5 nhóm người không nên dùng quả sim

Quả sim là vị thuốc và thực phẩm giàu dưỡng chất, nhưng không phải ai cũng nên sử dụng. Với hàm lượng tanin và chất xơ không hòa tan cao, quả sim có thể không phù hợp với một số nhóm người và cần dùng thận trọng.

1. Các lợi ích với sức khỏe của quả sim

Quả sim từ lâu được sử dụng trong cả ẩm thực và y học cổ truyền. Theo Đông y, quả sim (Đào kim nương tử) có vị ngọt, chát, tính bình, quy vào kinh can và tỳ. Dược liệu này được cho là có tác dụng bổ huyết, dưỡng huyết, sáp trường chỉ tả, cố tinh, chỉ đới và cầm máu, thường được dùng hỗ trợ các trường hợp huyết hư, cơ thể suy nhược, tiêu chảy mạn, tỳ hư, di tinh, đới hạ hoặc một số chứng xuất huyết.

Dưới góc độ dinh dưỡng, quả sim là nguồn cung cấp chất xơ dồi dào cùng nhiều vitamin và khoáng chất như vitamin E, mangan, đồng, kali, canxi, sắt và kẽm. Loại quả này cũng chứa nhiều hợp chất sinh học như polyphenol và flavonoid có đặc tính chống oxy hóa, góp phần tạo nên những lợi ích đối với sức khỏe.

Các nghiên cứu cũng chứng minh rằng quả sim có tác dụng kháng viêm, chống oxy hóa mạnh mẽ, giúp hỗ trợ hạ đường huyết, chống béo phì, bảo vệ tim mạch, kháng khuẩn và hỗ trợ đường ruột. Nhiều nghiên cứu trong phòng thí nghiệm còn cho thấy hoạt chất piceatannol và các ellagitannin trong sim có khả năng ức chế sự tăng sinh và kích hoạt quá trình chết theo chương trình của một số dòng tế bào ung thư.

Quả sim có nhiều tác dụng đặc biệt với sức khỏe. Ảnh AI

2. Một số cách dùng quả sim tốt cho sức khỏe

2.1 Quả sim chín dùng tươi trực tiếp: Quả sim chín có vị ngọt, có thể ăn trực tiếp như một loại trái cây giàu dinh dưỡng. Đây là cách làm giúp bổ sung ngay chất xơ không hòa tan, các khoáng chất như mangan, kali, canxi cùng tryptophan giúp cải thiện giấc ngủ và tâm trạng.

2.2 Rượu sim: Rượu sim có tác dụng bổ huyết, tăng cường lưu thông máu, giảm mỏi gối đau lưng, hỗ trợ tiêu hóa và ngon miệng.

Cách làm: Sim khô sao vàng, ngâm với rượu trắng tỷ lệ 1kg sim khô: 3 – 5 lít rượu, ngâm trong tối thiểu 3 tháng. Mỗi ngày dùng 15 – 30ml/lần, uống 1 – 2 lần/ngày trong hoặc sau bữa ăn.

2.3 Nước sắc quả sim: Nước sắc từ quả sim có tác dụng hỗ trợ điều trị tiêu chảy mạn tính, tỳ hư lâu ngày, di tinh, mộng tinh, phụ nữ băng lậu, khí hư ra nhiều.

Cách làm: Sim chín rửa sạch, để nguyên hoặc bổ đôi, đem phơi khô. Mỗi ngày dùng 10 – 20g sim khô sắc cùng 500ml nước, đun sôi nhỏ lửa còn khoảng 200ml, chia 2 lần uống trong ngày.

3. Những nhóm người nên thận trọng khi dùng quả sim

3.1 Người đang bị táo bón, trĩ phát đợt cấp hoặc phân khô kết

Hàm lượng tanin cao trong quả sim có tác dụng thu liễm, làm giảm nhu động ruột và săn niêm mạc. Bên cạnh đó, chất xơ không hòa tan lớn nếu thiếu nước sẽ hút dịch trong ruột. Vì vậy nếu dùng sim khi đang táo bón sẽ làm phân càng khô cứng, gây đại tiện bí kết nặng hơn, nứt kẽ hậu môn hoặc làm các búi trĩ sưng đau, chảy máu nghiêm trọng hơn.

3.2 Người có thể trạng thực nhiệt, hỏa nhiệt cường thịnh

Quả sim tuy tính bình nhưng có vị ngọt chát, vừa bổ vừa thu liễm, cố sáp. Trong Đông y, các trường hợp có thực nhiệt với các biểu hiện cơ thể đang viêm nhiễm cấp tính, sốt cao, rêu lưỡi vàng dày, miệng đắng, khát nước, đi tiểu vàng đặc… cần được thanh nhiệt, giải độc, hạ hỏa, tả hạ. Lúc này sử dụng quả sim sẽ góp phần giữ lại hỏa nhiệt, yếu tố gây bệnh bị giữ lại bên trong cơ thể làm bệnh nhiệt trầm trọng hơn hoặc kéo dài dai dẳng.

3.3 Người bị viêm dạ dày cấp, loét dạ dày – hành tá tràng

Khi ăn sim tươi, đặc biệt là quả chưa chín kỹ hay quả chín ương, hoặc uống nước sắc sim quá đặc, lượng tanin tự do và axit hữu cơ sẽ kết hợp với protein trong niêm mạc dạ dày, gây kích ứng mạnh vách dạ dày, gây ra cảm giác cồn cào, buồn nôn, đau thắt vùng thượng vị hoặc làm vết loét dạ dày tiến triển xấu hơn.

3.4 Phụ nữ mang thai cần cẩn trọng

Rượu sim vốn là chế phẩm phổ biến nhất của quả sim có chứa cồn là chất chống chỉ định tuyệt đối cho sự phát triển hệ thần kinh của thai nhi. Mặc dù sim phơi khô sắc nhẹ có tác dụng an thai trong một số bài thuốc cổ truyền, nhưng đặc tính thu liễm mạnh của nó rất dễ khiến phụ nữ có thai tăng nguy cơ bị táo bón thai kỳ, một tình trạng vốn đã rất phổ biến, có thể dẫn đến các hậu quả khác như trĩ, nứt kẽ hậu môn, chướng bụng đầy hơi…

3.5 Trẻ dưới 3 tuổi và người có đường tiêu hóa nhạy cảm

Chức năng tỳ vị và hệ vi sinh đường ruột của trẻ nhỏ chưa hoàn thiện. Hạt sim cứng kết hợp với lượng tanin cao có thể làm trẻ bị đầy hơi, chướng bụng, thậm chí tắc ruột nhẹ nếu nuốt phải nhiều hạt sim tươi. Vì vậy trẻ em và những người có đường tiêu hóa quá nhạy cảm chỉ nên dùng một lượng nhỏ mứt sim, siro sim đã lọc sạch hạt.