Xung đột tại Trung Đông: IMO lên án vụ tấn công tàu chở dầu gần eo biển Hormuz

Ngày 10/6, Tổ chức Hàng hải quốc tế (IMO) đã lên án vụ tấn công nhằm vào tàu chở dầu gần eo biển Hormuz khiến 3 thủy thủ được cho là mất tích.

Tàu thương mại chờ đi qua eo biển Hormuz, gần thị trấn Khasab, Oman. Ảnh minh họa: THX/TTXVN

Trong tuyên bố, IMO cho biết tàu chở dầu MT Settebello mang cờ Palau đã bốc cháy sau khi được cho là bị trúng một vật thể lạ ngoài khơi bờ biển Oman. Tổng thư ký IMO Arsenio Dominguez bày tỏ quan ngại sâu sắc về vụ việc, cho rằng bất kỳ hành vi nào gây nguy hiểm đến tính mạng của các thủy thủ và sự an toàn của vận tải biển quốc tế đều “hoàn toàn không thể chấp nhận được”. Theo ông, việc bảo vệ các thủy thủ, tàu thuyền dân sự và tự do hàng hải phải được duy trì mọi lúc; luật pháp quốc tế và an toàn sinh mạng trên biển cũng phải được tôn trọng đầy đủ. IMO kêu gọi một cuộc điều tra đầy đủ và minh bạch vụ việc liên quan đến tàu MT Settebello.

Theo IMO, kể từ ngày 28/2, thời điểm xảy ra xung đột giữa Mỹ-Israel và Iran, đã xảy ra 43 vụ tấn công nhằm vào tàu thuyền quốc tế ở khu vực eo biển Hormuz.

Trước đó, Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) cho biết lực lượng Mỹ đã vô hiệu hóa tàu chở dầu MT Settebello ở Vịnh Oman vào cuối ngày 9/6. Một máy bay quân sự Mỹ đã bắn đạn dược dẫn đường chính xác vào buồng máy của tàu sau khi thủy thủ đoàn liên tục không tuân thủ các hướng dẫn từ lực lượng Mỹ. CENTCOM cáo buộc tàu chở dầu trên đang cố gắng vận chuyển dầu từ Iran, vi phạm lệnh phong tỏa hàng hải hiện nay của Washington đối với các cảng của nước Cộng hòa Hồi giáo. Kể từ khi áp đặt lệnh phong tỏa này hồi tháng 4, đến nay các lực lượng Mỹ đã vô hiệu hóa 8 tàu, điều hướng 134 tàu và cho phép 42 tàu hỗ trợ viện trợ nhân đạo đi qua.

Cùng ngày 10/6, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết quân đội nước này đã bí mật hỗ trợ hơn 200 tàu thương mại đi qua eo biển Hormuz kể từ tháng trước. Trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống Trump cho rằng nỗ lực này đã giúp hơn 100 triệu thùng dầu được đưa ra thị trường.

Theo phóng viên TTXVN tại Trung Đông-Bắc Phi, một tàu chở dầu chở 2 triệu thùng dầu thô đang trên đường đến châu Âu sau khi rời Vùng Vịnh vào cuối tháng 5, đánh dấu chuyến hàng đầu tiên như vậy kể từ tháng 3. Theo dữ liệu của công ty theo dõi hàng hải Kpler công bố ngày 10/6, tàu Advantage Victory mang cờ Quần đảo Marshall đã đi qua eo biển Hormuz vào ngày 27/5 mà không thông báo điểm đến. Đến ngày 8/6, tín hiệu AIS của tàu hiển thị mã “NL RTM” – tức cảng Rotterdam của Hà Lan, một trong những cảng lớn nhất châu Âu. Tàu dự kiến cập cảng vào ngày 7/7 và hiện đang ở ngoài khơi Madagascar. Trước đó, tàu được chất dầu của Iraq tại cảng Basra vào các ngày 24/2 và 1/3.

Theo Kpler, kể từ ngày 1/3 đến nay, khoảng 103 tàu chở dầu đã rời Vùng Vịnh qua eo biển Hormuz, chở tổng cộng 185 triệu thùng dầu thô. Trong đó, dầu Iran chiếm tỷ trọng lớn nhất với 92 triệu thùng, tiếp theo là Các Tiểu vương quốc Arập Thống nhất (UAE) với 42 triệu thùng, Iraq với 22 triệu thùng, Saudi Arabia với 20 triệu thùng, Kuwait với 7 triệu thùng và Qatar với 3 triệu thùng.

Trong khi đó, Bộ Chỉ huy trung tâm Khatam al-Anbiya của quân đội Iran ngày 10/6 tuyên bố sẽ nhắm mục tiêu vào mọi con tàu đi qua eo biển Hormuz, sau khi tấn công hai tàu tìm cách vượt qua eo biển chiến lược này trong bối cảnh các cuộc đàm phán nhằm chấm dứt xung đột lâm vào bế tắc. Theo hãng thông tấn bán chính thức Tasnim, Khatam al-Anbiya nhấn mạnh sau khi Mỹ vi phạm lệnh ngừng bắn liên tiếp, eo biển Hormuz sẽ bị đóng cửa hoàn toàn cho đến khi có thông báo mới.