Nấu cháo thêm đậu xanh, hạt sen, gừng tươi… tốt cho sức khỏe
Trong mùa hè, ăn cháo đậu xanh, cháo hạt sen giúp thanh nhiệt giải độc, tránh được cảm nóng, cháo thuốc tía tô cũng có thể giải cảm.
Cháo là một món ăn chủ yếu dùng gạo và nước khi nấu. Với người Việt, cháo là một trong hai món ăn thường ngày nhất. Cháo dễ nấu, dễ ăn, dễ hấp thu và dễ tiêu hóa, đặc biệt tốt cho người già và trẻ nhỏ, người bệnh.
Cháo đặc biệt tốt với trẻ dưới 3 t.uổi chức năng tiêu hóa chưa hoàn thiện, người già, người bệnh, các cơ quan suy giảm, đặc biệt cơ quan tiêu hóa, do đó ăn không đủ dinh dưỡng, năng lượng nên ngày càng gầy yếu, cơ thể suy kiệt.
Bởi cháo là sản phẩm nấu từ gạo mà ra, nó nhừ nát nên dễ hấp thu, dạ dày không phải co bóp nhiều để nghiền nát thức ăn.
Trong quá trình phát triển cháo thuốc còn được dùng cho những người muốn giảm cân, tăng cường sức khỏe, làm đẹp.
BSCK Bùi Đức Quảng, khoa Y học cổ truyền, Bệnh viện Bãi Cháy (Quảng Ninh), cho biết, cháo thuốc là cháo kết hợp với dược liệu y học cổ truyền nhằm tăng cường sức khỏe, tăng cường miễn dịch cho người bệnh từ đó phòng ngừa bệnh tật.
Ăn cháo đậu xanh giúp thanh nhiệt giải độc. Ảnh: Adobestock
Cháo thuốc cung cấp năng lượng, các dưỡng chất cần thiết như chất xơ, vitamin, khoáng chất và chất đạm… Điều này giúp bổ sung nhu cầu dinh dưỡng cho cơ thể trong từng giai đoạn.
Cháo thuốc giúp người bệnh nhanh hồi phục, tăng cường miễn dịch cho trẻ nhỏ và người già. Nó cũng giúp tăng cường sức đề kháng, nâng cao sức khỏe, giúp người chơi thể thao nhanh phục hồi cơ bắp và tái tạo năng lượng sau khi tập luyện.
Cháo thuốc có tác dụng chính là bồi bổ cơ thể, nâng cao sức khỏe, hỗ trợ điều trị các bệnh, giảm sự mệt mỏi và suy nhược.
Video đang HOT
Ví dụ, mùa hè ăn cháo đậu xanh, cháo hạt sen giúp thanh nhiệt giải độc, tránh được cảm nóng; cháo thuốc tía tô cũng có thể giải cảm. Người bệnh viêm phổi thấy khô miệng, khát, ho khan nên ăn cháo bách hợp, gừng tươi, sơn trà…
Phụ nữ sau sinh cơ thể suy nhược, thiếu m.áu, muốn tiết sữa nuôi con có thể ăn cháo đương quy… Người do khí huyết kém nên ăn cháo nhân sâm, cháo hoàng kỳ, cháo long nhãn….
Để cháo thuốc có hiệu quả tác dụng tốt nhất với những vị thuốc khác nhau sẽ có những cách sử dụng với cháo. Chẳng hạn, đại táo, mễ nhân, hạnh đào, bách hợp, nhãn… đều có thể cho vào cùng gạo để nấu thành cháo. Bối mẫu, khiếm thực… nghiền thành bột mịn rồi nấu cùng với gạo thành cháo để sử dụng.
Bạn cũng có thể sắc thuốc đông y rồi gạn lấy nước đặc cho vào cùng gạo nấu thành cháo để ăn. Cách thức này rất hay sử dụng trong các món cháo đương quy, cháo hoàng kỳ, cháo khiếm thực…
Theo bác sĩ, tùy vào loại cháo thuốc mà cần khống chế độ đặc hay loãng của cháo. Về dụng cụ nấu, tốt nhất bạn nên sử dụng nồi đất nung, cũng có thể dùng đồ tráng men thay thế. Không nên sử dụng nồi bằng nhôm hay sắt để nấu vì sẽ xảy ra một số phản ứng hóa học giữa nồi và một số vị thuốc trong quá trình chế biến.
