Mỹ: Quy trình kiểm chứng quốc tịch cử tri thành điểm nóng trước bầu cử giữa kỳ

Dù Thượng viện Mỹ chưa thông qua SAVE America Act, dự luật do Tổng thống Donald Trump và các nghị sĩ Cộng hòa thúc đẩy nhằm yêu cầu cử tri cung cấp giấy tờ chứng minh quốc tịch khi đăng ký bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử liên bang, ít nhất 7 bang do đảng Cộng hòa kiểm soát đã chủ động ban hành các quy định tương tự ở cấp bang.

Cử tri làm thủ tục bỏ phiếu tại điểm bầu cử Trung tâm sinh hoạt cộng đồng Chevy Chase ở thủ đô Washington D.C. Ảnh tư liệu: Đoàn Hùng/TTXVN

Theo phóng viên TTXVN tại Washington, Thượng viện Mỹ kết thúc kỳ làm việc trước khi nghỉ Hè mà chưa đạt đủ số phiếu để thông qua dự luật. Các nghị sĩ Cộng hòa dự kiến tiếp tục đưa vấn đề này trở lại chương trình nghị sự khi Quốc hội nhóm họp vào tháng 9. SAVE America Act, viết tắt của Đạo luật Bảo vệ Điều kiện Hợp lệ của Cử tri Mỹ, được giới thiệu tại Thượng viện tháng 1/2026, nhằm sửa đổi Đạo luật Đăng ký Cử tri quốc gia năm 1993, yêu cầu người đăng ký bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử liên bang xuất trình giấy tờ chứng minh quốc tịch Mỹ. Hạ viện đã nhiều lần thông qua các phiên bản của dự luật này, nhưng dự luật vẫn gặp trở ngại tại Thượng viện.

Trong khi đó, bang South Dakota, Florida, Kansas, Mississippi, Utah, Ohio và Wyoming trong năm 2025-2026 đã ban hành các biện pháp tăng cường kiểm chứng quốc tịch khi đăng ký hoặc duy trì danh sách cử tri. Một số bang sử dụng cơ sở dữ liệu liên bang SAVE để đối chiếu tình trạng quốc tịch.

Tại Florida, luật mới sẽ yêu cầu giới chức kiểm chứng tình trạng quốc tịch của công dân thông qua dữ liệu của bang và liên bang, phần lớn có hiệu lực từ năm 2027. Kansas cho phép đối chiếu danh sách cử tri với cơ sở dữ liệu SAVE sau khi cơ quan lập pháp do Cộng hòa kiểm soát vượt qua quyền phủ quyết của Thống đốc Dân chủ Laura Kelly. Mississippi cũng yêu cầu đối chiếu dữ liệu cử tri với hồ sơ căn cước và cơ sở dữ liệu SAVE.

Tranh luận tập trung vào thẩm quyền của các bang trong việc đặt thêm điều kiện đối với bầu cử liên bang. Tòa án Tối cao năm 2013 từng hạn chế khả năng các bang yêu cầu thêm giấy tờ chứng minh quốc tịch ngoài các yêu cầu của luật liên bang khi đăng ký cử tri.

Phe Cộng hòa cho rằng các biện pháp mới cần thiết để bảo đảm chỉ công dân Mỹ được tham gia bầu cử, trong khi phe Dân chủ và các tổ chức bảo vệ quyền bỏ phiếu cảnh báo những yêu cầu giấy tờ bổ sung có thể gây khó khăn cho một bộ phận cử tri hợp lệ và dẫn tới tranh chấp pháp lý.

Vấn đề này nhiều khả năng tiếp tục trở thành điểm tranh luận giữa hai đảng trước cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tháng 11/2026, trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Trump cũng đang thúc đẩy việc kiểm tra và cập nhật danh sách cử tri trên toàn quốc.