện, đã cảnh báo không được làm tổn hại liên minh quân sự này.
Màn nịnh vợ "hiếm có" của danh hài Xuân Hinh gây sốt

Màn nịnh vợ "hiếm có" của danh hài Xuân Hinh gây sốt

Sao việt

21:04:12 02/04/2026
Mới đây, nghệ sĩ Xuân Hinh đã chia sẻ một đoạn video ghi lại khoảnh khắc đời thường đầy thú vị, nhanh chóng thu hút sự quan tâm, chú ý lớn từ dư luận.
Không chỉ ASIAD hay LCK, Ruler hoàn toàn có thể đối diện cái kết tệ hơn nữa

Không chỉ ASIAD hay LCK, Ruler hoàn toàn có thể đối diện cái kết tệ hơn nữa

Mọt game

21:03:01 02/04/2026
Không chỉ ASIAD hay LCK, Ruler hoàn toàn có thể đối diện cái kết tệ hơn nữa Ruler có thể đối diện cái kết còn tệ hơn rất nhiều
Dư luận Hàn Quốc phẫn nộ sau vụ đạo diễn bị đánh dẫn đến chết não

Dư luận Hàn Quốc phẫn nộ sau vụ đạo diễn bị đánh dẫn đến chết não

Sao châu á

21:01:02 02/04/2026
Dư luận Hàn Quốc đang dậy sóng sau khi đoạn video từ camera giám sát ghi lại cảnh nam đạo diễn Kim Chang Min bị một nhóm người hành hung, kéo lê trên mặt đất, được công bố.
Mỹ nhân đẹp nhất thế giới khó đánh bại: Được Bộ Văn hóa vinh danh, tài sản nghìn tỷ đếm không xuể

Mỹ nhân đẹp nhất thế giới khó đánh bại: Được Bộ Văn hóa vinh danh, tài sản nghìn tỷ đếm không xuể

Nhạc quốc tế

20:48:50 02/04/2026
Ở thời điểm hiện tại, LISA hoàn toàn thoát khỏi khuôn khổ của một thần tượng Kpop đơn thuần để vươn mình thành một ngôi sao toàn cầu.
Cover bài mới của Hùng Huỳnh, nam ca sĩ khiến cả cõi mạng tranh cãi: Hay hơn bản gốc là được

Cover bài mới của Hùng Huỳnh, nam ca sĩ khiến cả cõi mạng tranh cãi: Hay hơn bản gốc là được

Nhạc việt

20:44:10 02/04/2026
Thời gian gần đây, ca khúc Đẹp Mã của Gemini Hùng Huỳnh trở thành tâm điểm bàn tán trên các nền tảng mạng xã hội.
Tuổi 44 của Khánh Thi

Tuổi 44 của Khánh Thi

Sao thể thao

20:23:01 02/04/2026
Ở tuổi 44, Nữ hoàng Dancesport Khánh Thi không chỉ khiến người ta ngưỡng mộ bởi sự nghiệp lẫy lừng hay tổ ấm hạnh phúc, mà còn bởi nhan sắc ngày càng thăng hạng
Vụ "chia bill" kì cục nhất MXH hôm nay: Hóa ra sau lưng người yêu đàn ông có thể "khôn lỏi" cỡ này

Vụ "chia bill" kì cục nhất MXH hôm nay: Hóa ra sau lưng người yêu đàn ông có thể "khôn lỏi" cỡ này

Netizen

19:46:42 02/04/2026
Câu chuyện gây xôn xao về cách chia sẻ chi phí khi đi ăn chung, làm dấy lên những tranh luận về sự tinh tế trong các mối quan hệ bạn bè.
4 cách tuyệt vời và siêu nhanh để nấu đậu phụ non: Ngon mềm, mịn và hoàn hảo khi ăn kèm với cơm

4 cách tuyệt vời và siêu nhanh để nấu đậu phụ non: Ngon mềm, mịn và hoàn hảo khi ăn kèm với cơm

Ẩm thực

18:10:06 02/04/2026
Không cần kỹ năng nấu nướng phức tạp hay nguyên liệu đắt tiền, những món này vẫn mang lại cho bạn cảm giác ngon miệng!
3 bí quyết trị thâm và khôi phục sắc môi hồng tự nhiên

3 bí quyết trị thâm và khôi phục sắc môi hồng tự nhiên

Làm đẹp

17:26:22 02/04/2026
Tuy nhiên, do tác động từ môi trường, thói quen sinh hoạt hoặc việc sử dụng mỹ phẩm không đảm bảo, nhiều người phải đối mặt với tình trạng môi thâm xỉn, khô ráp.