Tòa án Hiến pháp Nam Phi bác tư cách ứng cử của cựu Tổng thống Jacob Zuma
Ngày 20/5, Tòa án Hiến pháp Nam Phi đã hủy bỏ quyết định của Tòa án bầu cử nước này và ra phán quyết rằng cựu Tổng thống Jacob Zuma không đủ tư cách để tranh cử trong cuộc tổng tuyển cử, dự kiến diễn ra vào ngày 29/5 sắp tới.
Cựu Tổng thống Nam Phi Jacob Zuma tại một cuộc họp báo ở Soweto ngày 16/12/2023. Ảnh: AFP/TTXVN
Theo phóng viên TTXVN tại Pretoria, phiên tòa diễn ra khi Ủy ban bầu cử Nam Phi (IEC) nộp đơn khẩn cấp để phản đối việc đưa ông Zuma vào danh sách Nghị viện của đảng Umkhonto weSizwe (MK). Theo IEC, ông Zuma bị phản đối liên quan tới bản án 15 tháng tù giam vào tháng 6/2021 vì khinh thường tòa án. Theo Mục 47 của Hiến pháp Nam Phi, bất kỳ người nào bị kết án hơn 12 tháng, không được nộp tiền phạt thay thế, đều không thể tham gia tranh cử hoặc giữ chức vụ trong cơ quan công quyền.
Ông Zuma được trả tự do để chữa bệnh vào ngày 5/9/2021 sau khi chấp hành 3 tháng trong bản án 15 tháng do tòa án đưa ra. Sau đó, ông được Tổng thống Cyril Ramaphosa và Bộ trưởng Tư pháp Ronald Lamola cho phép giảm án đặc biệt do nhà tù quá đông. Việc ân giảm cũng được áp dụng cho hơn 9.000 tù nhân khác.
Video đang HOT
Phản ứng trước phán quyết của Tòa án Hiến pháp, cố vấn pháp lý của cựu Tổng thống Zuma lập luận rằng vì ông Zuma đã chấp hành 3 trong số 15 tháng của bản án và ông đủ sức khỏe để phục vụ trong Quốc hội.
Trong khi đó, người phát ngôn của đảng MK, ông Nhlamulo Ndhlela cho biết phán quyết này không ảnh hưởng gì đến đảng. Phát biểu với báo giới bên ngoài tòa án hiến pháp sau phán quyết, Tổng Thư ký đảng MK, Sihle Ngubane khẳng định ông Jacob Zuma vẫn là lãnh đạo đảng MK và sẽ có tên trong lá phiếu.
Ông Zuma hiện là người lãnh đạo và gương mặt đại diện của đảng MK. Khi người dân Nam Phi bỏ phiếu vào ngày 29/5 tới đây, hình ảnh của ông Zuma vẫn sẽ xuất hiện trên lá phiếu với vai trò là đại diện đảng MK.
Cựu Tổng thống Nam Phi Jacob Zuma bị cấm tham gia tranh cử
Theo phóng viên TTXVN tại Pretoria, ngày 28/3, Ủy ban bầu cử Nam Phi (IEC) cho biết đã không cho phép cựu Tổng thống Jacob Zuma tranh cử trong cuộc tổng tuyển cử, dự kiến diễn ra vào ngày 29/5 sắp tới.
Cựu Tổng thống Nam Phi Jacob Zuma trong cuộc họp báo ở Sandton ngày 22/10/2022. Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN
Phát biểu với báo giới, Chủ tịch IEC Mosotho Moepya khẳng định: "Đối với trường hợp của cựu Tổng thống Zuma, chúng tôi đã nhận được ý kiến phản đối". IEC cũng đã thông báo quyết định trên cho đảng uMkhonto weSizwe (MK) của ông Zuma cũng như những người phản đối việc ông ra tranh cử.
Ông Moepya cũng nhấn mạnh quyết định trên không đồng nghĩa với việc đảng MK bị loại ra khỏi cuộc tổng tuyển cử. Đảng MK có thể kháng cáo quyết định trên trước ngày 2/4.
Ông Zuma là một trong 8 người bị IEC cấm tham gia tranh cử.
Theo Mục 47 của Hiến pháp Nam Phi, bất kỳ người nào bị kết án hơn 12 tháng, không được nộp tiền phạt thay thế, đều không thể tham gia tranh cử hoặc giữ chức vụ. Tháng 6/2021, ông Zuma đã bị kết án 15 tháng tù giam vì khinh thường tòa án, sau khi từ chối khai báo trước hội đồng điều tra tham nhũng. Sau đó 2 tháng, ông được trả tự do vì lý do sức khỏe.
Ông Zuma đã phải từ chức tổng thống hồi tháng 2/2018, sau một thời gian đối mặt với các cáo buộc tham nhũng. Ông đã ủng hộ đảng MK - mới thành lập hồi năm 2023 nhằm khôi phục sự nghiệp, đồng thời vận động người dân chống lại đảng Đại hội Dân tộc Phi (ANC) cầm quyền mà ông đã lãnh đạo trong một thập kỷ.
Tòa án bầu cử dự kiến sẽ đưa ra quyết định trước ngày 9/4.
Cuộc tổng tuyển cử năm nay tại Nam Phi được đánh giá là rất căng thẳng. ANC có thể chỉ nhận được chưa đến 50% số phiếu ủng hộ và có thể phải liên minh.
Các cuộc thăm dò dư luận mới nhất cho thấy ANC chỉ giành hơn 40% số phiếu bầu, trong khi Liên minh Dân chủ đối lập chính giành khoảng 27% và MK là 13%.
Định hướng phát triển ổn định Ngày 7/5, Tổng thống LB Nga Vladimir Vladimirovich Putin đã tuyên thệ nhậm chức nhiệm kỳ thứ năm trong sự nghiệp chính trị của mình. Ông Vladimir Putin tuyên thệ nhậm chức Tổng thống LB Nga nhiệm kỳ thứ 5 ở Moskva, ngày 7/5/2024. Ảnh: AFP/TTXVN Theo quy định của Hiến pháp, nhà lãnh đạo nước Nga đã tuyên thệ tại Cung Kremlin...