T.uổi thơ dữ dội tạo nên ‘trái tim băng giá’ của sao Diêm Vương

Theo dõi VGT trên

Bí ẩn về việc bề mặt sao Diêm Vương có hình trái tim khổng lồ nằm phơi gần xích đạo cuối cùng đã được giải đáp.

Tuổi thơ dữ dội tạo nên trái tim băng giá của sao Diêm Vương - Hình 1

Sao Diêm vương có t.uổi thơ dữ dội mà dấu vết sót lại là trái tim băng giá

Đó là kết quả công trình nghiên cứu của một nhóm do các nhà vật lý thiên văn quốc tế Đại học Bern và các thành viên của Trung tâm Năng lực Nghiên cứu Quốc gia (NCCR) PlanetS khởi xướng. Nhóm nghiên cứu là những người đầu tiên tái tạo thành công khởi nguồn hình dạng bất thường bằng mô phỏng số.

Kể từ khi camera của tàu vũ trụ New Horizons của NASA phát hiện ra cấu trúc hình trái tim lớn trên bề mặt hành tinh lùn Pluto vào năm 2015, “trái tim” này đã khiến các nhà khoa học bối rối vì hình dạng, thành phần địa chất và độ cao độc đáo của nó. Các nhà khoa học từ Đại học Bern ở Thụy Sĩ và Đại học Arizona đã sử dụng mô phỏng số để điều tra nguồn gốc của Sputnik Planitia, phần hình giọt nước phía tây của “trái tim” trên sao Diêm Vương.

Theo nghiên cứu của họ, lịch sử ban đầu của sao Diêm Vương được đ.ánh dấu bằng một sự kiện thảm khốc hình thành nên thung lũng Sputnik Planitia. Đó một vụ va chạm giữa sao Diêm Vương với một vật thể cỡ tiểu hành tinh có đường kính khoảng 650 km, gần bằng kích thước chiều dọc bang Arizona. Phát hiện của nhóm, được công bố trên tạp chí Nature Astronomy, cũng cho thấy cấu trúc bên trong của sao Diêm Vương khác với những gì được giả định trước đây, bác bỏ ý tưởng hành tinh lùn này có đại dương dưới bề mặt.

Adeene Denton, một nhà khoa học hành tinh tại Phòng thí nghiệm Mặt trăng và Hành tinh UArizona, đồng tác giả của báo cáo, cho biết: “Sự hình thành của Sputnik Planitia cung cấp một lối vào quan trọng để khám phá thời kỳ sớm nhất trong lịch sử của sao Diêm Vương. Bằng cách mở rộng nghiên cứu khi tính đến các kịch bản hình thành bất thường hơn, các nhà khoa học đã nắm được một số khả năng hoàn toàn mới về quá trình tiến hóa của sao Diêm Vương, có thể áp dụng cho các vật thể khác trong Vành đai Kuiper”.

Một trái tim bị chia cắt

Video đang HOT

“Trái tim” hay tên chính thức là Tombaugh Regio, đã thu hút sự chú ý của công chúng ngay khi được phát hiện. Trái tim đồng thời cũng ngay lập tức thu hút sự quan tâm của các nhà khoa học vì nó được bao phủ bởi một loại vật liệu có suất phản chiếu cao, phản chiếu ánh sáng nhiều hơn môi trường xung quanh, tạo ra màu trắng hơn. Tuy nhiên, trái tim không được cấu thành một cách đồng nhất. Chẳng hạn, riêng thung lũng Sputnik Planitia có diện tích khoảng 2.000 x 1.250 km, tương đương 1/4 diện tích Châu Âu hoặc nước Mỹ, có độ cao thấp hơn hầu hết bề mặt của Sao Diêm Vương khoảng 4 km.

