Cẩn trọng với loại bệnh mạch dễ gặp

Những trường hợp bị nặng, máu ứ đọng có thể hình thành cục máu đông trong lòng tĩnh mạch sâu rồi di chuyển lên gây thuyên tắc phổi

Gần đây, chị N.T.B (30 tuổi, ở TP HCM) cảm thấy nặng chân, đau nhức với biểu hiện chân phù nề, sưng mắt cá và nổi các tĩnh mạch xanh tím, ngoằn ngoèo. Đến bệnh viện khám, chị mới biết đang bị suy giãn tĩnh mạch (SGTM).

Diễn tiến âm thầm, dễ bỏ qua

BSCKII Hồ Khánh Đức, Trưởng Khoa Phẫu thuật Tim – Mạch máu Bệnh viện Bình Dân (TP HCM), cho biết SGTM là một trong những bệnh lý mạch máu khá phổ biến hiện nay, đặc biệt ở vùng chi dưới. Triệu chứng bệnh thường diễn tiến âm thầm nên nhiều người dễ bỏ qua. Người bệnh thường cảm thấy nặng chân, mỏi chân, căng tức vùng cẳng chân, đặc biệt khi đứng hoặc ngồi lâu. Một số trường hợp có biểu hiện phù chân, rõ nhất ở vùng cổ chân và mắt cá. Khi bệnh tiến triển, các tĩnh mạch có thể nổi ngoằn ngoèo dưới da, da vùng cẳng chân thay đổi màu sắc, sậm màu hoặc xuất hiện các mạch máu nhỏ li ti. Nhiều bệnh nhân còn gặp tình trạng chuột rút vào ban đêm, gây khó chịu và ảnh hưởng đến sinh hoạt.

Các bác sĩ Khoa Phẫu thuật Tim – Mạch máu – Bệnh viện Bình Dân (TP HCM) điều trị suy tĩnh mạch bằng keo sinh học cho người bệnh

“Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, SGTM có thể gây ra nhiều biến chứng. Tình trạng ứ máu kéo dài làm tăng áp lực trong lòng tĩnh mạch, dẫn đến viêm da, sạm da vùng cẳng chân, thậm chí xuất hiện các vết loét khó lành. Trong những trường hợp nặng, máu ứ đọng có thể hình thành cục máu đông trong tĩnh mạch sâu. Khi cục máu đông di chuyển lên phổi, có thể gây thuyên tắc phổi – một biến chứng nguy hiểm đe dọa tính mạng người bệnh” – BS Đức khuyến cáo.

Theo BSCKI Ngô Tường Phong, Khoa Lòng ngực – Mạch máu – Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Minh Anh (TP HCM), bệnh thường xảy đến với những người làm việc đặc thù phải đứng nhiều như giáo viên, nhân viên bán hàng, thợ làm tóc hoặc những người ngồi lâu ít vận động như nhân viên văn phòng. Ngoài ra, tuổi tác, yếu tố di truyền, thừa cân, mang thai nhiều lần hoặc lối sống ít vận động cũng là những yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh. Phụ nữ thường bị nhiều hơn nam giới do ảnh hưởng của nội tiết.

Trước đây, SGTM thường gặp ở người trên 40 đến 50 tuổi. Tuy nhiên, hiện nay độ tuổi mắc bệnh ngày càng trẻ hóa. Nguyên nhân chủ yếu liên quan đến lối sống ít vận động, thói quen ngồi lâu trước máy tính hoặc đứng lâu trong công việc. Ở giai đoạn đầu, triệu chứng thường khá nhẹ nên nhiều người dễ bỏ qua. Nếu bị biến chứng nặng loét chân mạn tính không chỉ gây đau đớn, mất thẩm mỹ mà còn làm giảm đáng kể chất lượng cuộc sống.

Chú trọng vận động

Theo các bác sĩ, hiện nay có nhiều phương pháp điều trị SGTM khác nhau tùy mức độ. Với trường hợp nhẹ, có thể điều trị nội khoa bằng thuốc kết hợp với mang vớ áp lực và thay đổi lối sống. Ở những người bệnh nặng, có thể chỉ định can thiệp, phẫu thuật loại bỏ các tĩnh mạch bị suy và cải thiện lưu thông máu. Một số trường hợp chỉ định sử dụng thuốc hỗ trợ tĩnh mạch nhằm giảm viêm, tăng độ bền của thành tĩnh mạch, cải thiện tuần hoàn. Tuy nhiên, việc thay đổi lối sống và vận động hợp lý vẫn là yếu tố quan trọng nhất trong điều trị và phòng ngừa bệnh.

Trong 10 năm trở lại đây, y học đã áp dụng các phương pháp ít xâm lấn hơn như điều trị bằng laser nội mạch hoặc sóng cao tần. Phương pháp này là đưa một sợi dây nhỏ vào lòng tĩnh mạch bị giãn, sau đó dùng nhiệt năng để làm tổn thương thành tĩnh mạch, khiến tĩnh mạch bị tắc lại và không còn dòng máu trào ngược. Nhờ vậy, các tĩnh mạch giãn sẽ dần xẹp xuống và triệu chứng của người bệnh được cải thiện. “Ưu điểm của phương pháp này là ít đau, thời gian hồi phục nhanh và người bệnh có thể đi lại sớm sau khi điều trị” – BS Hồ Khánh Đức cho hay.

Theo BS Ngô Tường Phong, với những người phải ngồi hoặc đứng lâu, việc vận động nhẹ nhàng và co duỗi chân thường xuyên là rất cần thiết. Cứ khoảng 30 phút, người làm việc văn phòng hoặc ít vận động nên đứng dậy đi lại hoặc thực hiện các động tác co duỗi chân để giúp máu lưu thông tốt hơn. Ngoài ra, khi nghỉ ngơi, đặc biệt vào buổi trưa hoặc buổi tối, nên kê chân cao hơn mức tim khoảng 15 – 20 cm để giúp máu từ chân trở về tim dễ dàng hơn, từ đó giảm tình trạng ứ trệ trong tĩnh mạch.

“Phụ nữ nên hạn chế mang giày cao gót trong thời gian dài. Việc mang giày cao gót thường xuyên có thể làm thay đổi tư thế đứng, ảnh hưởng đến quá trình lưu thông máu ở chi dưới. Ngoài ra, quần áo quá chật, bó sát cũng có thể cản trở tuần hoàn máu” – một bác sĩ khuyến cáo.

Dùng keo “khóa” bệnh

Gần đây, một số cơ sở y tế còn áp dụng phương pháp sử dụng keo sinh học để điều trị SGTM. Loại keo đặc biệt này được bơm trực tiếp vào lòng tĩnh mạch bị giãn để đóng lại, làm ngừng dòng máu trào ngược. Phương pháp này không cần gây tê nhiều vùng như các kỹ thuật nhiệt nên bệnh nhân ít đau, ít khó chịu hơn. Sau một thời gian, tĩnh mạch được xử lý sẽ dần teo lại và không còn gây triệu chứng.