Châu Âu oằn mình trong đợt nóng lịch sử

Châu Âu vừa trải qua đợt nắng nóng đầu Hè có quy mô đặc biệt lớn, bao trùm phần lớn lục địa và đẩy nhiệt độ tại nhiều quốc gia lên mức kỷ lục.

Trong số này, Pháp là một trong những điểm nóng nghiêm trọng nhất khi tháng 6 vừa qua được xác nhận là tháng 6 nóng nhất kể từ khi nước này bắt đầu lưu trữ số liệu khí tượng vào năm 1947.

Nhiệt kế hiển thị 37 độ C tại Brussels, Bỉ ngày 26/6/2026. Ảnh: THX/TTXVN phát

Theo phân tích dựa trên dữ liệu nhiệt độ cực đại hằng ngày của Đài quan sát Hạn hán châu Âu và số liệu dân số từ Trung tâm Nghiên cứu chung (JRC) của Liên minh châu Âu (EU), đợt nắng nóng kéo dài từ ngày 15-30/6 đã ảnh hưởng tới khu vực có khoảng 410 triệu người, tương đương hơn 2/3 dân số châu Âu, với nhiệt độ vượt ngưỡng 35 độ C ít nhất một lần. Đây là quy mô rất lớn nếu đặt cạnh đợt nắng nóng lịch sử mùa Hè năm 2003, khi có khoảng 320 triệu người ở châu Âu từng phải sống trong điều kiện nhiệt độ trên 35 độ C trong giai đoạn từ ngày 1-17/8.

Đợt nóng cuối tháng 6 trải dài từ bán đảo Iberia, qua Pháp, Đức, vùng Balkan cho tới Ukraine. Gần như toàn bộ dân số Pháp lục địa, cùng hơn 3/4 dân số Tây Ban Nha và Italy, đều trải qua ít nhất một ngày có nhiệt độ vượt 35 độ C. Tại khu vực quanh thành phố Lleida thuộc vùng Catalonia của Tây Ban Nha, mức nhiệt này thậm chí duy trì liên tiếp ít nhất 16 ngày.

Không chỉ lan rộng, nắng nóng còn kéo dài với tần suất dày đặc. Ước tính gần 50 triệu người tại châu Âu phải hứng chịu nhiệt độ tối đa trong ngày trên 35 độ C ít nhất 10 lần trong nửa cuối tháng 6. Trong đó có khoảng 18 triệu người ở miền Trung và miền Nam nước Pháp, hơn 15 triệu người tại Đông Bắc và Tây Nam Tây Ban Nha, cùng khoảng 12 triệu người ở miền Bắc Italy, chủ yếu tại thung lũng Po.

Đợt nóng cũng kéo theo hàng loạt kỷ lục nhiệt độ bị xô đổ trên khắp châu Âu. Đức, Ba Lan, Slovakia, CH Séc và Hungary đều ghi nhận mức nhiệt cao nhất từng được quan trắc, trong khi Anh và Thụy Sĩ chứng kiến các mức nhiệt cao kỷ lục riêng cho tháng 6.

Nhiệt kế hiển thị 40 độ C tại Bucharest, Romania ngày 29/6/2026. Ảnh: THX/TTXVN phát

Tại Pháp, cơ quan khí tượng Meteo-France ngày 3/7 xác nhận tháng 6 vừa qua là tháng 6 nóng nhất trong lịch sử thống kê của nước này.

Nhiệt độ trung bình trên toàn quốc đạt 22,7 độ C, cao hơn 3,8 độ C so với mức trung bình giai đoạn 1991-2020. Theo Meteo-France, đợt nắng nóng thứ hai trong năm, kéo dài từ ngày 17-30/6, đã khiến hơn 1/3 lãnh thổ Pháp hứng chịu nền nhiệt “chưa từng có” cả ban ngày lẫn ban đêm. Trong giai đoạn cao điểm, mức nhiệt trên 40 độ C được ghi nhận ít nhất một lần tại hơn 40% diện tích cả nước. Đặc biệt, hai ngày 24 và 25/6 trở thành những ngày có nhiệt độ trung bình cao nhất từng được ghi nhận tại Pháp, tính trên toàn bộ các tháng trong năm.

Nắng nóng cực đoan không chỉ tạo ra những con số kỷ lục trên bản đồ thời tiết mà còn tác động rõ rệt tới đời sống xã hội. Tại Pháp, giới chức ghi nhận tỷ lệ tử vong gia tăng trong thời gian nắng nóng, nhiều trường học buộc phải đóng cửa, trong khi một số lễ hội và sự kiện ngoài trời phải hủy bỏ để bảo đảm an toàn cho người dân.