Tác giả chính của nghiên cứu, Harry Ballantyne, một cộng tác viên nghiên cứu tại Bern cho biết: “Trong khi phần lớn bề mặt của sao Diêm Vương bị băng metan và các dẫn xuất của nó bao phủ lớp vỏ băng nước, thì Sputnik Planitia chủ yếu chứa đầy băng nitơ, rất có thể đã tích tụ nhanh chóng sau vụ va chạm do độ cao thấp hơn”. Phần phía đông của trái tim cũng được bao phủ bởi một lớp băng nitơ tương tự nhưng mỏng hơn nhiều, nguồn gốc của lớp băng này vẫn chưa được các nhà khoa học nắm rõ nhưng có lẽ có liên quan đến Sputnik Planitia ở phía tây trái tim.

Một vụ va chạm xiên thời sơ khai

Theo Martin Jutzi thuộc Đại học Bern, người khởi xướng nghiên cứu, hình dạng thon dài của Sputnik Planitia và vị trí của nó tại đường xích đạo sao Diêm vương cho thấy rõ ràng rằng vụ va chạm không phải là một cú đ.âm trực diện mà là một cú đ.âm xiên. Giống như một số nhóm nghiên cứu khác, nhóm tác giả ở Đại học Bern đã sử dụng phần mềm mô phỏng Thủy động lực học hạt mịn để tái tạo kỹ thuật số những tác động như vậy, thay đổi cả thành phần của sao Diêm Vương và vật va chạm của nó, cũng như vận tốc và góc va chạm. Những mô phỏng này đã xác nhận sự nghi ngờ của các nhà khoa học về độ xiên của góc va chạm và xác định thành phần của vật thể va chạm.

Ballantyne phân tích: “Lõi của sao Diêm Vương lạnh đến mức đá vẫn rất cứng và không tan chảy dù có sức nóng từ vụ va chạm, và nhờ vụ va chạm theo hướng xiên với vận tốc thấp nên lõi của vật thể va chạm không chìm vào lõi của sao Diêm Vương mà vẫn nguyên vẹn và để lại một vết xước trên bề mặt”. Lực va chạm vừa đủ và vận tốc tương đối thấp trong mô phỏng đã cho ra kết quả như hiện tại: Nếu va chạm yếu hơn sẽ làm bề mặt còn sót được mài mịn qua thời gian chứ không giống hình dạng giọt nước kỳ dị mà tàu thăm dò New Horizons của NASA quan sát được trong chuyến bay ngang qua sao Diêm Vương vào năm 2015 .

Giáo sư Phòng thí nghiệm Mặt trăng và Hành tinh và đồng tác giả nghiên cứu Erik Asphaug, người đã cộng tác với nhóm nghiên cứu của nó, cho biết: “Chúng ta thường coi các vụ va chạm giữa các hành tinh là những sự kiện cực kỳ khốc liệt nên chỉ tập trung vào những thứ như năng lượng, động lượng hay mật độ và thường dễ bỏ qua các chi tiết khác”. Các nhà khoa học Thụy Sĩ từ năm 2011 đã khám phá ý tưởng về các “mảnh ghép” hành tinh để giải thích, ví dụ, các đặc điểm ở mặt sau của Mặt trăng (vệ tinh của Trái đất). “Trong vùng xa hệ mặt trời, vận tốc (các thiên thể) chậm hơn rất nhiều so với ở gần mặt trời và băng rất rắn, vì vậy phải tính toán chính xác hơn nhiều”, Asphaug lưu ý.

Không có đại dương dưới bề mặt trên sao Diêm Vương

Nghiên cứu hiện tại cũng làm sáng tỏ cấu trúc bên trong của sao Diêm Vương. Trên thực tế, trong lịch sử sơ khai hình thành sao Diêm Vương, nhiều khả năng đã xảy ra sự kiện như các nhà khoa học tại Đại học Bern mô phỏng. Tuy nhiên, điều này đặt ra một vấn đề: Một thung lũng khổng lồ như Sputnik Planitia được cho là sẽ từ từ trôi về phía cực của hành tinh lùn theo thời gian do các định luật vật lý. Đáng lẽ vì khối lượng của Sputnik Planitia nhỏ hơn xung quanh nên bị kéo lùi về cực theo hiệu ứng lực ly tâm. Tuy nhiên, nó vẫn ở gần xích đạo. Lời giải thích lý thuyết trước đây giả định có một đại dương nước lỏng dưới bề mặt, tương tự như một số hành tinh khác ở vùng ngoài hệ mặt trời. Theo giả thuyết này, lớp vỏ băng giá của Sao Diêm Vương sẽ mỏng hơn ở vùng Sputnik Planitia, khiến đại dương phình lên và do nước ở dạng lỏng đặc hơn băng, gây ra chênh lệch khối lượng dẫn đến sự di chuyển về phía xích đạo.

