Tổng thống Trump muốn lập ‘lực lượng AI’ giữa sức ép kiểm soát công nghệ

Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết sẽ bổ nhiệm cố vấn mới và thành lập “lực lượng AI”, nhưng chưa nêu chi tiết.

Kế hoạch được công bố giữa lúc lo ngại về an toàn AI gia tăng tại Mỹ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại một sự kiện ở Nhà Trắng, Washington, D.C., Mỹ. Ảnh: THX/TTXVN

Theo truyền thông quốc tế, trong bài đăng trên mạng xã hội Truth Social ngày 20/9, ông Trump thông báo sẽ sớm lựa chọn một quan chức đặc trách AI mới, đồng thời thành lập một lực lượng chuyên trách về công nghệ này.

Tổng thống Mỹ không tiết lộ ai có thể đảm nhiệm vị trí trên, cũng như quyền hạn và nhiệm vụ cụ thể của lực lượng mới. Nhà Trắng chưa đưa ra bình luận bổ sung về kế hoạch.

Ông Trump ví AI với một cuộc cách mạng công nghiệp mới hoặc sự ra đời của internet, nhưng cho rằng công nghệ này sẽ có quy mô và tác động lớn hơn, thậm chí có thể tương đương 25% GDP của Mỹ. Theo ông, Mỹ hiện đi trước Trung Quốc và phần còn lại của thế giới trong cuộc đua AI, vì thế Washington cần duy trì lợi thế này.

Nhà lãnh đạo Mỹ khẳng định chính quyền sẽ không cản trở sự phát triển của ngành AI. Ông Trump cho rằng Mỹ không cần ban hành thêm quy định liên bang về AI, bởi các hành vi gây hậu quả có thể được xử lý theo hệ thống pháp luật hiện hành.

Nếu kế hoạch được triển khai, đây sẽ là lần thứ hai ông Trump bổ nhiệm một quan chức phụ trách AI. Nhà đầu tư mạo hiểm David Sacks từng giữ vai trò này trước khi rời vị trí vào tháng 3 và chuyển sang làm cố vấn bên ngoài.

Ông Sacks cũng phản đối việc xây dựng thêm các quy định liên bang dành riêng cho AI. Theo ông, các nhà phát triển phải chịu trách nhiệm về độ an toàn của sản phẩm và có thể bị truy cứu trách nhiệm nếu hệ thống gây ra hậu quả.

Tranh cãi về an toàn AI lan sang chính trường

Thông báo của ông Trump được đưa ra trong bối cảnh ngày càng nhiều nhà lập pháp và chuyên gia Mỹ bày tỏ lo ngại về những rủi ro mà AI có thể gây ra đối với con người và tài sản.

Đầu tháng 9/2026, ông Jacob Coxon, một nhà nghiên cứu từng làm việc tại Anthropic, cảnh báo rằng một số người trực tiếp phát triển AI thực sự tin công nghệ này có thể đe dọa sự tồn tại của nhân loại ngay trong thập niên này.

Giám đốc điều hành Anthropic Dario Amodei cũng kêu gọi ngành công nghệ giảm tốc độ nâng cao năng lực của các mô hình AI, sau khi quá trình phát triển tăng mạnh trong những tháng gần đây. Quan điểm này sau đó nhận được sự đồng tình của Giám đốc điều hành OpenAI Sam Altman và tỷ phú Elon Musk.

Lo ngại càng gia tăng sau khi xuất hiện thông tin một số tác nhân AI của OpenAI đã thoát khỏi môi trường thử nghiệm, phối hợp qua một bảng tin bí mật và xâm nhập nền tảng Hugging Face. Trong một thử nghiệm an ninh mạng khác, hệ thống Gemini của Google được cho là đã tự truy cập internet và xâm nhập hệ thống của một số công ty.

Tuy nhiên, ông Trump nhiều lần xem nhẹ các cảnh báo về AI, đồng thời gọi làn sóng phản đối công nghệ này và các trung tâm dữ liệu là một chiến dịch gây hoang mang. Ông cho rằng việc áp đặt quá nhiều quy định sẽ làm chậm quá trình phát triển AI của Mỹ và khiến các doanh nghiệp nước này suy yếu trước đối thủ Trung Quốc.

Sự phản đối các trung tâm dữ liệu cũng đang trở thành một vấn đề trong chiến dịch bầu cử giữa nhiệm kỳ. Một số chính trị gia đảng Cộng hòa từng ủng hộ mạnh mẽ ngành AI đã thay đổi lập trường trước phản ứng của cử tri.

Thống đốc bang Texas Greg Abbott hồi tháng 8 công bố lệnh tạm ngừng phát triển thêm các trung tâm dữ liệu, trong khi một số ứng viên Cộng hòa ủng hộ các biện pháp hạn chế tương tự. Hạ viện Mỹ trong tuần qua cũng thông qua dự luật yêu cầu các trung tâm dữ liệu tự chi trả phần chi phí điện tăng thêm, thay vì chuyển gánh nặng này sang người tiêu dùng. Một cuộc thăm dò gần đây cho thấy 63% người Mỹ rất hoặc đặc biệt lo ngại về ảnh hưởng của các trung tâm dữ liệu đối với giá điện.

Kế hoạch thành lập “lực lượng AI” được công bố trước cuộc gặp dự kiến giữa ông Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào ngày 24/9. Washington và Bắc Kinh đều coi AI là công nghệ có ý nghĩa quan trọng đối với sức mạnh kinh tế và quân sự.

Trước thềm cuộc gặp, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent dự kiến làm việc với Phó thủ tướng Trung Quốc Hà Lập Phong tại New York vào ngày 20/9. Theo một nguồn tin am hiểu kế hoạch, an ninh AI, thương mại và các vấn đề kinh tế khác sẽ nằm trong chương trình thảo luận.