Biến đổi khí hậu: Biện pháp ứng phó rủi ro mùa lũ ở Trung Quốc

Trong bối cảnh hiện tượng El Nino đang phát triển nhanh chóng và sự nóng lên toàn cầu kéo dài, Trung Quốc đang phải đối mặt với sự kết hợp phức tạp của các rủi ro liên quan đến khí hậu trong mùa lũ năm nay, làm tăng khả năng xảy ra sóng nhiệt, phân bố lượng mưa không đều và thay đổi hoạt động của bão.

Một đoạn đường và cây cầu bị hư hại do lũ quét tại Thiên Tân, Trung Quốc. Ảnh tư liệu (minh họa): THX/TTXVN

Theo phóng viên TTXVN tại Trung Quốc, Trung tâm Khí hậu quốc gia của nước này thông báo các điều kiện El Nino đã được quan sát thấy ở khu vực xích đạo trung tâm và phía Đông Thái Bình Dương. Khi nhiệt độ bề mặt biển tiếp tục tăng, hiện tượng El Nino từ trung bình đến mạnh dự kiến phát triển trong mùa Hè và mùa Thu năm nay.

Trả lời phỏng vấn báo chí Trung Quốc, chuyên gia Li Xiang tại Trung tâm Khí hậu quốc gia cho biết ảnh hưởng của El Nino không chỉ giới hạn ở các hình thái thời tiết. Thông qua sự tương tác giữa đại dương và khí quyển, hiện tượng này có thể ảnh hưởng đến hệ thống gió mùa châu Á và gây ra các tác động dây chuyền trên các lĩnh vực trọng điểm của nền kinh tế Trung Quốc. Theo chuyên gia này, nông nghiệp, năng lượng, cơ sở hạ tầng và giao thông vận tải nằm trong số những lĩnh vực dễ bị tổn thương nhất.

Trung tâm Khí hậu quốc gia Trung Quốc dự báo nhiệt độ sẽ cao hơn mức trung bình trong mùa lũ chính của Trung Quốc và sự phân bố nguồn nước ngày càng không đồng đều giữa các vùng. Theo trung tâm, những điều kiện này có thể làm phức tạp việc cung cấp điện, đặc biệt là trong thời kỳ nhu cầu cao điểm mùa Hè, và làm tăng áp lực vận hành đối với hệ thống năng lượng của Trung Quốc.

Giáo sư Luo Jingjia tại Đại học Khoa học và Công nghệ thông tin Nam Kinh, cho rằng ngành điện nước này đang đối mặt với thách thức kép. Trong khi điều kiện hạn hán ở một số khu vực có thể làm giảm sản lượng thủy điện, thì nắng nóng cực độ lại làm tăng nhu cầu điện cho việc làm mát. Các hệ thống năng lượng tái tạo cũng có thể đối mặt với những bất ổn, chẳng hạn như hiệu suất phát điện quang điện Mặt Trời giảm do mưa kéo dài và hư hỏng tua bin gió do gió mạnh. Ông nhấn mạnh rủi ro không chỉ giới hạn ở năng lượng, tác động có thể lan sang nông nghiệp, giao thông vận tải và cuộc sống hàng ngày của người dân.

Để ứng phó với những mối đe dọa này, các cơ quan khí tượng Trung Quốc đang mở rộng vai trò của mình ngoài các dịch vụ dự báo và cảnh báo, trong khi giới chuyên gia tăng cường đánh giá rủi ro khí hậu theo từng ngành và cung cấp các phân tích định lượng để hỗ trợ việc ra quyết định trong các ngành liên quan.

Giáo sư Luo Jingjia đề xuất các biện pháp ứng phó dài hạn hơn, bao gồm cải thiện mạng lưới truyền tải điện liên tỉnh, mở rộng dung lượng lưu trữ năng lượng và tăng cường kết hợp giữa thủy điện, nhiệt điện và các nguồn năng lượng tái tạo.

Trong lĩnh vực nông nghiệp, các chuyên gia ủng hộ việc tăng cường dự trữ cứu trợ thiên tai, cải thiện công tác chuẩn bị phòng chống dịch hại và tăng cường tính linh hoạt của thủy lợi.

Họ cũng khuyến nghị tiến hành các thử nghiệm khả năng chịu đựng biến đổi khí hậu đối với cơ sở hạ tầng trọng yếu, bao gồm các trung tâm giao thông, các công trình ngầm đô thị, các khu dân cư cũ và các hồ chứa dễ bị ảnh hưởng bởi thời tiết cực đoan.

Theo các chuyên gia, các công cụ tài chính và bảo hiểm có thể giúp giảm thiểu thiệt hại do biến đổi khí hậu. Mở rộng phạm vi bảo hiểm nông nghiệp và cải thiện cơ chế bồi thường có thể giúp cộng đồng và doanh nghiệp phục hồi nhanh hơn sau các thảm họa liên quan đến các hiện tượng thời tiết cực đoan. Trong khi đó, các hộ gia đình cũng cần làm quen với hệ thống cảnh báo, chuẩn bị bộ dụng cụ khẩn cấp cơ bản và phát triển thói quen ứng phó thiên tai như một phần của cuộc sống hằng ngày. Trong thời gian có lệnh sơ tán, người dân nên giữ bình tĩnh, tuân theo hướng dẫn của nhân viên cứu hộ và ưu tiên sự an toàn hơn tài sản.