Tổng thống Mỹ hủy bỏ lệnh trừng phạt những người định cư Israel ở Bờ Tây

Nguyễn Viễn17:07 21/01/2025

Ngày 21/1, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã hủy bỏ lệnh trừng phạt do chính quyền cựu Tổng thống Joe Biden áp đặt đối với những người định cư Israel cực hữu bị cáo buộc có liên quan đến tình trạng bạo lực chống lại người Palestine ở khu vực Bờ Tây bị chiếm đóng.

Quang cảnh khu định cư Maale Adumim của Israel ở Bờ Tây. Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN

Trang web của Nhà Trắng cho biết Tổng thống Trump đã hủy bỏ sắc lệnh hành pháp 14115 được ban hành ngày 1/2/2024, cho phép áp dụng một số lệnh trừng phạt đối với những đối tượng có hành vi làm suy yếu hòa bình, an ninh và ổn định ở Bờ Tây.

Quyết định của ông Trump là sự đảo ngược chính sách lớn của chính quyền người tiền nhiệm Biden, vốn áp đặt trừng phạt đối với nhiều cá nhân và tổ chức định cư Israel, đóng băng tài sản tại Mỹ và cấm người dân Mỹ giao dịch với họ.

Trong nhiệm kỳ đầu tiên vào năm 2019, ông Trump đã từ bỏ lập trường lâu đời của Mỹ rằng các khu định cư là bất hợp pháp trước khi được ông Biden khôi phục lại.

Trong khi phần lớn sự chú ý của thế giới tập trung vào cuộc xung đột ở Gaza, tình trạng bạo lực ngày càng gia tăng chống lại người Palestine ở Bờ Tây và việc xây dựng thêm các khu định cư tại đây đã làm dấy lên mối lo ngại trong cộng đồng quốc tế.

Liên quan tới quan hệ của Israel với các nước trong khu vực, ông Trump cho rằng Saudi Arabia sẽ tham gia Hiệp định Abraham, một thỏa thuận nhằm bình thường hóa quan hệ giữa Israel và các quốc gia A rập.

Trong khi đó, tân Tổng thống Mỹ cũng bày tỏ hoài nghi về thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và lực lượng Hamas ở Gaza, vốn bắt đầu có hiệu lực từ ngày 19/1.

Tầm quan trọng của Bờ Tây trong cuộc chiến ở Trung Đông

Mỹ gần đây đã thực hiện một bước đi tại Trung Đông mà hầu như không ai để ý: áp đặt các biện pháp trừng phạt kinh tế lên nhóm Hilltop Youth, một nhóm người định cư Israel thường xuyên tấn công người Palestine tại Bờ Tây.

Những ngôi nhà bị phá hủy sau cuộc tấn công của Israel tại Jenin, Bờ Tây. Ảnh: THX/TTXVN

Theo tờ Politico mới đây, đây là biện pháp mới nhất trong loạt các hình phạt mà Tổng thống Joe Biden đã áp dụng lên những người định cư Israel cực đoan trong năm qua khi Israel chiến đấu với các tay súng Hamas ở Gaza và Bờ Tây lún sâu hơn vào bạo lực.

Các trợ lý của Tổng thống Biden nhấn mạnh rằng những lệnh trừng phạt này, bao gồm đóng băng tài sản của những người bị cáo buộc bạo lực, là chưa từng có. Lệnh trừng phạt chứng minh Mỹ công bằng trong xung đột Israel - Palestine và cho thấy Mỹ nghiêm túc về giải pháp nhà nước Palestine, bất chấp Israel phản đối ý tưởng này.

Theo Politico, lẽ ra Mỹ cần làm việc này từ nhiều năm trước và nếu hành động sớm hơn, có lẽ hiện giờ Trung Đông đã bớt hỗn loạn hơn. Số phận của Trung Đông có thể nằm ở Bờ Tây và các bước mà Israel, Mỹ, Palestine tự thực hiện ở đó ngay bây giờ.

Ông Khaled Elgindy, một học giả của Viện Trung Đông, bình luận: "Bờ Tây là phần duy nhất còn lại của một nhà nước Palestine chưa bị phá hủy hoặc loại bỏ hoàn toàn. Nếu khu vực này sụp đổ, nếu các khu định cư chiếm hết mọi thứ ở đây, thì sẽ không còn ngay cả giả định về một nhà nước Palestine".