Bên cạnh đó, chúng ta cũng cần lưu ý theo dõi độ lửa đun sao cho phù hợp. Có loại thuốc dễ bay hơi nên khi nấu cháo cần duy trì lửa nhỏ, hoặc không nên đun lâu vì sẽ làm bay hơi quá nhiều các thành phần của thuốc.
Tuy nhiên, cũng có những loại cần sử dụng lửa to khi chế biến cần đun thời gian lâu như các vị thuốc là trân châu, long cốt. Với các thuốc là hoa khi đun lại cần lửa to cho sôi nhanh rồi chuyển sang lửa nhỏ đun cho chín.
Khi sử dụng cháo thuốc để bồi bổ cơ thể phải tùy theo thể chất, bệnh tình, thời tiết, địa lý… mà chọn lựa loại cháo thuốc sao cho hợp lý, như vậy mới đạt hiệu quả cao. Chẳng hạn, miền Bắc nhiệt độ tương đối thấp cần ăn các loại cháo ôn bổ. Miền Nam khí hậu ấm áp, ẩm nhiều nên ăn các loại cháo bổ mát và cháo giải ẩm.
Đồng thời cần chú ý một số vị thuốc nấu cháo có tính độc, khi chế biến cần phải hết sức thận trọng và theo đúng hướng dẫn của thầy thuốc có kinh nghiệm.
Chế độ ăn cho người bệnh kiết lỵ
Lỵ là một bệnh nhiễm khuẩn cấp tính gây tổn thương ruột già và đoạn cuối ruột non. Lỵ có thể gặp ở mọi lứa t.uổi, thường xuất hiện vào mùa hè, thu.
Bên cạnh dùng thuốc theo hướng dẫn để cải thiện tình trạng bệnh thì chế độ dinh dưỡng đóng vai trò rất quan trọng.
1. Tầm quan trọng của chế độ ăn cho người bệnh kiết lỵ
Bệnh kiết lỵ là tình trạng n.hiễm t.rùng ở ruột già có biểu hiện lâm sàng đau bụng, đi ngoài, phân lẫn m.áu và dịch nhầy, mót rặn, có thể sốt... Khi bị kiết lỵ, ngoài việc tuân thủ uống thuốc theo chỉ định của bác sĩ, cần chú ý chế độ ăn lỏng, dễ tiêu, không có xơ và dầu mỡ. Nếu đã bị mạn tính, cần ăn các món ít bã, giàu dinh dưỡng, dễ tiêu, không có tính kích thích.
Kiết lỵ có thể gặp ở mọi lứa t.uổi, thường xuất hiện vào mùa thu, hè. Để cải thiện tình trạng bệnh thì chế độ dinh dưỡng đóng vai trò vô cùng quan trọng. Dưới đây là những thực phẩm nên và không nên ăn khi bị kiết lỵ.
2. Những thực phẩm nên sử dụng khi bị kiết lỵ
Người bị kiết lỵ nên chọn những món ăn nhạt, loãng, không có nhiều chất xơ và dầu mỡ để dễ tiêu hóa.
Bên cạnh việc dùng thuốc có tác dụng t.iêu d.iệt ký sinh trùng, uống nhiều nước để bù chất lỏng cho cơ thể phòng ngừa mất nước, bệnh nhân kiết lỵ cần chú ý đến chế độ dinh dưỡng để hỗ trợ việc phục hồi.
- Nên chọn những món ăn nhạt, loãng, không có xơ và dầu mỡ để dễ tiêu hóa. Người bệnh cũng nên chia thành nhiều bữa nhỏ, không ăn quá no vào một bữa. Cách chế biến món ăn chủ yếu là nấu thành canh, thành cháo. Nên ăn thực phẩm như: gạo tẻ, gạo nếp, mì, đại mạch, đậu non, củ mài, hạt sen, đậu xanh... Đây là những thực phẩm ngoài giúp bạn dễ tiêu, còn có tác dụng hạn chế đi lỏng. Khi đi ngoài nhiều, có thể ninh thành cháo nhừ đặc để ăn.