Theo các tác giả, nghiên cứu mới đưa ra một góc nhìn khác, chỉ ra các mô phỏng trong đó toàn bộ lớp phủ nguyên thủy của sao Diêm Vương bị xới bật do va chạm và khi vật liệu lõi của vật va chạm đạp vào lõi của sao Diêm Vương. Kết quả là nó tạo ra sự dư thừa khối lượng cục bộ có thể giải thích việc Sputnik Planitia di chuyển về phía xích đạo mà không có đại dương dưới bề mặt, hoặc cùng lắm là một đại dương rất mỏng.

Denton hiện đã bắt tay vào một dự án nghiên cứu để ước tính tốc độ di chuyển này. Ông cho biết giả thuyết mới và sáng tạo về nguồn gốc hình trái tim của sao Diêm Vương có thể giúp hiểu rõ hơn về lịch sử ra đời của hành tinh lùn.

'Hành tinh thứ 9 của NASA' để lộ dấu hiệu thân thiện với sự sống

Hành tinh thứ 9 khiến Liên đoàn Thiên văn Quốc tế (IAU) và NASA bất đồng quan điểm tiếp tục đem lại niềm hy vọng mới về khả năng sống được thông qua một siêu núi lửa băng.

Theo Space, một siêu núi lửa băng phun trào chỉ vài triệu năm trước trên Sao Diêm Vương có thể là bằng chứng sống động cho một đại dương ngầm ngay bên dưới đồng bằng băng giá hình trái tim Sputnik Planitia.

Sao Diêm Vương từng là hành tinh thứ 9 của hệ Mặt Trời, nhưng đã bị IAU "giáng cấp" thành hành tinh lùn từ năm 2006. Tuy vậy, một loạt quan chức hàng đầu NASA khẳng định nó xứng đáng được coi là hành tinh.

Hành tinh thứ 9 của NASA để lộ dấu hiệu thân thiện với sự sống - Hình 1

Tàu New Horizons và Sao Diêm Vương - Ảnh: NASA

Lập luận của NASA dựa trên một loạt nghiên cứu từ dữ liệu mà tàu New Horizons của cơ quan vũ trụ này gửi về từ khu vực xa thẳm bên ngoài Sao Hải Vương.

Các dữ liệu cho thấy thiên thể này có cấu trúc cực kỳ phức tạp, thậm chí là khả năng có một đại dương ngầm và một chút hy vọng cho dạng sự sống cực đoan giống như sự sống ở một số vùng nước sôi gần núi lửa, dưới băng vĩnh cửu ở Nam Cực.

Trong nghiên cứu mới dẫn đầu bởi GS Dale Cruikshank từ Trường Đại học Trung tâm Florida (Mỹ), một miệng hố lớn mang tên Kiladze ở Sputnik Planitia từng được cho là miệng hố va chạm do thiên thạch để lại, nhưng các dữ liệu mới nhất gợi ý về một khả năng khác.

Nó có vẻ hơi dài, với băng nước nổi bật rõ ràng so với băng methane bao phủ phần còn lại của hành tinh.

Nhóm nghiên cứu khẳng định nó phải là một miệng núi lửa, tàn tích của một siêu núi lửa hoạt động chỉ vài triệu năm trước, phun ra "dung nham" băng giá từ bên dưới đại dương ngầm.

Sự tồn tại của núi lửa cũng cho thấy bên trong sao Diêm Vương ấm áp hơn so với chúng ta tưởng, lật đổ giả thuyết rằng hành tinh này quá nhỏ nên đã mất toàn bộ nhiệt từ lâu.