Nếu người Palestine mất đi hy vọng có một nhà nước, điều đó có thể kéo dài cuộc xung đột là gốc rễ của cuộc chiến ở Gaza - vốn là cuộc xung đột kéo dài hàng thập kỷ giữa người Palestine và người Israel về cùng một vùng đất.

Điều này cũng có nghĩa là khả năng để Trung Đông có được một nền hòa bình bền vững ngày càng thấp, vì xung đột Israel - Palestine là nguồn gốc của nhiều bất bình trong khu vực. Điều đó bao gồm tâm lý tức giận đối với Mỹ, vốn được xem là thiên vị Israel, mặc dù các quan chức Mỹ vẫn nói rằng thành lập một nhà nước Palestine bên cạnh Israel là cách duy nhất để giải quyết cuộc xung đột kéo dài này.

Cảnh đổ nát sau cuộc không kích của Israel tại trại tị nạn Tulkarm ở Bờ Tây. Ảnh: THX/TTXVN

Ngày nay, nhiều quan chức Mỹ đang theo dõi Bờ Tây dần dần sụp đổ cùng với giấc mơ về một nhà nước Palestine tương lai. Một quan chức cấp cao trong chính quyền Tổng thống Biden thừa nhận: "Các chỉ số đều đang rất tiêu cực".

Kể từ khi Hamas tấn công Israel ngày 7/10/2023 và khơi mào cho cuộc chiến hiện nay, lực lượng an ninh Israel đã phần lớn phong tỏa Bờ Tây, thiết lập thêm nhiều trạm kiểm soát, cổng và các hàng rào khác, làm hạn chế khả năng di chuyển của người Palestine và tiếp cận các dịch vụ cơ bản. Israel cũng đã đình chỉ giấy phép lao động của hàng chục nghìn người Palestine ở Bờ Tây mà trước đây từng làm việc tại Israel. Israel đã thực hiện hàng trăm cuộc đột kích trên khắp lãnh thổ này để đối phó với các hoạt động quân sự của người Palestine, thường làm hư hại nghiêm trọng cơ sở hạ tầng. Trên 700 người Palestine đã bị giết ở Bờ Tây và Đông Jerusalem.

Những người định cư Israel cực đoan và muốn Israel sáp nhập Bờ Tây đã tăng cường tấn công người Palestine, đặc biệt là trong những tháng ngay sau ngày 7/10/2023. Những cuộc tấn công này đã làm các làng mạc Palestine không còn mấy người ở khi nhiều người Palestine bị giết và nhiều người không còn sinh kế. Các nhóm nhân quyền cáo buộc rằng lực lượng an ninh Israel thường chỉ quan sát các cuộc tấn công hoặc tham gia vào. Trong khi đó, chính phủ Israel đã công bố kế hoạch tịch thu thêm đất và mở rộng các khu định cư ở Bờ Tây.

Một số bộ trưởng trong chính phủ Israel đang tìm cách trừng phạt kinh tế Chính quyền Palestine (PA), cơ quan quản lý một phần Bờ Tây. Họ đã giữ lại hàng chục triệu USD tiền thuộc về PA vào một số thời điểm. Các bộ trưởng Israel cũng đã cảnh báo cấm các ngân hàng Israel giao dịch với các ngân hàng Palestine, một động thái có thể làm sụp đổ nền kinh tế Bờ Tây. Những nhân vật này không ngại bày tỏ mong muốn sáp nhập Bờ Tây.

Đối với người Israel bị tổn thương tinh thần sau các cuộc tấn công của Hamas, Bờ Tây đầy rẫy các mối đe dọa tiềm tàng mà họ không thể bỏ qua. Họ cho biết khi bỏ lại các khu định cư ở Gaza hai thập kỷ trước, khu này đã trở thành nơi trú ẩn cho các tay súng Hamas.

Các quan chức Israel cũng cáo buộc chính quyền Palestine gây bất ổn ở Bờ Tây. Trong khi đó, những người ủng hộ lại chỉ ra rằng cơ quan này đang tiến hành cải cách. Họ cũng nói rằng Israel cần giúp củng cố PA để trở thành một đối tác đáng tin cậy, thay vì làm suy yếu hơn nữa lực lượng này.