- Bổ sung rau quả tươi trong chế độ ăn hàng ngày: nên luộc, nghiền hoặc ép thành nước để ăn uống. Các loại hoa quả như chuối, táo giàu kali, chứa pectin - chất xơ hòa tan trong nước có tác dụng giảm tiêu chảy khi bị kiết lỵ.
- Bổ sung lợi khuẩn probiotic giúp cải thiện sức khỏe ruột kết, đặc biệt tốt cho bệnh nhân bị kiết lỵ.
- Nên bổ sung các thực phẩm có tác dụng diệt khuẩn lỵ tốt vào chế độ ăn như tỏi, lá chè, ngó sen, ổi,...
- Trường hợp đi ngoài nhiều, bị mất nước nên bổ sung nước oresol để tránh tình trạng mất nước, kiệt sức, giúp phục hồi sức khỏe tốt hơn. Hoặc có thể uống nước muối đường loãng nhiều đợt.
- Nên uống nước khoáng hoặc nước đun sôi để nguội.
3. Thực phẩm cần tránh khi bị kiết lỵ
Các thực phẩm giàu protein, thịt, cá, trứng, sữa, pho mai, rau giàu chất xơ, thực phẩm cay, đồ uống có cồn người bị bệnh lỵ nên tránh.
Khi bị kiết lỵ cấp tính, bệnh nhân cần kiêng hoặc ít dùng những thực phẩm sau đây để tránh cho bệnh trở nên nghiêm trọng hơn, gây khó khăn cho việc điều trị:
-Các sản phẩm sữa chẳng hạn pho mát, kem, bơ là những thực phẩm gây kích ứng ruột, khiến bệnh kiết lỵ trở nên trầm trọng hơn. Có thể thay thế bằng các sản phẩm sữa như sữa bò bằng các sản phẩm từ sữa đậu nành, sữa hạnh nhân. Nên giảm bớt thực phẩm giàu protein như sữa bò, cá, thịt, trứng...
- Thực phẩm kích thích như: ớt, hạt tiêu; Đồ uống có cồn, có ga, có chứa cafein chẳng hạn như rượu, bia, cà phê, soda, nước ngọt... Thức ăn cay, chứa nhiều dầu mỡ như quẩy, nhân đào hạt, lạc... sẽ l.àm t.ình trạng kiết lỵ trở nên trầm trọng hơn.
- Nên hạn chế dùng những thực phẩm nhiều bã, nhiều chất xơ như rau hẹ, rau cần, hành tây, giá đậu... hay các loại trái cây có nhiều chất xơ như: bưởi, cam, quýt... Những thứ này nhiều xơ, kích thích các vết loét đường ruột, làm đi ngoài nặng thêm, bất lợi đối với việc hồi phục vết viêm loét;
-Thực phẩm gây đầy hơi, chướng bụng như: ngũ cốc nguyên hạt, các loại hạt, hành tây, đậu bắp, đậu Hà Lan, bông cải xanh, súp lơ, khoai bung, khoai tây, đại táo... không tốt cho người kiết lỵ. Riêng người thường xuyên bị đầy hơi cần hạn chế ăn những món sinh hơi.
- Hạn chế ăn thịt, giảm bớt tiêu thụ các sản phẩm chứa nhiều protein như trứng, cá...
- Kiêng các loại thực phẩm đóng hộp vì chúng thường có chứa nhiều chất bảo quản dễ gây ra hội chứng kích ứng cho người bệnh;
- Kiêng thực phẩm chứa nhiều đường (bánh quy, bánh ngọt,...) vì khi vào cơ thể sẽ kích thích sự phát triển của vi khuẩn, dễ khiến dạ dày bị loét c.hảy m.áu.
3 lý do khiến trẻ dễ bị tiêu chảy cha mẹ cần biết Tiêu chảy là một bệnh thường gặp dễ làm cho trẻ nhỏ bị mất nước, mất điện giải, mệt mỏi, li bì. Tiêu chảy kéo dài còn có thể gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe của trẻ. Bệnh tiêu chảy là tình trạng đi ngoài phân lỏng 3 lần hoặc nhiều hơn (ngoại trừ trẻ sơ sinh) mỗi ngày. Theo trung...