Một khả năng là "hành tinh thứ 9" này chứa các nguyên tố phóng xạ trong lõi của nó, giải phóng nhiệt trong khi phân rã.

Nhưng cho dù nguồn nhiệt đến từ đâu, thì nó vẫn đem đến điều quan trọng nhất là giữ cho nước ở trạng thái lỏng bên dưới bề mặt, một điều mà NASA luôn kỳ vọng ở các thế giới khác trong hành trình tìm kiếm bằng chứng cho thấy chúng ta không cô đơn trong vũ trụ.

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?
Có;
Không

Tin liên quan

Tiêu điểm

Những loài hải cẩu quý hiếm và thú vị nhất trên thế giới
12:21:48 28/05/2024
Phát hiện "sát thủ không tay" - loài quái thú mới ở Nam Mỹ
10:51:21 29/05/2024
Yên Bái phát hiện hóa thạch hơn 5 triệu năm
09:12:21 28/05/2024
Phát hiện cá heo cổ đại khổng lồ ở Amazon
23:04:43 29/05/2024
Hàng trăm ngôi sao vụt biến thành lỗ đen trên bầu trời?
12:43:04 28/05/2024
Phát hiện 16 siêu lỗ đen cổ đại đang b.ắn phá vũ trụ
15:02:27 28/05/2024
Số phận đàn cá tương đồng gene với con người, được Trung Quốc đưa lên trạm vũ trụ sau 1 tháng ra sao?
23:00:08 29/05/2024
Lộ diện 3 vật thể ra đời từ "vùng hỗn mang" hậu Big Bang
12:36:07 28/05/2024

Tin đang nóng

Thái Bình họp khẩn về vụ cháu bé t.ử v.ong do bị bỏ quên trên xe ô tô
22:45:43 29/05/2024
Gia đình Quốc Cơ trải qua những ngày căng thẳng sau vụ O Sen Ngọc Mai
21:45:28 29/05/2024
Một trẻ mầm non c.hết vì bị bỏ quên trên xe đưa đón2
21:37:15 29/05/2024
N.óng b.ỏng tay: Park Seo Joon đưa tình mới kém 10 t.uổi ra mắt ở tiệc sinh nhật, màn tương tác ngọt ngào bùng nổ MXH
19:37:53 29/05/2024
Meghan Markle bị tố ăn vận "ngứa mắt", chê kém tinh tế, thua xa BLACKPINK
21:33:00 29/05/2024
Phim mới của Dương Mịch mắc sai lầm nghiêm trọng, thất bại ê chề cũng không oan
20:11:14 29/05/2024
Trương Lương Dĩnh: "Công chúa cá heo" bị mẹ từ mặt vì cưới người đã có vợ con
18:51:52 29/05/2024
Song Hye Kyo thân thiết bên "tình tin đồn" 1 thời của Song Joong Ki
18:05:10 29/05/2024

Tin mới nhất

Người Homo sapiens lai với loài khác 47.000 năm trước

22:50:42 29/05/2024
Một phân tích gien mới đã tiết lộ cách mà DNA của một loài đã tuyệt chủng len lỏi vào dòng m.áu người Homo sapiens chúng ta.

Cải tạo hầm rượu, sốc vì 300 khúc xương quái thú khổng lồ

21:23:37 27/05/2024
Số xương khủng khiếp dưới nền một hầm rượu ở Áo thuộc về những con quái thú sống vào khoảng 40.000 năm trước, nay đã tuyệt chủng.

Vì sao cá voi có khả năng lặn sâu hơn tàu ngầm hạt nhân?

20:50:06 27/05/2024
Điều này cũng khiến các chuyên gia nghiên cứu sinh vật biển ngạc nhiên. Họ cho rằng khả năng lặn của cá voi đơn giản là mạnh hơn so với tàu ngầm hạt nhân.

