‘Báo động đỏ’ từ thiên nhiên
Bần thần đứng trước ngôi nhà bị thiêu rụi trong thảm họa cháy rừng thảm khốc ở thị trấn nghỉ dưỡng Lahaina, anh David Gobel cùng vợ và 4 người con miễn cưỡng lên kế hoạch rời khỏi hòn đảo Maui (bang Hawaii, Mỹ) để tìm nơi định cư mới, trong tâm trạng ngổn ngang những âu lo, suy nghĩ.
“Chúng tôi sẽ sống ở đâu? Chúng tôi sẽ làm việc ở đâu?”, anh Gobel trăn trở.
Không chỉ gia đình anh Gobel, nhiều cư dân vốn gắn bó lâu đời với hòn đảo Maui này cũng đang phải đối diện với một lựa chọn khó khăn: rời đi và bắt đầu lại từ nơi khác, hay ở lại và xây dựng mọi thứ lại từ đầu.
Nhiều ngôi nhà và phương tiện bị thiêu rụi trong thảm họa cháy rừng tại Lahaina, Maui, Hawaii, Mỹ, ngày 16/8/2023. Ảnh: Kyodo/TTXVN
Lahaina, trong tiếng Hawaii có nghĩa là “Mặt Trời tàn khốc” để chỉ về kiểu khí hậu vừa nóng vừa khô của vùng đất này, nơi giờ đây gần như bị xóa sổ sau thảm họa cháy rừng kinh hoàng nhất ở Mỹ trong hơn 100 năm. Những con phố nhộn nhịp, những bãi biển đẹp như tranh vẽ của nơi từng là trung tâm kinh tế – văn hóa trên đảo Maui này giờ đây được thay thế bằng bức tranh hoang tàn với những gam màu xám xịt của khói đen và tro bụi. Ít nhất 115 người đã thiệt mạng trong đợt cháy rừng ở phía Tây Maui và vẫn còn khoảng 1.100 người mất tích. Với gần 3.000 ngôi nhà và cơ sở kinh doanh bị phá hủy hoặc hư hại, thiệt hại do thảm họa cháy rừng này gây ra ước tính lên tới 6 tỷ USD.
Không chỉ Hawaii, trên khắp khu vực châu Mỹ và châu Âu, nhiều nước cũng đang phải “căng mình” chiến đấu với “giặc lửa” khi các trận cháy rừng lan rộng với sức tàn phá lớn. Miền Tây Canada đang trải qua mùa cháy rừng tồi tệ nhất trong lịch sử, với hơn 1.000 đám cháy đang hoành hành, trong đó 650 đám cháy vượt tầm kiểm soát. Thời tiết khô nóng kéo dài nhiều tháng đã tạo ra những điều kiện giống như “mồi lửa” khiến cháy rừng bùng phát dữ dội trong năm nay. Gần 15,3 triệu ha đất rừng đã bị thiêu rụi, cao hơn gấp đôi kỷ lục trước đó ghi nhận vào năm 1989. Khoảng 200.000 người đã phải sơ tán, và khói từ các khu rừng đang cháy đã dẫn đến tình trạng ô nhiễm không khí nguy hiểm lan rộng khắp Canada và miền Nam nước Mỹ.
Tại châu Âu, Italy tiếp tục hứng chịu cháy rừng do nắng nóng kéo dài, gây ra hạn hán. Vụ cháy rừng gần đây nhất xảy ra trên đảo Elba, ngoài khơi phía Tây Bắc của Italy từ cuối ngày 21/8. Gió mạnh làm đám cháy lan rộng quy mô lớn, khiến ít nhất 700 người trên đảo phải đi sơ tán. Hồi tháng 7, cháy rừng cũng tàn phá nghiêm trọng vùng Calabria ở miền Nam Italy.
Kể từ đầu năm đến nay, Tây Ban Nha ghi nhận 340 đám cháy trên diện rộng, tiêu hủy gần 76.000 ha đất rừng và đất canh tác. Tình hình thời tiết cực đoan đang khiến đám cháy rừng lớn trên đảo Tenerife thuộc Quần đảo Canary tiếp tục diễn biến phức tạp. Trong lúc lực lượng cứu hỏa gồng mình đối phó với ngọn lửa dữ, hàng chục nghìn người trên hòn đảo nghỉ dưỡng này đã phải gấp rút sơ tán.
Khói bốc lên từ các đám cháy rừng tại Odeceixe, miền nam Bồ Đào Nha, ngày 8/8/2023. Ảnh: AFP/TTXVN
Ở Pháp, Bồ Đào Nha và Albania, những đám cháy rừng lan rộng từ đầu tháng 8 buộc chính quyền các địa phương phải huy động lượng lớn nhân viên cứu hộ, sơ tán người dân đến nơi an toàn. Lực lượng cứu hỏa tại Hy Lạp cũng đang chạy đua với thời gian để khống chế các đám cháy rừng lan rộng ở khu vực miền Đông nước này cùng nhiều khu vực khác. Trước đó, đợt nắng nóng vào tháng 7 đã làm bùng phát cháy rừng ở phía Nam của hòn đảo nghỉ dưỡng Rhodes, phía Đông Nam biển Aegean, thiêu rụi 17.770 ha đất rừng và khiến khoảng 20.000 người, chủ yếu là khách du lịch, phải sơ tán.
