Chiều trên bờ kè Đông Hải

Giữa nhịp phát triển của các đô thị ven biển Khánh Hòa, Đông Hải đang chọn cho mình một lối đi riêng.

Từ một đoạn kè chắn sóng vốn chỉ gắn với những chuyến tàu ra khơi và nhịp mưu sinh của ngư dân, nơi đây dần trở thành không gian công cộng của người dân và điểm dừng chân của du khách. Điều đáng nói không nằm ở những mảng màu mới trên bờ kè, mà ở sự thay đổi trong cách cộng đồng gìn giữ môi trường, làm đẹp nơi mình sinh sống và từng bước biến lợi thế của một làng biển thành sức hút cho phát triển du lịch.

Một góc biển đang đổi thay

Một buổi chiều cuối tháng Bảy, cơn mưa dông vừa dứt cũng là lúc những vệt nắng cuối ngày trải dài trên mặt biển Đông Hải. Từ xa, tuyến kè chắn sóng hiện lên rực rỡ với những gam màu mới, nổi bật giữa màu xanh của biển và bầu trời. Tiếng sóng vẫn vỗ đều như bao năm qua, nhưng trên bờ đã đông vui hơn bởi những bước chân dạo mát, tiếng cười của trẻ nhỏ và những vị khách dừng lại ngắm biển.

Những khối bê tông chắn sóng được khoác lên nhiều gam màu rực rỡ, tạo điểm nhấn mới cho không gian ven biển Đông Hải.

Người dân và du khách thích thú lưu lại khoảnh khắc trên những khối bê tông chắn sóng đầy sắc màu.

Khó có thể hình dung chỉ ít tháng trước, nơi đây vẫn là đoạn kè khá vắng vẻ, ngoài những ngư dân vừa trở về sau chuyến biển hay vài người dân trong xóm ra hóng gió lúc chiều muộn. Giờ đây, không gian ấy đã trở thành điểm hẹn quen thuộc của nhiều gia đình mỗi khi mặt trời bắt đầu dịu nắng. Những cụ già thong thả tập thể dục, các em nhỏ đạp xe dọc tuyến kè, nhóm bạn trẻ tranh thủ lưu lại những bức ảnh trước khi hoàng hôn buông xuống. Mọi thứ diễn ra rất tự nhiên, không ồn ào, không náo nhiệt như những điểm du lịch nổi tiếng, nhưng đủ để cảm nhận một sức sống mới đang hiện diện trên vùng cửa biển này.

Điều đáng chú ý là nhịp sống ấy không bắt đầu từ một dự án du lịch quy mô hay những công trình hàng nghìn tỷ đồng. Nó được khởi đầu từ việc chỉnh trang một đoạn kè ven biển và quan trọng hơn là sự thay đổi trong cách người dân nhìn nhận giá trị của chính không gian mình đang sinh sống.

Công trình do Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Đông Hải triển khai, giao Đoàn Thanh niên thực hiện, gắn với mô hình “Điểm check-in xanh”, “Ngôi nhà xanh” và các hoạt động bảo vệ môi trường biển. Bên cạnh việc khoác lên những khối bê tông chắn sóng diện mạo mới, địa phương còn bố trí điểm thu gom rác tái chế, duy trì hoạt động vệ sinh định kỳ và tuyên truyền người dân cùng gìn giữ cảnh quan ven biển.

Anh Ngô Xuân Tây – Bí thư Đoàn phường Đông Hải cho biết, điều địa phương hướng tới không đơn thuần là tạo thêm một điểm check-in đẹp: “”Đông Hải vẫn còn giữ được nét bình yên của một làng biển truyền thống. Chúng tôi mong muốn gìn giữ bản sắc ấy nhưng đồng thời tạo thêm không gian để người dân và du khách cùng tận hưởng. Khi cảnh quan được chăm chút, môi trường được bảo vệ và người dân chủ động tham gia phát triển các dịch vụ nhỏ, giá trị của biển cũng được nâng lên. Đó là nền tảng để địa phương từng bước phát triển theo hướng văn minh, thân thiện và bền vững.”

Thực tế, cùng với quá trình chỉnh trang đô thị, nhiều địa phương ven biển của Khánh Hòa đang ưu tiên đầu tư các không gian công cộng ven biển, vừa nâng cao chất lượng sống của người dân, vừa tạo thêm sản phẩm phục vụ phát triển du lịch. Đông Hải không lựa chọn những bước đi lớn, mà bắt đầu từ những việc vừa sức, để chính cộng đồng trở thành chủ thể của quá trình thay đổi.