Hé lộ về "Biển C.hết" trong lòng sao Diêm Vương dưới lớp băng lạnh âm 220 độ

07:35:24 27/05/2024
Vì thế, cho đến khi các tàu vũ trụ kế nhiệm New Horizons cho phép chúng ta quay lại thăm sao Diêm Vương, những gì nằm dưới bề mặt hành tinh này vẫn là bí ẩn.

Ảnh vui 26-5: Lương thấp là không được ăn sầu riêng sao?!

23:20:38 26/05/2024
Ăn được miếng sầu riêng mà bị xài xể quá. Vậy là thương dữ chưa?! , một người bênh vực chị Vân.Những hìnhảnh giúp các bạn giảm căng thẳng sau ngày làm việc vất vả.

Siêu tưởng về giọt nước quý hiếm trên hành tinh xanh

20:15:41 26/05/2024
Nhưng mưa lai rai rồi lại... nóng, và nếu cứ ầu ơ theo kiểu sấm nhiều mưa ít như mới đây, ắt khó tránh được nạn hạn hán cho khắp vùng, và cho cảhành tinh xanhchứ sao nữa...

Loài chim nguy hiểm nhất thế giới: Sở hữu 'dao găm' 12 cm, tung một cước gây vết rách chí mạng

15:25:47 26/05/2024
Vì đà điểu đầu mào là loài chim làm tổ trên mặt đất nên màu xanh của trứng để ngụy trang, hòa cùng màu của thảm thực vật xung quanh trong các khu rừng nhiệt đới, nhằm bảo vệ trứng khỏi những kẻ săn mồi tiềm năng.

Những loài động vật có khả năng sinh tồn mạnh mẽ trên sa mạc

07:30:04 26/05/2024
Sa mạc rộng lớn và khắc nghiệt, tuy nhiên ở đây các loài động vật phát triển theo một cách riêng của chúng để thích nghi với môi trường này...

Loài chim được mệnh danh "sát thủ rừng xanh" của Việt Nam: Có tên trong Sách Đỏ, rắn độc thấy là sợ

21:30:14 25/05/2024
Tại Việt Nam, có một loài chim được mệnh danh là sát thủ rừng xanh có tên gọi là Diều hoa Miến Điện. Chúng là loài chim săn mồi thuộc họ Ưng (Accipitridae), tên gọi khác là Ó hoa Miến Điện (danh pháp hai phần: Spilornis cheela).

"Công chúa" linh dương đầu bò ngủ quên trong rừng và cơn ác mộng về "hoàng tử" sư tử

17:27:55 25/05/2024
Một buổi sáng bình minh tại Khu bảo tồn động vật thiên nhiên Maswa, Tanzania, đã chứng kiến một cuộc chạm trán đầy kịch tính giữa sư tử đực và một con linh dương đầu bò.

Bầu trời Trái Đất sắp xuất hiện vật thể mới sáng như Sao Mai

10:34:13 25/05/2024
Ban đầu TsuchinshanATLAS được cho là một tiểu hành tinh nhưng quá trình phân tích những bức ảnh chi tiết hơn từ Đài thiên văn Núi Tím (Tsuchinshan) ở phía Đông TP Nam Kinh - Trung Quốc chụp được trước đó đã tiết lộ nó là một sao chổi.

Phát hiện hành tinh ôn đới bằng Trái Đất, có thể sống được

10:13:09 25/05/2024
Các tính toán cũng cho thấy hành tinh này có kích cỡ bằng với địa cầu hoặc nhỏ hơn một chút, cỡ Sao Kim, thêm một yếu tố nữa ủng hộ khả năng sống được của hành tinh.

Có thể bạn quan tâm

Sự kiện Daesung (BIGBANG) sang Việt Nam: Mức giá, quyền lợi được lòng fan Việt

Nhạc quốc tế

01:24:59 30/05/2024
Không lâu nữa, fan Việt sẽ chính thức được gặp gỡ quý bà Smell Daesung trong sự kiện fanday solo đầu tiên được tổ chức ở TP.HCM.

