Vươn tầm thế giới từ khát vọng phát triển xanh

Vườn Quốc gia (VQG) Phong Nha-Kẻ Bàng là một trong rất ít các khu rừng đặc dụng trên thế giới trở thành khu đa danh hiệu quốc tế về bảo tồn thiên nhiên, đa dạng sinh học và phát triển bền vững.

Sự góp mặt của Phong Nha-Kẻ Bàng trên bản đồ các khu đa danh hiệu quốc tế đã mở ra cơ hội mới cho du lịch Phong Nha-Kẻ Bàng vươn tầm thế giới từ khát vọng phát triển xanh.

Khẳng định vị thế “trái tim du lịch”

Giám đốc Ban Quản lý (BQL) VQG Phong Nha-Kẻ Bàng Phạm Hồng Thái chia sẻ, khu vực VQG Phong Nha-Kẻ Bàng là một trong những khu vực có giá trị nổi bật toàn cầu về địa chất, địa mạo, đa dạng sinh học và tiến trình sinh thái đã được UNESCO hai lần ghi danh là Di sản thiên nhiên thế giới.

Phong Nha-Kẻ Bàng được mệnh danh là “Vương quốc hang động”, trải qua hơn 30 năm khảo sát và nghiên cứu trên khu vực núi đá vôi Phong Nha-Kẻ Bàng, các nhà thám hiểm đã không ngừng khám phá về hệ thống hang động nơi đây. Đến nay, đã xác định được 7 khu vực hang động chính, trong đó có 3 hệ thống lớn, gồm: Phong Nha, Vòm và Nước Moọc. Tổng số hang động được ghi nhận là hơn 472 hang, với tổng chiều dài khảo sát trên 254km, đưa khu vực trở thành một trong những vùng karst có hệ thống hang động phong phú và độc đáo bậc nhất thế giới.

Hiện, tỉnh Quảng Trị đang hướng đến xây dựng thương hiệu về du lịch mạo hiểm vươn tầm quốc tế. Các tour khám phá hang động Phong Nha, Tú Làn, hang Tiên, hang Én, hang Va, hố sụt Kong, hang Pygmy và đặc biệt nhất là tuyến du lịch khám phá Sơn Đoòng-hang động lớn nhất thế giới có ý nghĩa quan trọng trong nghiên cứu thám hiểm hang động ở khu vực, đóng góp to lớn trong việc quảng bá hình ảnh Việt Nam, Quảng Trị và Phong Nha-Kẻ Bàng trên khắp thế giới.

Các tour khám phá hang động luôn thu hút khách du lịch đến với Vườn Quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng – Nguồn: Vườn Quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng

Cũng theo Giám đốc BQL VQG Phong Nha-Kẻ Bàng, để bảo đảm vừa phát huy giá trị tài nguyên để phát triển du lịch, vừa bảo tồn di sản bền vững, BQL vườn luôn chú trọng theo dõi, đánh giá mức độ tác động, ảnh hưởng của các hoạt động du lịch lên các hang động để có hướng bảo tồn phù hợp; tăng cường trao đổi, hợp tác giữa các nhà khoa học, cơ quan quản lý và doanh nghiệp, nhằm định hướng khai thác hiệu quả, hài hòa giữa phát triển kinh tế và bảo tồn di sản…

Với định hướng du lịch là ngành kinh tế mũi nhọn, Phong Nha-Kẻ Bàng giữ vai trò trung tâm du lịch của tỉnh Quảng Trị. BQL VQG Phong Nha-Kẻ Bàng đã từng bước đa dạng hóa các loại hình du lịch thân thiện với môi trường, nâng cao chất lượng sản phẩm, phát triển du lịch theo hướng chuyên nghiệp và bền vững. Trong những tháng đầu năm 2026, lượng khách tham quan tại VQG Phong Nha-Kẻ Bàng đạt hơn 358.500 lượt (bằng 102% so với cùng kỳ năm 2025). Doanh thu đạt hơn 170 tỉ đồng (bằng 112% so với cùng kỳ năm 2025).

“BQL VQG Phong Nha-Kẻ Bàng đã từng bước đa dạng hóa các sản phẩm du lịch, chủ động triển khai thực hiện đồng bộ cả 3 hình thức tổ chức khai thác du lịch bao gồm tự thực hiện, liên doanh liên kết và cho thuê dịch vụ môi trường rừng nhằm nâng cao hiệu quả khai thác cũng như từng bước đa dạng hóa các sản phẩm du lịch; chủ động phối hợp xúc tiến, khuyến khích và tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp đến khảo sát, đầu tư phát triển sản phẩm du lịch mới tại VQG Phong Nha-Kẻ Bàng…”, ông Phạm Hồng Thái cho biết.