Trong dòng người tản bộ trên bờ kè chiều ấy có chị Nguyễn Thị Lê Vân, du khách đến từ TP. Hồ Chí Minh. Đây là lần thứ ba chị trở lại Đông Hải.”Điều tôi thích nhất là nơi này vẫn giữ được vẻ bình yên của một làng biển. Bờ kè bây giờ đẹp hơn, sạch hơn nhưng không mất đi cảm giác gần gũi. Tôi có thể ngồi hàng giờ ngắm tàu cá trở về, hít mùi gió biển và cảm nhận nhịp sống rất riêng của người dân địa phương. Nếu thời gian tới có thêm các hoạt động trải nghiệm nghề biển, ẩm thực địa phương hay chợ chiều ven biển thì Đông Hải sẽ là điểm dừng chân rất thú vị”, chị Vân chia sẻ.

Cộng đồng làm nên sức hút

Càng về cuối chiều, Đông Hải càng nhộn nhịp. Những chiếc xe bán nước bắt đầu sáng đèn, mùi bánh tráng nướng, hải sản nướng theo gió biển lan khắp một góc đường. Tiếng sóng vẫn đều đặn vỗ vào tuyến kè, hòa cùng tiếng cười nói của người dân và du khách tạo nên một bức tranh đời sống vừa bình yên, vừa đầy sức sống.

Bãi biển Đông Hải thu hút đông đảo người dân đến vui chơi, tập luyện thể thao trong không gian xanh, sạch và gần gũi với thiên nhiên.

Bên chiếc quầy bánh tráng nướng đặt sát mép đường, chị Phạm Thị Lợi luôn tay chuẩn bị từng phần ăn cho khách. Chị kể, trước đây lượng khách chủ yếu là người quen trong xóm, còn bây giờ, mỗi buổi chiều đều có nhiều người từ nơi khác ghé lại.”Khách đông hơn thì mình cũng phải thay đổi. Từ cách bày biện quầy hàng, giữ vệ sinh đến cách phục vụ đều phải chỉn chu hơn. Ai cũng mong khách đến một lần rồi sẽ muốn quay lại, nên mỗi người đều cố gắng giữ sạch khu vực trước quán và bán hàng văn minh hơn trước.”

Không ai bảo ai, nhiều hộ kinh doanh ven biển cũng tự nhắc nhau thu gom rác sau giờ bán, hạn chế sử dụng đồ nhựa dùng một lần và giữ gìn hình ảnh khu vực bờ kè. Những việc làm nhỏ ấy chưa tạo nên sự thay đổi lớn ngay lập tức, nhưng đang từng ngày hình thành nếp sống mới trong cộng đồng.

Không gian ven biển Đông Hải trở thành điểm hẹn của người dân và du khách mỗi khi chiều xuống.

Đi dọc tuyến kè, chúng tôi gặp vợ chồng bà Lê Thị Tường Vy, người đã gắn bó với Đông Hải gần 50 năm. Bà cười hiền khi được hỏi về đoạn bờ kè trước nhà. “Ngày xưa bờ kè chỉ để chắn sóng. Chiều đến ít người ra đây, có khi chỉ vài ngư dân ngồi vá lưới. Giờ thì khác rồi. Trẻ con có chỗ vui chơi, người lớn có nơi tập thể dục, khách cũng đến nhiều hơn. Điều tôi mừng nhất là bà con ai cũng có ý thức giữ gìn vệ sinh. Thấy rác là nhặt, thấy ai xả rác thì nhắc. Mình giữ được nơi mình sống thì khách mới quý mình.”

Điều bà nói có lẽ cũng là điều dễ nhận thấy nhất ở Đông Hải hôm nay. Giá trị của tuyến kè không chỉ nằm ở những mảng màu mới hay lượng người tìm đến đông hơn mỗi buổi chiều, mà còn ở sự chuyển biến trong nhận thức của cộng đồng. Khi người dân bắt đầu xem không gian ven biển là tài sản chung, mỗi hành động nhỏ như nhặt một mảnh rác, trồng thêm một chậu hoa hay niềm nở với một vị khách đều góp phần tạo nên hình ảnh đẹp cho địa phương.

Một điểm đến hấp dẫn không chỉ được tạo nên bởi những khu nghỉ dưỡng sang trọng hay các công trình quy mô lớn. Điều khiến du khách nhớ và muốn quay trở lại nhiều khi lại là cảm giác dễ chịu khi đi trên một con đường sạch sẽ, là nụ cười của người bán hàng, là bữa ăn mang đậm hương vị biển và sự chân thành của những con người gắn bó với vùng đất ấy. Đông Hải vẫn là làng biển của bao thế hệ ngư dân, nhưng từ những đổi thay bình dị ấy, người ta đã có thể nhìn thấy dáng hình của một cộng đồng đang từng bước làm mới mình. Không đánh đổi bản sắc để chạy theo du lịch, mà lấy chính bản sắc làm nền tảng cho phát triển. Có lẽ, đó cũng là con đường bền vững nhất để một làng biển đi về phía tương lai.