Có thể nói, thời tiết mùa Hè này ở Bắc bán cầu đang diễn ra như trong kịch bản của một bộ phim về ngày tận thế: nắng nóng, hỏa hoạn và cháy rừng hoành hành hầu như khắp nơi. Theo giới khoa học, mặc dù nguyên nhân của hầu hết các vụ cháy rừng là do lỗi chủ quan của con người, song các đám cháy trên thế giới đang lan nhanh hơn, kéo dài hơn và dữ dội hơn xuất phát từ tình trạng biến đổi khí hậu, vốn là yếu tố làm gia tăng tình trạng khô nóng. Ở Địa Trung Hải, tình trạng này đã khiến mùa cháy rừng bắt đầu sớm và thiêu đốt nhiều vùng đất liền hơn. Thời tiết nóng cũng rút hết độ ẩm từ thảm thực vật, biến chúng thành nguyên liệu khô giúp đám cháy lan rộng. Chuyên gia Mark Parrington, nhà khoa học cấp cao của Cơ quan Giám sát khí quyển Copernicus thuộc Liên minh châu Âu (EU), nhận định các điều kiện thời tiết khô hơn, nóng hơn khiến các đám cháy trở nên nguy hiểm hơn rất nhiều.
Trong khi đó, một phân tích chuyên sâu của nhóm nghiên cứu World Weather Attribution đã chứng minh rằng khả năng xảy ra các mùa cháy rừng ở mức độ nghiêm trọng như ở Canada trong năm nay tăng gấp 7 lần do con người đốt nhiên liệu hóa thạch. Nghiên cứu cũng cho thấy trong năm qua, điều kiện dễ xảy ra hỏa hoạn nghiêm trọng tăng hơn 50% do sự nóng lên toàn cầu.
Chương trình Môi trường Liên hợp quốc (LHQ) dự báo số vụ cháy rừng nghiêm trọng trên toàn cầu sẽ tăng 14% vào năm 2030, 30% vào năm 2050 và 50% vào cuối thế kỷ này. Báo cáo chỉ ra mối tương quan chặt chẽ giữa cháy rừng và biến đổi khí hậu. Biến đổi khí hậu khiến cháy rừng trở nên tồi tệ hơn khi các đợt hạn hán xuất hiện nhiều và kéo dài, nhiệt độ không khí ngày càng cao, độ ẩm tương đối thấp, sấm chớp và gió mạnh dẫn đến ngọn lửa lan nhanh, kéo dài và cháy dữ dội hơn. Ngược lại, cháy rừng khiến tình trạng biến đổi khí hậu trở nên ngày càng trầm trọng, bởi chúng tàn phá các hệ sinh thái nhạy cảm và giàu carbon như vùng đất than bùn và rừng nhiệt đới.
Biến đổi khí hậu cũng làm cho hiện tượng El Nino xuất hiện với tần suất ngày càng dày hơn và góp phần khiến nhiệt độ toàn cầu tăng lên. Sau 3 năm chứng kiến sự chi phối của hình thái thời tiết La Nina, hiện tượng El Nino đã chính thức quay trở lại, cùng với biến đổi khí hậu gây ra hàng loạt các hiện tượng thời tiết cực đoan như nắng nóng khắc nghiệt, lũ lụt nghiêm trọng, cháy rừng trên khắp thế giới trong thời gian qua. Thậm chí, lượng mưa thấp và nhiệt độ gia tăng đã dẫn đến tình trạng khô hạn nghiêm trọng ở Bắc Âu, nơi vốn trước đây vào mùa Hè thời tiết thường mát mẻ và mưa nhiều, khiến nhiều quốc gia khu vực đã phải ban bố cảnh báo cháy rừng.
Những thiệt hại vô cùng lớn về người và tài sản tại Hawaii nói riêng và nhiều khu vực khác trên thế giới nói chung do cháy rừng chính là “cảnh báo đỏ” của thiên nhiên trước sự chậm trễ của con người trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu, rằng đây có thể chỉ là “màn dạo đầu” của sự hỗn loạn khó lường sẽ xảy ra nếu thế giới tiếp tục gây ô nhiễm, khiến Trái Đất nóng lên. Thực trạng này đòi hỏi sự nỗ lực chung của thế giới để giảm thiểu phát thải khí gây hiệu ứng nhà kính trên phạm vi toàn cầu – vốn là tác nhân chính đe dọa đẩy Trái Đất vào kỷ nguyên “nung nóng toàn cầu”. Như Tổng Thư ký LHQ Antonio Guterres từng khẳng định: “Ngay cả khi ngừng phát thải khí nhà kính vào ngày mai, chúng ta vẫn phải đối phó với kiểu khí hậu (oi nóng) này. Đây phải là một lời nhắc nhở rõ ràng rằng chúng ta đang sống trong một thực tế đã thay đổi và nếu không muốn mọi việc đi quá xa, chúng ta cần đầu tư vào mọi mặt”.
Động thái muộn màng của quan chức Hawaii hậu thảm họa cháy rừng
Người đứng đầu cơ quan quản lý khẩn cấp hạt Maui (Mỹ) Herman Andaya đã tuyên bố từ chức sau khi đối diện luồng chỉ trích từ người dân và truyền thông về cách đối phó với thảm họa cháy rừng khiến hơn 100 người thiệt mạng. Vụ cháy vừa qua được coi là thảm họa tồi tệ nhất xảy ra tại Hawaii...
Tiêu điểm
Tin đang nóng
Tin mới nhất

