Vụ Shark Bình bị bắt: Giàu lên nhờ đâu?

Shark Bình vừa bị khởi tố, tạm giam với cáo buộc lừa đảo chiếm đoạt số tiền đặc biệt lớn liên quan dự án tiền số AntEx. Trước khi bị bắt, Shark Bình là người nổi tiếng với nhiều thương vụ đầu tư lớn.

Shark Bình kiếm tiền thế nào?

Con đường khởi nghiệp của ông Nguyễn Hòa Bình (tức Shark Bình) bắt đầu từ rất sớm. Năm 2001, khi còn là sinh viên năm hai Đại học Quốc gia Hà Nội, ông Bình sáng lập công ty phần mềm PeaceSoft.

Năm 2013, PeaceSoft được tái cấu trúc cùng các công ty thành viên để thành lập Công ty TNHH Đầu tư và Phát triển Công nghệ Tương lai, sau đó đổi thành Công ty cổ phần Tập đoàn NextTech.

Biệt danh Shark Bình xuất phát từ vai trò của ông tại chương trình “Shark Tank Việt Nam” (Thương vụ bạc tỷ).

Trong chương trình, các nhà đầu tư lớn, những người có tiềm lực tài chính và kinh nghiệm kinh doanh dày dặn, được gọi là “Shark” (cá mập). Tên gọi này tượng trưng cho những “thợ săn” sẵn sàng rót vốn và “xâu xé” thị trường.

Với phong cách thẳng thắn, quyết đoán và những lời khuyên thực tế, ông đã cam kết đầu tư vào hàng loạt startup tiềm năng, tập trung vào lĩnh vực công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Ông Nguyễn Hòa Bình tại chương trình Shark Tank Việt Nam (Ảnh: BTC).

Trong chương trình, Shark Bình gây chú ý bởi triết lý và phong cách ngôn ngữ vô cùng thẳng thắn, đậm chất kinh nghiệm thương trường.

“Thứ nhất non và xanh quá! Gần như chưa có kết quả gì cả. Thứ hai là chưa tìm thấy long mạch. Chưa tìm thấy long mạch, bạn lại không có gió đông. Tức là không có bệ phóng nào thổi bạn bay lên thật nhanh”, ông từng nhận xét về một startup.

Cụm từ “long mạch” để chỉ nền tảng cốt lõi, mô hình kinh doanh bền vững hay lợi thế cạnh tranh độc nhất mà mọi startup cần phải tìm ra để tồn tại và phát triển. Khi startup chưa xác định được “long mạch”, họ sẽ khó lòng thuyết phục được “cá mập” công nghệ này.

Khi nói đến tài sản, Shark Bình luôn tránh né việc tiết lộ tài sản cụ thể, chỉ nói rằng: “Tôi có nhà đủ dùng, tiền đủ tiêu, và dư để đầu tư. Giàu tình nghĩa mới là giàu có thật”.

Shark Bình đã “chốt deal” (cam kết đầu tư) khoảng 40 dự án trên sóng truyền hình Shark Tank Việt Nam, nhưng số lượng dự án thực tế đã được giải ngân là rất khiêm tốn. Ông giải thích do nhiều startup đã “chém gió” về thông tin hoặc không vượt qua được quá trình thẩm định nghiêm ngặt hậu chương trình.

“Bước ngoặt” đầu tư tiền số

NextTech đã phát triển thành hệ sinh thái số đa lĩnh vực với hơn 20 công ty thành viên hoạt động trong các mảng thương mại điện tử, fintech, logistics, đầu tư khởi nghiệp và công nghệ blockchain. Một số thương hiệu nổi bật của tập đoàn bao gồm Ngân Lượng, Vimo, mPoS, Boxme, FastGo, NextPay và quỹ đầu tư Next100.

Thậm chí NextTech còn được ví như “Alibaba thu nhỏ của Việt Nam”. Trong đó, nganluong.vn, đơn vị thành viên quan trọng trong hệ sinh thái này, từng được tạp chí Red Herring (Mỹ) vinh danh trong top 100 doanh nghiệp công nghệ tiềm năng châu Á.