Đối với người Palestine, Bờ Tây và Gaza là những phần không thể tách rời của một nhà nước tương lai. Nhưng Gaza giờ đây chỉ còn là đống đổ nát và chắc chắn Israel chiếm đóng dưới một hình thức nào đó. Trong khi đó, chiếm đóng sâu hơn ở Bờ Tây đồng nghĩa với nhiều nỗi đau khổ hơn cho người dân Palestine và tạo ra thách thức với Israel.

Điều đặc biệt nổi bật về một số xu hướng ở Bờ Tây là đã tồn tại từ rất lâu trước ngày 7/10/2023. Bạo lực của những người định cư Israel đã gia tăng trong nhiều năm. Các khu định cư của Israel đã phát triển trong nhiều thập kỷ. Quân đội Israel luôn hiện diện và hoạt động liên tục. Các bộ trưởng của Israel đã đe dọa nguồn tài trợ của Chính quyền Palestine trước khi chiến tranh bắt đầu.

Israel cảm thấy mình có nhiều quyền hành động hơn ở Bờ Tây một phần là nhờ nhiệm kỳ tổng thống của ông Donald Trump. Trong số các bước đi ủng hộ Israel, ông Trump phần lớn cắt đứt quan hệ và viện trợ của Mỹ cho người Palestine. Ngoại trưởng thời chính quyền của ông Trump đã đảo ngược quan điểm lâu đời của Mỹ khi tuyên bố rằng nước này không còn coi các khu định cư của Israel ở Bờ Tây là không phù hợp với luật pháp quốc tế.

Khi ông Biden nhậm chức, ông không thay đổi lại quan điểm về các khu định cư trong những năm đầu tiên.

Một số quan chức của ông Biden đã thúc giục một cách tiếp cận chủ động hơn. Họ muốn áp đặt các biện pháp trừng phạt những người định cư Israel bạo lực từ năm 2021, theo đó các lệnh trừng phạt này sẽ đóng băng tài sản tài chính của những người định cư và cản trở họ làm ăn trên toàn cầu, đặc biệt là với người Mỹ. Nhưng những tiếng nói đó đã bị lấn át khi có những cảnh báo rằng hành động chống những người định cư có thể làm mất ổn định chính phủ liên minh của Israel.

Giả sử chính quyền Mỹ trừng phạt những người định cư đó sớm hơn, có thể điều đó đã khiến các nhà lãnh đạo Israel nhận ra rằng Mỹ dưới thời Tổng thống Biden nghiêm túc về việc cần có một nhà nước Palestine. Có lẽ điều này có thể mang lại một số hy vọng cho người Palestine. Dù có thể không ngăn cản các cuộc tấn công của Hamas vào tháng 10 năm ngoái, nhưng một lập trường mạnh mẽ hơn của Mỹ chống chủ nghĩa cực đoan Israel có thể đã làm suy yếu phe cực hữu của Israel đến mức có lẽ họ sẽ không có mặt trong chính phủ hiện tại.

Israel thừa nhận không thể bảo vệ dân thường Palestine trước người định cưQuân đội Israel ngày 28/8 thừa nhận họ đã không bảo vệ được dân thường khi những người định cư thực hiện một cuộc tấn công gây chết người vào một ngôi làng của người Palestine ở Bờ Tây bị chiếm đóng. Xe quân sự Israel được triển khai tại thành phố Tubas ở Bờ Tây. Ảnh: THX/TTXVN. Sự viện diễn ra trong...

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?

Có

Không

Tin liên quan

Chủ đề: israel. an ninh tổng thống mỹ bó tay donald trump palestine lệnh trừng phạt joe biden. người định cư đảo ngược chính sách suy yếu hòa bình định cư israel

Xem thêm Share

Xem nhiều

Tài xế xe công nghệ "cưa" cô nhân viên hàng không từ 1 cuốc xe: Câu chuyện phía sau đoạn clip viral01:32

Louis Phạm nói gì về phong cách Tây của Khánh Huyền 204 mà kéo nhau lên hẳn hot search?00:21

Làm rể miền Tây, chàng trai Mỹ cũng 'lây' thói quen ngủ trưa trên võng00:26

Tiêu điểm

Tin đang nóng

Tin mới nhất

Xung đột tại Trung Đông: Israel mở rộng không kích, nhắm vào quan chức cấp cao Iran

07:01:54 18/03/2026

Hiện tại, Iran chưa lên tiếng chính thức về các thông tin trên nhưng Văn phòng của Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran vừa công bố một bức thư của ông Ali Larijani.

