Lực lượng Houthi tham chiến, thêm mặt trận mới trong xung đột Trung Đông

Trong bối cảnh xung đột giữa Mỹ-Israel và Iran bước sang tháng thứ hai, Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF) cho biết lần đầu tiên đã phát hiện một tên lửa được phóng từ Yemen nhằm vào lãnh thổ Israel vào sáng 26/3.

Các tay súng Houthi tại Sanaa, Yemen. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN

Vụ việc diễn ra chỉ vài giờ sau khi lực lượng Houthi tuyên bố sẵn sàng hành động nếu xung đột tiếp tục leo thang.

Lực lượng Houthi là một phong trào quân sự, chính trị và tôn giáo tại Yemen, do gia tộc Houthi lãnh đạo và có căn cứ chủ yếu ở miền Bắc nước này. Nhóm theo hệ phái Zaydi của Hồi giáo dòng Shiite. Houthi từng tiến hành chiến tranh du kích với quân đội Yemen, nhưng mở rộng ảnh hưởng mạnh mẽ sau làn sóng Mùa xuân Arập. Năm 2014, nhóm vũ trang kiểm soát thủ đô Sanaa, kéo theo cuộc can thiệp quân sự của liên minh do Saudi Arabia dẫn đầu một năm sau đó.

Houthi được đánh giá là lực lượng được vũ trang mạnh, sở hữu tên lửa đạn đạo và thiết bị bay không người lái, từng tấn công các cơ sở dầu khí và hạ tầng trọng yếu tại Saudi Arabia và Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE).

Mỹ cáo buộc Iran cung cấp vũ khí, tài chính và huấn luyện cho Houthi, với sự hỗ trợ từ lực lượng Hezbollah, dù Houthi phủ nhận việc là “lực lượng ủy nhiệm”của Iran.

Sau vụ tấn công ngày 7/10/2023 do Hamas tiến hành, Houthi bắt đầu nhắm vào tàu thuyền quốc tế trên Biển Đỏ và phóng tên lửa, UAV về phía Israel, tuyên bố ủng hộ cuộc đấu tranh của người Palestine.

Các cuộc tấn công này tạm dừng sau thỏa thuận ngừng bắn do Mỹ làm trung gian vào tháng 10/2025 sau khi một loạt lãnh đạo cấp cao của Houthi bị Israel không kích hạ sát hồi tháng 8. Tuy nhiên, đầu tháng 3/2026, thủ lĩnh Houthi Abdul Malik al-Houthi cảnh báo lực lượng này “sẵn sàng khai hỏa bất cứ lúc nào”.

Việc Houthi tham chiến được đánh giá có thể gây tác động nghiêm trọng đến thương mại toàn cầu, đặc biệt khi tuyến vận tải qua Eo biển Hormuz gần như bị tê liệt, buộc hàng hóa chuyển hướng qua Biển Đỏ.

Giới phân tích cảnh báo, với khả năng tấn công tầm xa và gây gián đoạn hàng hải quanh Bán đảo Arab, Houthi có thể mở ra một mặt trận mới, làm gia tăng nguy cơ đối đầu khu vực quy mô lớn.

Hiện chưa có tuyên bố chính thức về việc Houthi gia nhập liên minh chiến đấu như Hezbollah, song các động thái gần đây cho thấy lực lượng này có thể đang phối hợp với Iran để gia tăng sức ép trong giai đoạn leo thang.