Nâng cao năng lực y tế từ phòng bệnh đến kỹ thuật chuyên sâu

Năng lực của hệ thống y tế ở cả khâu phòng bệnh, chăm sóc ban đầu và điều trị chuyên sâu được nâng cao, tạo nền tảng để ngành Y tế đáp ứng tốt hơn yêu cầu bảo vệ, chăm sóc, nâng cao sức khỏe nhân dân.

Chăm sóc sức khỏe cho người dân tại Trạm y tế Mậu Thạch, xã Mậu Thạch, tỉnh Nghệ An. (Ảnh: Bích Huệ/TTXVN)

Cụ thể hóa các định hướng của Nghị quyết 72-NQ/TW của Bộ Chính trị, tuần qua, các địa phương, cơ sở y tế trên cả nước triển khai nhiều giải pháp nhằm nâng cao năng lực hệ thống y tế.

Các hoạt động tập trung vào chủ động giám sát, kiểm soát bệnh truyền nhiễm; tăng cường đào tạo, kết nối chuyên môn; phát triển nhân lực và làm chủ các kỹ thuật y tế chuyên sâu, qua đó góp phần nâng cao chất lượng chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân.

Chủ động giám sát, kiểm soát bệnh truyền nhiễm

Hiện nay, tại nhiều địa phương trong cả nước ghi nhận số ca sốt xuất huyết và tay chân miệng đều tăng. Theo thống kê của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố, từ đầu năm đến ngày 7/9, Cần Thơ ghi nhận hơn 5.300 ca sốt xuất huyết, tăng hơn 2 lần, trong đó có 1 trường hợp tử vong. Thành phố cũng ghi nhận gần 4.200 ca tay chân miệng, tăng 1.544 ca so với cùng kỳ năm trước, với 2 trường hợp tử vong.

Trước nguy cơ dịch bệnh gia tăng trong mùa cao điểm, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Cần Thơ phối hợp Trung tâm Y tế các xã, phường triển khai chiến dịch diệt lăng quăng kết hợp phun hóa chất diệt muỗi diện rộng từ tháng 9 đến tháng 11/2026 trên phạm vi toàn thành phố.

Lực lượng chức năng sử dụng xe phun công suất lớn trên các tuyến đường chính, máy phun đeo vai tại các tuyến hẻm và hộ gia đình; đồng thời trực tiếp kiểm tra dụng cụ chứa nước, xử lý ổ lăng quăng và hướng dẫn người dân phòng bệnh.

Chiến dịch đặt mục tiêu thực hiện kiểm tra, hướng dẫn trên 98% hộ gia đình, cơ quan, doanh nghiệp và đạt trên 95% số hộ không còn lăng quăng sau chiến dịch. Ngành y tế khuyến cáo người dân thường xuyên vệ sinh môi trường, lật úp dụng cụ chứa nước không sử dụng, thay nước bình hoa, thả cá diệt lăng quăng và duy trì diệt lăng quăng định kỳ vào các ngày 10, 20 và 30 hằng tháng.

Từ tháng 7/2026, chính sách hỗ trợ đối với đội ngũ y tế và dân số cơ sở có những thay đổi theo hướng tăng chế độ đãi ngộ. (Ảnh: Bích Huệ/TTXVN)

Đối với tay chân miệng, Thạc sỹ Hà Minh Hùng, Phó trưởng Khoa Phòng, chống Bệnh truyền nhiễm và Kiểm dịch Y tế quốc tế-Ký sinh trùng côn trùng, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Cần Thơ, lưu ý học sinh, nhất là trẻ mầm non, mẫu giáo và tiểu học, dành nhiều thời gian tại trường nên cần được bảo vệ sức khỏe chủ động.

Nhà trường cần kiểm tra sức khỏe trẻ khi vào lớp, hướng dẫn rửa tay, sử dụng dụng cụ cá nhân riêng; thường xuyên vệ sinh đồ chơi, bàn ghế, tay nắm cửa, sàn nhà và các bề mặt trẻ tiếp xúc, đồng thời bảo đảm xà phòng, nước sạch, nước uống và an toàn thực phẩm.

