Bổ sung một loài cây thuốc vào hệ thực vật Việt Nam

Các nhà khoa học Viện Dược liệu vừa xác định và bổ sung loài Kinh quốc seguin (Colquhounia seguinii Vaniot) vào hệ thực vật Việt Nam.

Đây cũng là cây thuốc được đồng bào H’Mông sử dụng làm thuốc từ lâu.

Cây thuốc Kinh quốc seguin được bổ sung vào hệ thực vật Việt Nam. Ảnh. Viện Dược liệu

Mẫu Kinh quốc seguin được nhóm nghiên cứu thu thập tại xã Tủa Sín Chải, tỉnh Lai Châu, ở độ cao 1.548m trong quá trình điều tra nguồn dược liệu vùng núi cao Tây Bắc.

Đặc điểm hình thái loài Kinh quốc seguin được ghi nhận tại Lai Châu. Ảnh. Viện Dược liệu

Qua nghiên cứu đặc điểm hình thái và đối chiếu với các tài liệu chuyên ngành, các nhà khoa học xác định mẫu cây thu được là Kinh quốc seguin, thuộc chi Kinh quốc (Colquhounia), họ Hoa môi (Lamiaceae).

Đây là loài thuộc chi Kinh quốc lần đầu được ghi nhận tại Việt Nam, qua đó bổ sung thêm một loài vào hệ thực vật nước ta.

Theo nghiên cứu, Kinh quốc seguin được người H’Mông ở Tủa Sín Chải sử dụng làm thuốc theo kinh nghiệm dân gian. Ngọn và lá non được giã nhỏ, sao nóng rồi đắp lên vùng bầm tím, tụ máu. Cành mang lá tươi được nấu nước để ngâm, rửa khi bị dị ứng, mẩn ngứa ngoài da.

Trong giai đoạn 2023-2024, nhóm nghiên cứu đưa cây về trồng tại Sa Pa, tỉnh Lào Cai, ở độ cao khoảng 1.350m, để theo dõi quá trình sinh trưởng, ra hoa. Các đặc điểm hình thái của cây được đối chiếu với mẫu thu thập ngoài tự nhiên và tiêu bản chuẩn gốc. Qua đó, nhóm có thêm cơ sở để xác định chính xác loài Kinh quốc seguin.

Việc bổ sung Kinh quốc seguin vào hệ thực vật Việt Nam góp phần làm rõ thêm nguồn tài nguyên cây thuốc ở vùng núi cao Tây Bắc, đồng thời cung cấp cơ sở cho công tác bảo tồn nguồn gen và nghiên cứu giá trị dược liệu của loài cây này.

Theo các nhà khoa học, những công dụng trên là kinh nghiệm sử dụng của cộng đồng địa phương. Cần tiếp tục nghiên cứu về thành phần hóa học, tác dụng sinh học và độ an toàn trước khi có thể đưa ra kết luận về giá trị điều trị của loài cây này.

Việt Nam có nguồn tài nguyên dược liệu phong phú, với hơn 5.100 loài thực vật được ghi nhận sử dụng làm thuốc. Nhiều loài có giá trị y học và kinh tế, phân bố ở các vùng sinh thái khác nhau. Việc tiếp tục điều tra, xác định và bảo tồn các loài cây thuốc góp phần gìn giữ nguồn gen, tri thức sử dụng thuốc truyền thống và phát triển nguồn dược liệu trong nước.