Mỹ sẵn sàng cân nhắc đảm bảo an ninh cho Ukraine tương tự Điều 5 NATO

Nhân vật thầm lặng đứng sau các chuyến công du của Tổng thống Mỹ

Tổng thống Putin cảnh báo đáp trả vụ Ukraine tập kích cầu Crimea

Quan chức tham gia APEC dạo phố Thâm Quyến, trải nghiệm thái cực quyền

Điều ít biết về nơi diễn ra đàm phán của 3 nhà lãnh đạo Mỹ - Trung - Nga

Cử chỉ thân thiện của đệ nhất phu nhân Hàn Quốc gây chú ý ở Trung Quốc

Ý nghĩa chiếc khăn choàng chủ nhà Trung Quốc tặng các nhà lãnh đạo APEC

Sĩ quan Nga mang vali hạt nhân của Tổng thống Putin đến Thâm Quyến

Lãnh đạo Mỹ, Nga họp riêng bên lề hội nghị cấp cao APEC

Nga hạ 87% xe tăng Abrams của Ukraine, Mỹ tăng tốc nâng cấp "quái vật thép"

Chủ tịch Trung Quốc chủ trì tiệc chiêu đãi các lãnh đạo APEC

Tính toán của Mỹ, Trung, Nga tại cuộc gặp thượng đỉnh bên lề APEC 2026
Có thể bạn quan tâm

2 vị trí trồng khế trước nhà hút tài lộc
Trắc nghiệm
10:15:29 20/11/2026
Việt Nam có nam ca sĩ từng đỗ Thủ khoa, được đề cử đẹp nhất thế giới: Mẹ là nhà giáo giữ chức hiệu trưởng trường THPT nổi tiếng
Học hành
10:15:16 20/11/2026
Khi ký ức văn hóa Việt Nam trở thành nguồn cảm hứng cho thời trang đương đại
Thời trang
10:05:19 20/11/2026
Người Mỹ lo ngại về những tác động của Trí tuệ nhân tạo
Thế giới số
09:13:19 20/11/2026
Thấy gì từ việc Quỳnh Anh bị tước vương miện Hoa hậu sau 47 ngày đăng quang sóng gió?
Sao việt
09:07:03 20/11/2026
Trấn Thành thức trắng đêm, 'phá lệ' vì Hồ Ngọc Hà
Nhạc việt
08:25:00 20/11/2026
iPhone được dự đoán vẫn "đắt khách" vào năm 2027
Đồ 2-tek
08:21:46 20/11/2026
Cháy xuyên đêm tại nhà máy giấy lớn nhất Cần Thơ, lửa bao trùm 20.000m
Tin nổi bật
08:17:01 20/11/2026
6 thiếu niên cắt trộm dây cáp điện, đốt lấy lõi đồng mang bán
Pháp luật
08:13:59 20/11/2026
Hoắc Kiến Hoa: 'Tôi lười làm đẹp, mặt chưa từng dao kéo'
Sao châu á
08:04:01 20/11/2026
Danh sách 500 công ty lớn nhất thế giới xoay chuyển sau gần 30 năm
Ba Lan sẵn sàng đơn phương ban hành lệnh cấm nhập khẩu ngũ cốc Ukraine
Mỹ cảnh báo nhiễm độc hóa chất sau thảm họa cháy rừng Hawaii
Giới chức Maui giải thích lý do không bật còi báo động trong thảm hoạ cháy rừng
Thảm họa cháy rừng ở Hawaii: Nhà chức trách điều tra về cách thức ứng phó với cháy rừng
Mỹ: Thảm họa cháy rừng ở Hawaii khiến ít nhất 67 người thiệt mạng
Người dân nhảy xuống biển để tránh ngọn lửa dữ tại Hawaii
Thảm họa cháy rừng ở Hawaii (Mỹ): Số người thiệt mạng tăng lên 114
Canada sơ tán khẩn gần 20.000 dân vì thảm họa cháy rừng tồi tệ nhất
Còi cảnh báo thảm họa không hoạt động, chính quyền Hawaii nói gì?
Thách thức bủa vây đảo nghỉ mát ở Hawaii sau thảm họa cháy rừng
Cháy rừng Hawaii gây thương vong lớn nhất tại Mỹ trong hơn một thế kỷ