Iran tuyên bố phá huỷ hơn 80% hệ thống radar chiến lược của Mỹ trong khu vực

06:09:56 18/03/2026

Iran đã đáp trả bằng các đợt tấn công tên lửa và thiết bị bay không người lái (UAV) nhằm vào lãnh thổ Israel, các căn cứ của Mỹ và nhiều mục tiêu tại các quốc gia Vùng Vịnh, khiến xung đột lan rộng ra toàn khu vực.

Tàu chở nhiên liệu của Nga bị tấn công, trôi dạt gần Italy

06:05:25 18/03/2026

Theo giới chức Italy, con tàu treo cờ Nga này tên là Arctic Metagaz, đang chở khoảng 900 tấn nhiên liệu diesel và hơn 60.000 tấn khí tự nhiên hóa lỏng trong phần thân tàu vẫn còn nguyên vẹn.

Đảo Qeshm: Từ 'bảo tàng địa chất' đến pháo đài tên lửa ngầm của Iran

06:04:07 18/03/2026

Cuộc sống của họ gắn liền với biển cả, được tôn vinh mỗi năm qua lễ Nowruz Sayyadi - Tết của ngư dân, khi toàn bộ hoạt động đánh bắt tạm dừng để tri ân nguồn lợi đại dương.

Iraq đàm phán với Iran để khơi thông eo biển Hormuz cho tàu chở dầu

05:46:02 18/03/2026

Việc eo biển Hormuz gần như bị phong tỏa đã đẩy giá dầu Brent duy trì ở mức cao quanh ngưỡng 104 USD/thùng sau khi đã tăng khoảng 40% trong hai tuần qua.

Israel công bố 'đòn giáng đáng kể' vào hệ thống chỉ huy và kiểm soát của Iran

05:43:30 18/03/2026

Phía Israel mô tả đây là một "đòn giáng đáng kể" vào hệ thống "chỉ huy và kiểm soát" của Iran, đồng thời khẳng định sẽ "tiếp tục hành động mạnh mẽ" nhằm vào các chỉ huy Iran.

Iraq đàm phán với Iran về vận chuyển dầu qua Eo biển Hormuz

05:40:51 18/03/2026

Bên cạnh việc đàm phán với Iran, Iraq đang nỗ lực khôi phục tuyến đường ống dẫn dầu từ Kirkuk tới cảng Ceyhan của Thổ Nhĩ Kỳ, cho phép xuất khẩu trực tiếp mà không đi qua khu vực Khu tự trị Kurdistan.

Iran tiến hành hoạt động quân sự nhằm vào mỏ khí đốt tại UAE

05:34:48 18/03/2026

Trước diễn biến này, Tổng thống Mỹ Donald Trump liên tục kêu gọi các đồng minh, bao gồm cả những đối tác tại châu Âu và Trung Quốc chung tay hỗ trợ khơi thông eo biển Hormuz.

Các nhà thuốc tại Anh cảnh báo nguy cơ thiếu dược phẩm do căng thẳng tại eo biển Hormuz

05:30:06 18/03/2026

Những diễn biến địa chính trị tưởng chừng ở rất xa nước Anh đang nhanh chóng tạo ra hiệu ứng dây chuyền đối với chuỗi cung ứng toàn cầu, trong đó có lĩnh vực dược phẩm.

Chi phí bảo hiểm của tàu thuyền di chuyển qua eo biển Hormuz tăng vọt

05:25:34 18/03/2026

Mặc dù mức phí cao, sự sẵn có của dịch vụ bảo hiểm cho thấy một số ít tàu thuyền vẫn có thể di chuyển qua tuyến đường thủy trọng yếu vốn chiếm một phần năm lượng vận chuyển dầu thô và khí tự nhiên hóa lỏng toàn cầu.

Triều Tiên giới thiệu robot hình người tại điểm bỏ phiếu và trường học

05:22:06 18/03/2026

Nguồn tin cho biết các robot trên đang được sử dụng tích cực trong môi trường giáo dục, phối hợp với giáo viên nhằm hỗ trợ hoạt động giảng dạy và học tập của học sinh.