LCK lại dành sự ưu ái đặc biệt cho T1

Mọt game

23:55:16 29/05/2024
Mới đây, đội tuyển T1 thông báo sẽ thử nghiệm cơ chế sân nhà - sân khách tại LCK Mùa Hè 2024. Cụ thể, trận đấu giữa T1 vs KT vào ngày 29/06 sẽ được diễn ra trên sân nhà của T1, Goyang Sono Arena.

Công thức nấu sườn xào chua ngọt đậm đà đưa cơm, chồng con mê tít

Ẩm thực

23:27:06 29/05/2024
Công thức sườn xào chua ngọt hoàn hảo, cân bằng giữa vị chua, ngọt, mặn. Bí quyết từ chuyên gia giúp bạn chế biến món ăn ngon đúng điệu, hấp dẫn cả nhà.

"Nữ hoàng gợi cảm" Lee Hyori từ bỏ ước mơ làm mẹ

Sao châu á

22:42:00 29/05/2024
Chia sẻ trong một chương trình truyền hình thực tế mới đây, Lee Hyori thừa nhận đã từ bỏ dự định mang thai tự nhiên hay thụ tinh nhân tạo để có con.

Truy tìm 2 đối tượng trong vụ vận chuyển điện thoại Iphone lậu qua Sân bay Tân Sơn Nhất

Pháp luật

22:41:18 29/05/2024
Ngày 16/5, Cơ quan CSĐT Công an TP Hồ Chí Minh đã ra thông báo (lần 2) tìm người có liên quan đến vụ án vận chuyển trái phép điện thoại qua biên giới.

'Queen of Tears' phá kỷ lục dù kết thúc được hơn một tháng

Hậu trường phim

22:34:57 29/05/2024
Sự nổi tiếng của bộ phim truyền hình Hàn Quốc Queen of Tears vẫn đang tăng cao dù cho phim đã kết thúc từ một tháng trước.

'Câu chuyện hoa hồng' của Lưu Diệc Phi tung trailer, dự kiến tổ chức họp báo ngày 6/6

Phim châu á

22:31:08 29/05/2024
Bộ phim Câu chuyện hoa hồng do Lưu Diệc Phi đóng chính được trang chủ Đài truyền hình Trung ương Trung Quốc đăng tải trailer giới thiệu và sẽ tổ chức họp báo công chiếu vào ngày 6/6 tại Bắc Kinh.

Mê mẩn sắc vàng mùa rong mơ trên Ghềnh Bàng

Du lịch

22:13:26 29/05/2024
Từ tháng 5 đến tháng 7 ở Ghềnh Bàng thuộc khu vực Bán đảo Sơn Trà, rong mơ vào mùa. Vẻ đẹp hoang sơ cùng với màu vàng óng ánh của rong mơ trên mặt biển trở thành địa điểm check-in độc đáo thu hút người dân

Hồng Nhung mặc áo mưa đạp xe, Đỗ Thị Hà 'cười tỏa nắng khiến lòng ai ngẩn ngơ'

Sao việt

22:10:03 29/05/2024
Ca sĩ Hồng Nhung vi vu trời Tây bằng xe đạp vì cảm thấy yêu đời, yêu người sau khi xem xong phim của Trần Anh Hùng. Hoa hậu Đỗ Thị Hà khoe ảnh nụ cười tỏa nắng khiến lòng ai ngẩn ngơ .

Trang Pháp mang trăn lên sân khấu, Chi Pu lần đầu hát ca khúc mới trước 40.000 sinh viên

Nhạc việt

21:31:07 29/05/2024
Ngay sau đó, Đỗ Hoàng Dương tiếp nối đêm nhạc với bản hit thanh xuân gây bão Không yêu cũng chẳng cô đơn cùng Ngược chiều yêu , bất ngờ khi thấy hàng vạn khán giả đều thuộc nằm lòng giai điệu và hòa ca cùng anh chàng.

Collagen có thực sự trẻ hóa và giúp chống lão hóa?

Làm đẹp

21:26:54 29/05/2024
Sức hấp dẫn của việc uống một viên thuốc - hoặc một đồ uống - và có những thần dược kỳ diệu này là không thể phủ nhận: Bạn có thể trẻ hóa chỉ bằng collagen?