Chú rể Đức cao 1m92 đọc lời thề nguyện bằng tiếng Việt trong đám cưới
Cận cảnh cầu Crimea sập nhịp sau đòn tấn công của Ukraine
Chú rể U50 người Scotland vượt 10.000km về Vĩnh Long đón dâu sau 9 năm yêu
Ukraine kêu gọi đồng minh hỗ trợ thêm 40 tiêm kích F-16
Mỹ cảnh báo đòn tập kích của Ukraine vào Nga, Moscow tuyên bố cứng rắn
Mạng liên lạc tuyệt mật của Mỹ gặp sự cố
Tổng thống Putin đến Thâm Quyến, chuẩn bị gặp lãnh đạo Mỹ - Trung
Mỹ truy tố người mang rìu phá hủy máy bay "ngựa thồ" 60 triệu USD
Pháp bác tin đưa binh sĩ "trực tiếp tham chiến" ở Ukraine
Lý do Từ điển Cambridge chọn "con người" là từ của năm 2026
Thâm Quyến - "thành phố tương lai của những giấc mơ"
Loại cá giàu omega 3, rẻ hơn cá thu, tốt cho tim mạch, điều hoà mỡ máu, nấu cách này ăn cùng bún cực ngon
MXH đang hóng tin cặp đôi nữ Chủ tịch - tài tử ly hôn vì đàng trai ngoại tình với đại gia 1 đời chồng
5 phim truyền hình Hàn Quốc nên xem nếu bạn yêu thích 'Make Me Tingle'
Muốn dưa cải ngon, vàng giòn nhanh ăn được trong mùa đông, bạn nhất định phải làm ngay điều này
5 món nấu với dưa chua vừa ngon lại đậm đà, cứ trời lạnh là ai cũng thèm ăn với cơm trắng
Làm chả lá lốt hay bị thâm đen hóa ra bạn chưa biết bước này, đảm bảo 100 cái chả đều xanh mướt như nhau
Căn hộ 90 m mang nét hoài cổ với sắc xanh olive và nâu gỗ
4 loại cây có lá đổi màu theo mùa, khu vườn đẹp như tranh
Chính thức: Tước vương miện Hoa hậu Nguyễn Quỳnh Anh
HOT: Khả Như được Huỳnh Phương cầu hôn!
Xuất hiện hội Chó Xấu Việt Nam: Nhìn loạt boss mặt quạu, cười một trận là hết buồn, hút hơn 319.000 thành viên
"Ông hoàng showbiz" sinh năm 1987 sống trong biệt thự 8 tầng, lấy vợ nhưng ở riêng, đêm mới về ngủ
Hot nhất Weibo hôm nay: Huỳnh Hiểu Minh - Angelababy bất ngờ "đụng mặt" ở concert BIGBANG, thái độ khiến 15 triệu người chú ý
45 mỹ nhân được gọi tên làm Bond Girl, khiến James Bond phải dè chừng: Zendaya quá nổi bật, số 2 đẹp hơn cả nhân tạo
Mai Davika: 'Tôi mê chồng mãnh liệt hơn cả thời mới yêu'
Mổ lợn bán, người đàn ông phát hiện "trứng vàng"
Thứ Sáu, Bảy, Chủ nhật 20-22/11: 3 tuổi gặp Quý Nhân, Hóa Hung thành Cát