Đến năm 2020, NextTech đã mở rộng hoạt động sang nhiều quốc gia khác như Indonesia, Malaysia, Philippines, Thái Lan… và sở hữu hơn 20 công ty thành viên.

Trên website, NextTech cho biết số lượng nhân viên lên tới hàng nghìn người. Cùng thời điểm này, NextTech cũng ghi nhận số vốn điều lệ cao nhất lịch sử hoạt động với 500 tỷ đồng, sau khi tăng từ con số 100 tỷ đồng vào tháng 12/2020. Khi ấy, Shark Bình góp 350 tỷ đồng (70% vốn).

Trước khi vướng lùm xùm tiền ảo AntEx, NextTech Group của Shark Bình đã đột ngột giảm vốn từ 500 xuống còn 4 tỷ đồng; Ngân Lượng cũng giảm 85% vốn điều lệ.

Ngoài hệ sinh thái công nghệ, Shark Bình còn mở rộng hoạt động sang lĩnh vực bất động sản thông qua Công ty cổ phần Đầu tư và Kinh doanh Bất động sản NextLand.

NextLand được thành lập tháng 2/2021, mở rộng chiến lược từ lĩnh vực công nghệ và fintech sang bất động sản công nghệ (PropTech). NextLand hoạt động trong 3 mảng chính là đầu tư và phát triển dự án bất động sản tiềm năng, phân phối và tiếp thị sản phẩm bằng nền tảng số, cùng hợp tác với các chủ đầu tư trong và ngoài nước để ứng dụng công nghệ vào quá trình giao dịch và quản lý dự án.

Shark Bình phát biểu về rủi ro của việc đầu tư vào các startup huy động vốn thông qua phát hành coin tại sự kiện hồi tháng 9 (Ảnh: Chụp màn hình).

Ngoài ra, ông Bình còn từng là người đại diện pháp luật của hàng loạt doanh nghiệp được thành lập trong giai đoạn 2012-2020, hoạt động trong các lĩnh vực công nghệ, thương mại điện tử và logistics. Tuy nhiên, theo dữ liệu đăng ký doanh nghiệp, phần lớn các công ty này đã ngừng hoạt động hoặc giải thể.

Đáng chú ý, năm 2021, NextTech công bố quỹ Next100 Blockchain quy mô 50 triệu USD đầu tư vốn cổ phần và tài sản số giai đoạn sớm của startup công nghệ chuỗi khối.

Tập đoàn này từng tích cực quảng bá và khẳng định vị thế tiên phong trong lĩnh vực blockchain, xem đây là một phần quan trọng trong chiến lược công nghệ tương lai của mình.

Shark Bình khi ấy là nhà sáng lập và chủ tịch quỹ Next100 Blockchain, nói rằng sự khác biệt lớn nhất của quỹ đó là quy trình thẩm định kỹ lưỡng và đóng dấu khẳng định năng lực cũng như sự tử tế của đội nhóm làm dự án.

Tuy nhiên, theo kết luận mới công bố của cơ quan điều tra, từ tháng 8/2021 đến tháng 11/2021, nhóm Shark Bình phát hành và bán 33,2 tỷ “đồng tiền số AntEx” cho khoảng 30.000 nhà đầu tư trên các sàn giao dịch, thu về 4,5 triệu USDT (USDT là đồng tiền số, tương đương 4,5 triệu USD, khoảng 117 tỷ đồng).

Công an xác định ông Bình đã sử dụng uy tín và tầm ảnh hưởng của bản thân để đăng tải thông tin trên mạng xã hội về việc ra mắt quỹ đầu tư “Next100 Blockchain”, cam kết đầu tư vào các dự án đồng tiền số với tổng vốn 50 triệu USD trong 10 năm.

Tuy nhiên đến nay, cơ quan điều tra xác định ông Bình và các cổ đông sáng lập đã rút tiền từ khoảng 30.000 ví của nhà đầu tư, chiếm đoạt số tiền đặc biệt lớn.

Cơ quan điều tra đã tạm giữ, phong tỏa tiền, tài khoản chứng khoán, tài sản của các đối tượng như gần 600 cây vàng, 18 sổ đỏ, 2 ô tô… với tổng giá trị khoảng 900 tỷ đồng.