Đánh thức tiềm năng du lịch Thượng Long

Sở hữu Hồ Ly thơ mộng, những cánh rừng quế trải dài cùng bản sắc văn hóa của đồng bào Dao, Mường, xã Thượng Long có nhiều lợi thế phát triển du lịch sinh thái, cộng đồng.

Từ những tài nguyên còn rời rạc, địa phương đang từng bước định hình sản phẩm, kết nối cảnh quan với văn hóa bản địa và huy động người dân tham gia, hướng tới đưa du lịch thành sinh kế mới.

Hồ Ly được bao quanh bởi núi rừng, tạo lợi thế phát triển du lịch sinh thái ở Thượng Long.

Cuối tuần, Hồ Ly trở thành điểm hẹn của những nhóm bạn trẻ, gia đình tìm về cắm trại, chèo thuyền, ghi lại khoảnh khắc trên cây cầu vắt qua eo nước. Buổi sớm, sương phủ mỏng trên mặt hồ; chiều xuống, sắc núi rừng in bóng giữa làn nước xanh. Tách khỏi ồn ào phố thị, nơi đây cuốn hút du khách bằng vẻ nguyên sơ, khoáng đạt.

Còn được gọi là Hồ Thượng Long, Hồ Ly hình thành từ hai khe Ly và khe Chanh, mở thành hai nhánh nước len giữa những dãy đồi. Ven hồ là các bãi đất thoáng rộng, những lối nhỏ xuyên qua rừng quế, rừng keo. Cây cầu treo nối hai bờ trở thành góc ngắm cảnh, chụp ảnh được nhiều người yêu thích. Qua mạng xã hội, Hồ Ly ngày càng được nhiều du khách biết đến.

Cầu treo bắc qua eo hồ là điểm nhấn trong cảnh quan Hồ Ly.

Lần đầu đến Hồ Ly cùng gia đình, chị Bùi Thu Thủy, phường Hòa Bình, ấn tượng với mặt hồ rộng, không khí trong lành và cảnh quan còn ít dấu vết khai thác. Chị chia sẻ: Hồ Ly đẹp và yên bình, rất phù hợp để nghỉ ngơi, cắm trại vào dịp cuối tuần. Nếu có thêm nhiều điểm dừng chân, dịch vụ ăn uống, du khách sẽ thuận tiện hơn và muốn ở lại lâu hơn để khám phá cảnh quan, văn hóa địa phương.

Rời mặt hồ, hành trình khám phá Thượng Long tiếp tục qua những cánh rừng và bản làng. Với độ che phủ rừng đạt 57,95%, những rừng quế, rừng keo nối dài theo triền đồi vừa mang lại thu nhập, vừa tạo sắc thái riêng cho cảnh quan. Địa phương còn có hơn 112 ha chè, 97 ha bưởi và 101,5 ha nuôi trồng thủy sản – nguồn nguyên liệu để phát triển ẩm thực, sản phẩm làm quà và trải nghiệm nông nghiệp.

Sức hút của Thượng Long còn nằm trong đời sống của đồng bào Dao, Mường quanh hồ, thể hiện qua nếp nhà, trang phục, phong tục, ẩm thực và sinh hoạt cộng đồng. Năm 2026, đội giã bánh giầy của xã giành giải đặc biệt tại Hội thi gói, nấu bánh chưng và giã bánh giầy tỉnh Phú Thọ. Cảnh quan và đời sống bản địa tạo cho Thượng Long nguồn tài nguyên phong phú để phát triển du lịch sinh thái gắn với trải nghiệm văn hóa.

Người dân Thượng Long gìn giữ kỹ thuật giã bánh giầy truyền thống, góp phần tạo thêm chất liệu phát triển du lịch cộng đồng.

Bánh giầy sau khi hoàn thiện, mang nét đặc trưng văn hóa ẩm thực của người dân Thượng Long.

Tiềm năng khá rõ, song du lịch Thượng Long vẫn thiếu sản phẩm đủ sức giữ chân du khách và tạo nguồn thu ổn định. Ngày 18/3/2026, UBND xã ban hành Kế hoạch số 77/KH-UBND và triển khai Nghị quyết số 14-NQ/BTV của Ban Thường vụ Đảng ủy xã về giữ gìn, phát huy giá trị văn hóa dân tộc gắn với phát triển du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng. Đây là cơ sở để địa phương định hình sản phẩm phù hợp.

Theo đồng chí Nguyễn Ngọc Khiêm – Chủ tịch UBND xã Thượng Long, địa phương xác định phát triển du lịch phải dựa trên những giá trị riêng có. Xã tập trung hoàn thiện quy hoạch, từng bước đầu tư hạ tầng thiết yếu, xây dựng sản phẩm, khuyến khích người dân tham gia cung cấp dịch vụ; gắn khai thác tiềm năng với bảo vệ cảnh quan, môi trường và gìn giữ bản sắc.

Địa phương đã hoàn thiện hồ sơ, trình Sở Xây dựng thẩm định và UBND tỉnh phê duyệt đề cương nhiệm vụ, dự toán Quy hoạch chung xã Thượng Long đến năm 2045. Đây là cơ sở bố trí không gian phát triển, thu hút nguồn lực và hạn chế khai thác tự phát ảnh hưởng đến nguồn nước, cảnh quan.

Trong định hướng đó, người dân được xác định là chủ thể. Dịch vụ ẩm thực, lưu trú, vận chuyển, hướng dẫn trải nghiệm và giới thiệu sản phẩm bản địa có thể mở thêm cơ hội tạo thu nhập tại chỗ. Cùng với đầu tư hạ tầng, địa phương chú trọng kỹ năng đón khách, vệ sinh môi trường và quảng bá điểm đến trên nền tảng số.

Hồ Ly là điểm nhấn, nhưng sức cạnh tranh của du lịch Thượng Long nằm ở khả năng kết nối mặt hồ với rừng quế, bản làng, nông sản và văn hóa Dao, Mường. Khi những lợi thế ấy được khai thác bài bản, gắn với quy hoạch và lợi ích cộng đồng, du lịch sẽ mở thêm sinh kế, nâng giá trị sản phẩm địa phương và góp phần tạo động lực phát triển cho vùng đất này.