Tại Lâm Đồng, bệnh tay chân miệng cũng đang diễn biến đáng lưu ý. Tính đến ngày 2/9, toàn tỉnh ghi nhận hơn 3.870 trường hợp, tăng hơn 2.100 ca so với cùng kỳ năm 2025; bệnh xuất hiện tại 121/124 xã, phường, đặc khu. Trẻ dưới 5 tuổi chiếm phần lớn số ca mắc, trong đó nhóm trẻ nhà trẻ, mẫu giáo chiếm 87,3%.

Ngày 7/9, Ủy ban Nhân dân tỉnh Lâm Đồng yêu cầu tăng cường phối hợp giữa các ngành, địa phương, chủ động kiểm soát bệnh, không để lây lan rộng trong trường học và cộng đồng.

Các cơ sở giáo dục phải bảo đảm lớp học thông thoáng, vệ sinh thường xuyên, thực hiện nghiêm nguyên tắc “3 sạch” gồm ăn uống sạch, ở sạch và bàn tay sạch; đồng thời theo dõi sức khỏe trẻ, phát hiện và báo cáo kịp thời trường hợp nghi ngờ mắc bệnh.

Ngành y tế phối hợp tập huấn cho giáo viên, bảo mẫu và cán bộ y tế học đường về nhận biết, phòng, chống các bệnh truyền nhiễm có nguy cơ lây lan trong trường học.

Những biện pháp được triển khai đồng thời tại cộng đồng và trường học cho thấy vai trò của giám sát, phát hiện sớm và sự tham gia chủ động của người dân trong kiểm soát bệnh truyền nhiễm, nhất là khi trẻ bước vào năm học mới.

Tăng cường kết nối quốc tế, nâng cao năng lực chuyên môn

Ngày 11/9, tại Phú Thọ diễn ra Hội nghị quốc tế về Y học Cấp cứu và Y học Hồi sức năm 2026 với chủ đề “Kết nối y học trong kỷ nguyên vươn mình.” Các phiên thảo luận khoa học tập trung vào nhiều lĩnh vực chuyên sâu như: cấp cứu, hồi sức, nhiễm khuẩn huyết, tim mạch, hô hấp, đột quỵ, chấn thương, ngộ độc, ECMO, CRRT và điều dưỡng.

Phát biểu tại hội nghị, Phó Giáo sư, Tiến sỹ Đặng Quốc Tuấn, Chủ tịch Hội Hồi sức Cấp cứu chống độc Hà Nội và các tỉnh phía Bắc, nhấn mạnh cấp cứu và hồi sức tích cực là những lĩnh vực đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa nhiều chuyên khoa, giữa bệnh viện tuyến trung ương với y tế địa phương, cũng như giữa đào tạo, nghiên cứu và thực hành lâm sàng.

Theo ông Lê Hồng Trung, Giám đốc Sở Y tế tỉnh Phú Thọ, thông qua hội nghị, địa phương mong muốn tăng cường hợp tác trong đào tạo, cập nhật kiến thức và phát triển nguồn nhân lực chuyên sâu; chuyển giao kỹ thuật cấp cứu, hồi sức, chống độc; xây dựng mạng lưới cấp cứu, hồi sức liên thông; đồng thời đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và các công nghệ y tế tiên tiến.

Tại Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 10/9, Sở Y tế tổ chức tổng kết Chương trình thí điểm thực hành tại bệnh viện đa khoa gắn với trạm y tế và Ngày hội việc làm ngành Y tế lần thứ 4.

Nhân viên y tế Bệnh viện Quân y 175 kiểm tra sức khoẻ cho người có công trên địa bàn phường Hạnh Thông. (Ảnh: Đinh Hằng/TTXVN)

Theo ông Nguyễn Phước Lộc, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam Thành phố Hồ Chí Minh, sau 5 năm triển khai, chương trình thực hành bác sỹ gắn với trạm y tế là mô hình đặc thù, sáng tạo, góp phần củng cố mạng lưới y tế cơ sở, nơi chăm sóc sức khỏe ban đầu gần dân nhất. Mô hình vừa giúp đào tạo đội ngũ thầy thuốc vững chuyên môn, sáng y đức, vừa tạo cơ sở thực tiễn để nghiên cứu, kiến nghị nhân rộng.

