WB hạ mạnh dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu

Ngày 11/6, Ngân hàng Thế giới (WB) đã hạ dự báo tăng trưởng kinh tế toàn cầu xuống mức thấp nhất kể từ đại dịch COVID-19, đồng thời cảnh báo về những tác động kinh tế ngày càng lan rộng do xung đột tại Trung Đông gây ra đối với các nước trên thế giới.

Quang cảnh cảng hàng hóa tại Busan, Hàn Quốc. Ảnh: THX/TTXVN

Trong báo cáo Triển vọng kinh tế toàn cầu vừa công bố, WB dự báo kinh tế toàn cầu chỉ đạt mức tăng trưởng 2,5% trong năm nay, thấp hơn so với mức 2,9% của năm trước, trong khi lạm phát dự báo sẽ ở mức 4%.

Ngoài ra, định chế này cũng điều chỉnh hạ dự báo tăng trưởng của 2/3 số quốc gia trên toàn thế giới. Kinh tế Trung Quốc được dự báo chỉ đạt 4,2% trong năm nay, giảm mạnh so với 5% của năm ngoái và thấp hơn mức 4,4% đưa ra hồi tháng 1. Ấn Độ được dự báo đạt mức tăng trưởng 6,6%, giảm mạnh so với mức tăng 7,7% của năm ngoái nhưng vẫn giữ vị trí là nền kinh tế lớn tăng trưởng nhanh nhất thế giới. Trong khi đó, Khu vực đồng tiền chung châu Âu (Eurozone) chỉ đạt mức tăng trưởng khiêm tốn 0,8%, giảm đáng kể so với mức 1,4% của năm ngoái.

Đối với các nền kinh tế đang phát triển và mới nổi, WB điều chỉnh giảm 0,4 điểm phần trăm tăng trưởng năm 2026, xuống 3,6% – mức thấp nhất thời hậu đại dịch COVID-19. Tổ chức tài chính đa phương này nhận định tình trạng gián đoạn nguồn cung năng lượng và giá nhiên liệu tăng đột biến do xung đột Trung Đông đang làm suy giảm niềm tin và các hoạt động kinh tế trên diện rộng tại các nền kinh tế này.

Tuy nhiên, nền kinh tế lớn nhất thế giới Mỹ vẫn được WB giữ nguyên mức dự báo tăng trưởng 2,2% trong năm nay, tăng nhẹ so với mức 2,1% của năm 2025. Là nước sản xuất năng lượng lớn, nền kinh tế Mỹ có khả năng chống chịu tốt hơn so với các nước phải nhập khẩu dầu mỏ và khí đốt tự nhiên, chưa kể kinh tế Mỹ đang được hưởng lợi từ các chính sách giảm thuế quy mô lớn cùng làn sóng đầu tư vào trí tuệ nhân tạo (AI).

Cũng theo WB, các nước đang phát triển có thu nhập thấp sẽ bị “giáng đòn mạnh hơn” các nước phát triển khi phải đối mặt với những khó khăn và biến động hiện nay. Nhà kinh tế trưởng của WB, ông Indermit Gill, đánh giá châu Á hiện là khu vực chịu tổn thất nặng nề nhất trên thế giới. Những nước ghi nhận mức điều chỉnh giảm dự báo tăng trưởng kinh tế nhiều nhất gồm có Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), Saudi Arabia, Thổ Nhĩ Kỳ và Bangladesh.

Cũng theo ông Gill, chuỗi cú sốc liên tiếp giáng xuống nền kinh tế thế giới những năm gần đây, bao gồm đại dịch, biến đổi khí hậu, xung đột Nga – Ukraine, cuộc chiến thuế quan và giờ là xung đột Mỹ – Iran, đã bào mòn khả năng phục hồi kinh tế của các nước. Điều quan trọng trước hết là cần phải chấm dứt các cuộc xung đột và không được khơi mào thêm bất kỳ cuộc chiến mới nào.

Kể từ khi Mỹ và Israel phát động tấn công Iran ngày 28/2, dẫn tới các đòn đáp trả của Tehran và việc eo biển Hormuz bị phong tỏa, thị trường năng lượng toàn cầu đã bị tác động mạnh do nguồn cung khan hiếm và giá tăng cao.

Theo dự báo của WB, giá dầu Brent sẽ đạt mức trung bình 94 USD/thùng trong năm nay, tăng 36% so với năm ngoái và cao hơn tới 50% so với mức ước tính được ngân hàng này đưa ra hồi đầu năm. Bên cạnh đó, nguồn cung phân bón cũng bị gián đoạn nghiêm trọng do phần lớn được xuất khẩu qua Vịnh Persian. Giới chuyên gia lo ngại thực trạng hiện nay có thể dẫn đến thiếu hụt lương thực trầm trọng khi nông dân buộc phải giảm lượng phân bón sử dụng để cắt giảm chi phí đầu vào.

Trước tình hình trên, WB cho biết, sẽ lập tức giải ngân gói hỗ trợ lên tới 60 tỷ USD cho các nước đang phát triển chịu ảnh hưởng nặng nề nhất, có thể xem xét nâng lên 100 tỷ USD trong vòng 15 tháng tới. WB kêu gọi thế giới phải có hành động chính sách mang tính phối hợp để giải quyết vấn đề mất an ninh lương thực, như tăng cường các cơ chế viện trợ lương thực khẩn cấp và thiết lập các hành lang nhân đạo để ngăn chặn tình hình tồi tệ hơn.

Ngay cả trước khi xung đột mới nhất ở Trung Đông nổ ra, thế giới đã đối mặt với tình trạng gia tăng mất an ninh lương thực toàn cầu, với con số ước tính khoảng 12% dân số thế giới rơi vào cảnh thiếu lương thực trầm trọng trong năm 2025, cao hơn 2 điểm phần trăm so với năm 2019.