IAEA yêu cầu Iran lập tức cung cấp thông tin về kho urani

Ngày 10/6, Hội đồng Thống đốc Cơ quan Năng lượng Nguyên tử quốc tế (IAEA) đã thông qua một nghị quyết yêu cầu Iran lập tức cung cấp thông tin đầy đủ về kho dự trữ urani và các cơ sở hạt nhân của nước này, đồng thời cho phép thanh sát viên tiếp cận để xác minh tình trạng vật liệu hạt nhân.

Cơ sở làm giàu uranium ở thành phố Isfahan, Iran. Ảnh: Getty Images/TTXVN

Nghị quyết do Anh, Pháp, Đức và Mỹ bảo trợ được thông qua với 21 phiếu thuận, 3 phiếu chống và 10 phiếu trắng. Văn kiện nhấn mạnh sự “cần thiết và cấp bách” về việc Iran phải “ngay lập tức” cung cấp thông tin đầy đủ về lượng vật liệu hạt nhân đang nắm giữ, cũng như thông tin về thiết kế các cơ sở hạt nhân liên quan, đồng thời tạo mọi điều kiện để IAEA thực hiện hoạt động thanh sát và xác minh.

Động thái trên diễn ra trong bối cảnh căng thẳng giữa Iran với Mỹ và Israel tiếp tục leo thang sau các cuộc tấn công quân sự nhằm vào những cơ sở hạt nhân của Tehran.

Theo đánh giá của IAEA, Iran hiện sở hữu khoảng 440 kg urani được làm giàu ở mức 60%, chỉ còn cách ngưỡng cần thiết để chế tạo vũ khí hạt nhân một khoảng ngắn về mặt kỹ thuật. Tuy nhiên, kể từ khi Iran đình chỉ hợp tác với IAEA sau các cuộc tấn công của Israel nhằm vào chương trình hạt nhân của nước này hồi tháng 6/2025, các thanh sát viên quốc tế chưa thể tiếp cận hoặc xác minh lượng vật liệu nói trên.

Các nước phương Tây cho rằng, việc xác định chính xác vị trí và tình trạng của số urani đã làm giàu là vấn đề cấp thiết nhằm bảo đảm vật liệu hạt nhân không bị chuyển hướng cho các mục đích quân sự. Trong báo cáo gửi Hội đồng Thống đốc trước phiên họp, IAEA nhận định, việc Tehran tiếp tục từ chối cho thanh sát viên tiếp cận đã làm gia tăng những quan ngại liên quan đến nguy cơ phổ biến hạt nhân.

Phản ứng trước nghị quyết, Đại sứ Iran tại Liên hợp quốc ở Vienna (Áo) Reza Najafi bác bỏ văn kiện này cho rằng, đây là một quyết định mang động cơ chính trị, thiếu cơ sở pháp lý và có thể làm phức tạp thêm các nỗ lực ngoại giao đang diễn ra. Ông Najafi cảnh báo nghị quyết mới không giúp cải thiện tình hình hiện nay mà ngược lại có thể gây tác động tiêu cực tới các cuộc tiếp xúc giữa Iran và Mỹ nhằm tìm kiếm giải pháp chấm dứt xung đột tại Trung Đông.

Trong khi đó, các nước phương Tây tiếp tục bày tỏ lo ngại về chương trình hạt nhân của Iran và cáo buộc Tehran theo đuổi tham vọng phát triển vũ khí hạt nhân. Iran nhiều lần bác bỏ các cáo buộc này, khẳng định chương trình hạt nhân của nước này chỉ phục vụ các mục đích hòa bình.