Trong đợt thực hành này, 21 bác sỹ trẻ nhận nhiệm vụ tại các trạm y tế, trong đó có 2 bác sĩ tình nguyện ra Trung tâm Y tế Quân-Dân y Côn Đảo; 41 bác sỹ được tăng cường về các địa bàn xa trung tâm như Cần Giờ, Thạnh An, Củ Chi, Hóc Môn.

Theo Phó Giáo sư, Tiến sỹ, bác sỹ Tăng Chí Thượng, Giám đốc Sở Y tế Thành phố Hồ Chí Minh, sau hợp nhất, hệ thống y tế có quy mô lớn hơn, địa bàn rộng hơn và nhu cầu nhân lực giữa các khu vực cũng khác nhau. Thành phố đang hướng tới hệ thống y tế “đa tầng, đa cực, đa trung tâm,” trong đó chú trọng tăng năng lực chuyên môn cho tuyến dưới, đưa dịch vụ chăm sóc sức khỏe đến gần người dân hơn.

Những hoạt động trên cho thấy việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, tăng cường đào tạo, chuyển giao kỹ thuật và kết nối giữa các tuyến đang được các địa phương chú trọng, qua đó tạo thêm năng lực cho hệ thống y tế trong chăm sóc và bảo vệ sức khỏe nhân dân.

Làm chủ kỹ thuật ghép gan tại Bệnh viện Thống Nhất

Bệnh viện Thống Nhất Thành phố Hồ Chí Minh vừa được Bộ Y tế cấp chứng nhận đủ điều kiện thực hiện kỹ thuật ghép gan. Đây là cơ sở y tế thứ 7 tại khu vực phía Nam triển khai kỹ thuật này. Với sự hỗ trợ của đội ngũ y, bác sỹ Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, Bệnh viện Thống Nhất đã thực hiện thành công ca ghép gan đầu tiên từ người hiến sống.

Ngày 8/9, Phó Giáo sư, Tiến sỹ, bác sỹ Lê Đình Thanh, Giám đốc Bệnh viện Thống Nhất, cho biết ca ghép được thực hiện ngày 22/8. Người nhận là nam bệnh nhân sinh năm 1976, mắc ung thư gan trên nền xơ gan do viêm gan virus B và C, kèm đái tháo đường type 2. Người bệnh từng nhiều lần nhập viện do các biến chứng nặng của xơ gan. Qua đánh giá toàn diện, các bác sỹ xác định ghép gan là phương pháp phù hợp, giúp kéo dài sự sống và cải thiện chất lượng cuộc sống.

Các bác sỹ thực hiện ghép gan cho người bệnh. (Nguồn: TTXVN phát)

Em trai ruột của bệnh nhân là người tình nguyện hiến một phần gan. Trước phẫu thuật, người hiến được kiểm tra sức khỏe, đánh giá chức năng gan, giải phẫu mạch máu, đường mật, thể tích gan còn lại và các yếu tố miễn dịch theo quy trình nghiêm ngặt.

Ca phẫu thuật có sự tham gia của các chuyên gia Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 cùng ê-kíp đa chuyên khoa của Bệnh viện Thống Nhất. Hai phòng mổ được tổ chức đồng thời để lấy mảnh ghép và chuẩn bị gan cho người nhận. Sau 8 giờ, ca ghép kết thúc thuận lợi. Đến nay, người hiến đã xuất viện; người nhận tỉnh táo, sinh hiệu ổn định, chức năng gan ghép tốt, các chỉ số huyết học và sinh hóa cải thiện rõ rệt.

Thành công của ca ghép tạng là kết quả của quá trình chuẩn bị lâu dài về quy trình chuyên môn, đào tạo nhân lực, cơ sở vật chất và phối hợp đa chuyên khoa, mở ra bước phát triển mới trong kỹ thuật ghép tạng tại bệnh viện.

Những hoạt động y tế tại các địa phương, cơ sở trong tuần qua đã và đang góp phần củng cố năng lực của hệ thống y tế ở cả khâu phòng bệnh, chăm sóc ban đầu và điều trị chuyên sâu, tạo nền tảng để ngành Y tế đáp ứng ngày càng tốt hơn yêu cầu bảo vệ, chăm sóc và nâng cao sức khỏe nhân dân./.