Du lịch ở VQG Phong Nha-Kẻ Bàng không chỉ đóng góp phát triển kinh tế cho tỉnh mà còn là giải pháp hữu hiệu để bảo tồn di sản, giảm áp lực lên tài nguyên thông qua tạo việc làm cho người dân; tạo ra xu hướng dịch chuyển lao động từ khai thác tài nguyên thiên nhiên sang phát triển du lịch, dịch vụ…, góp phần giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập, ổn định cuộc sống cho người dân vùng đệm, làm giảm đáng kể áp lực lên tài nguyên VQG, tạo điều kiện thuận lợi để làm tốt công tác bảo vệ rừng, bảo tồn di sản.

Để du lịch Phong Nha-Kẻ Bàng vươn tầm

Với những danh hiệu quốc tế quan trọng, bao gồm: Di sản thiên nhiên thế giới, Di sản thiên nhiên thế giới xuyên biên giới, Khu Dự trữ sinh quyển thế giới và các giải thưởng du lịch thế giới (WTA) như: Điểm đến thiên nhiên hàng đầu Việt Nam năm 2025, VQG hàng đầu châu Á năm 2025, điểm đến nghỉ dưỡng kết nối thiên nhiên nổi bật của châu Á năm 2026 theo bình chọn của nền tảng du lịch trực tuyến Agoda, điểm đến hàng đầu cho du lịch mạo hiểm tại Việt Nam theo đánh giá của tạp chí du lịch danh tiếng Wanderlust (Anh).

Đây không chỉ là niềm tự hào của tỉnh Quảng Trị và Việt Nam mà còn là sự ghi nhận của cộng đồng quốc tế đối với những nỗ lực trong bảo tồn thiên nhiên gắn với phát triển bền vững, nâng cao sinh kế cộng đồng và thúc đẩy mối quan hệ hài hòa giữa con người với thiên nhiên.

Hành trình khám phá 4,5km động Phong Nha bằng kayak – Nguồn: Vườn Quốc gia Phong Nha-Kẻ Bàng

Giám đốc BQL VQG Phong Nha-Kẻ Bàng Phạm Hồng Thái cho biết, để thương hiệu du lịch Phong Nha-Kẻ Bàng ngày càng được khẳng định trên bản đồ du lịch và sẵn sàng vươn tầm thế giới, BQL vườn xác định, thời gian tới cần tập trung thực hiện một số nhiệm vụ trọng tâm: Đẩy mạnh công tác quảng bá du lịch, tập trung vào các thị trường mới ở trong nước và quốc tế; tăng cường hợp tác phát triển các sản phẩm du lịch mới; ưu tiên hình thức liên kết khai thác du lịch với các doanh nghiệp có kinh nghiệm về du lịch mạo hiểm; tuyên truyền vận động, kêu gọi cộng đồng tham gia phát triển và cộng tác xây dựng môi trường du lịch an toàn, thân thiện; đẩy mạnh công tác tuyên truyền, quảng bá trên các nền tảng số, các phương tiện thông tin đại chúng; ứng dụng chuyển đổi số trong công tác quản lý, bảo tồn và phát huy giá trị di sản; thực hiện chiến dịch bình chọn cho hạng mục điểm đến du lịch mạo hiểm hàng đầu thế giới năm 2026 và đề cử thêm hạng mục điểm đến du lịch mạo hiểm hàng đầu thế giới…

Bên cạnh đó, triển khai thực hiện có hiệu quả đề án du lịch, nghỉ dưỡng, giải trí VQG Phong Nha-Kẻ Bàng giai đoạn 2021-2030; nghiên cứu, khảo sát, xây dựng sản phẩm du lịch, dịch vụ mới, chú trọng phát triển du lịch cộng đồng nhằm đa dạng hóa và mở rộng hoạt động du lịch trên địa bàn VQG; ưu tiên phát triển các sản phẩm du lịch độc đáo, chuyên biệt, có tính cạnh tranh cao; chỉnh trang, nâng cấp các cơ sở, nâng cao chất lượng dịch vụ các sản phẩm đang khai thác nhằm thu hút khách du lịch; ứng dụng chuyển đổi số trong công tác phát huy giá trị di sản; phát triển du lịch sinh thái thông minh, ứng dụng thực tế ảo, trí tuệ nhân tạo, bản đồ số để nâng cao trải nghiệm du khách, kết nối, kêu gọi các tổ chức, nhà đầu tư trong nước và quốc tế hỗ trợ kỹ thuật, nguồn lực và đầu tư hạ tầng để nâng cao giá trị di sản…

Đến nay, VQG Phong Nha-Kẻ Bàng đang trình thẩm định, phê duyệt hồ sơ công nhận Khu du lịch cấp tỉnh, cùng với tam giác du lịch Cửa Tùng-Cửa Việt-Cồn Cỏ. Để thúc đẩy phát triển, tỉnh Quảng Trị đã có nhiều chủ trương, giải pháp sát thực, hiệu quả, đặc biệt là công tác quy hoạch, tập trung huy động sử dụng lồng ghép nhiều nguồn lực từ ngân sách nhà nước, doanh nghiệp để tăng cường xây dựng, củng cố cơ sở hạ tầng phục vụ phát triển du lịch xanh…