Tổng thống Donald Trump đối mặt 3 lựa chọn khó khăn về Iran hậu bầu cử

Thất bại của đảng Cộng hòa trong bầu cử giữa kỳ Mỹ xảy ra giữa lúc Tổng thống Donald Trump đối mặt với một trong những quyết định quan trọng nhất nhiệm kỳ: Chấm dứt hay tiếp tục cuộc chiến với Iran.

Máy bay ném bom B-1 của Mỹ (Ảnh: Reuters).

3 lựa chọn khó khăn

Tổng thống Donald Trump nói Mỹ không vội vàng tái khởi động chiến dịch quân sự nhằm vào Iran ngay cả khi Mỹ được cho là đã tăng cường lực lượng không quân và hải quân quy mô lớn trong nhiều tuần qua.

Trong quá khứ, khi đảng của mình không giành được quyền kiểm soát quốc hội, các tổng thống Mỹ thường tìm đến các lựa chọn quân sự, một phần để chứng minh rằng vai trò tổng tư lệnh không hề bị suy giảm. Tuy nhiên, các lựa chọn của ông Trump tại Iran phức tạp hơn nhiều. Ông hiện đối mặt với 3 lựa chọn khó khăn.

Ở lựa chọn đầu tiên, Phó Tổng thống JD Vance và Đặc phái viên Steve Witkoff đang hối thúc ông Trump kết thúc cuộc chiến bằng một giải pháp hòa hoãn thông qua đàm phán.

Ở lựa chọn thứ hai, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth đang gây áp lực để tái khởi động cuộc chiến chống lại Iran.

Ở lựa chọn thứ ba, Ngoại trưởng Marco Rubio, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent và Giám đốc CIA John Ratcliffe đang tham mưu cho ông Trump duy trì trạng thái nguyên trạng “không chiến tranh, không thỏa thuận” và tiếp tục chiến dịch gây sức ép kinh tế nhằm buộc Iran nhượng bộ.

Theo lựa chọn thứ ba này, ông Ratcliffe đã nói với ông Trump rằng những khó khăn kinh tế kéo dài cũng có thể tạo ra đủ rắc rối cho Iran.

Hiện vẫn chưa rõ ông Trump đang nghiêng về phương án nào.

Nếu logic của ông Vance chiếm ưu thế, ông Trump giờ đây sẽ quay lại đàm phán với hy vọng đạt được một loại thỏa thuận cứng rắn hơn bản cam kết ngừng bắn mà ông đã ký vào tháng 6 và sụp đổ chỉ sau vài tuần.

Nếu ông Trump thực sự tin rằng sức mạnh quân sự sẽ tạo ra sự khác biệt, ông có thể ra lệnh tái khởi động các đợt ném bom. Tuy nhiên, thực tế, sau 38 ngày đầu của chiến dịch tấn công liên tục, Mỹ đã không đạt được mục tiêu thu hồi kho nhiên liệu hạt nhân khổng lồ của Iran, không phá hủy được các kho tên lửa của nước này hay dẫn đến việc Iran “đầu hàng vô điều kiện”.

Giờ đây, ông đang đàm phán trên một vị thế dường như yếu hơn.

“Bầu cử đã quyết định số phận của cuộc chiến. Câu hỏi duy nhất là cuộc chiến sẽ kết thúc như thế nào: bằng một đợt bùng nổ dữ dội, một giải pháp đàm phán hòa bình nhưng nhiều khả năng không thỏa đáng”, Danny Citrinowicz, một cựu sĩ quan tình báo Israel từng theo dõi Iran trong hai thập kỷ, bình luận.

Ông Daniel Shapiro, cựu quan chức hàng đầu về chính sách Trung Đông của Lầu Năm Góc, nhận định: “Việc tái khởi động các cuộc tấn công vào Iran là điều ít có ý nghĩa, vì ngay cả đảng Cộng hòa cũng thừa nhận rằng cuộc chiến là lý do khiến họ thất bại”.

Chi phí cho cuộc chiến Iran cho đến nay đã chạm mốc 47 tỷ USD. Con số đó chưa bao gồm thiệt hại đối với các căn cứ, hoặc chi phí khổng lồ mà người tiêu dùng Mỹ phải gánh chịu do giá xăng, dầu diesel và dầu sưởi tăng cao. Kịch bản Hạ viện và Thượng viện mới do đảng Dân chủ kiểm soát sẽ duyệt ngân sách chi trả cho cuộc chiến là vô cùng mong manh.

Mỹ âm thầm tăng cường lực lượng

Trong khi chưa rõ Tổng thống Trump nghiêng về phương án nào, Lầu Năm Góc gần đây liên tục tăng cường lực lượng tại Trung Đông.

Các quan chức Lầu Năm Góc và các chỉ huy quân sự cho biết hôm 4/11 rằng hàng nghìn binh sĩ không quân và hải quân Mỹ trên hơn một chục tàu chiến cùng các căn cứ quanh Trung Đông và tại Mỹ đã sẵn sàng khôi phục các chiến dịch quy mô lớn nhằm vào Iran theo lệnh của ông Trump.

Theo giới quan sát, động thái này cho thấy Washington có lẽ hy vọng rằng sự xuất hiện của hỏa lực Mỹ quy mô lớn tại Vùng Vịnh sẽ thúc đẩy Iran đưa ra các nhượng bộ.

Các nguồn tin cho biết, quân đội Mỹ và Israel đã xây dựng các kế hoạch cụ thể cho một chiến dịch ngắn nhưng cường độ cao vào Iran sau bầu cử giữa kỳ. Chiến dịch này được cho là nhắm đến các mục tiêu như hạ tầng năng lượng, các cơ sở hạt nhân cùng kho tên lửa và máy bay không người lái của Iran.

Bản thân ông Trump cũng thường xuyên nhắc đến núi Pickaxe, một cơ sở ngầm mà Mỹ tin rằng đang chứa các máy ly tâm tiên tiến để sản xuất uranium của Iran.

Mặc dù vậy, cựu Đại sứ Mỹ tại Trung Đông Ryan Crocker cho biết, Iran từ lâu đã thể hiện khả năng chịu đựng và sẽ không bị nao núng bởi vài ngày ném bom hạng nặng bổ sung.