Tổng thống Trump nhắm tới Greenland giữa lúc nền kinh tế hòn đảo chật vật

Vào đúng thời điểm Tổng thống Mỹ Donald Trump đẩy mạnh giọng điệu về ý muốn kiểm soát Greenland khiến nhiều lãnh đạo quốc tế phản ứng gay gắt, thì một báo cáo gần đây lại phơi bày hàng loạt khó khăn đang đè nặng lên nền kinh tế hòn đảo.

Người dân tại thành phố Nuuk, Greenland. Ảnh: THX/TTXVN

Theo CNBC (Mỹ), báo cáo do ông Sren Bjerregaard, trưởng bộ phận chứng khoán và cán cân thanh toán của Ngân hàng Trung ương Đan Mạch, soạn thảo được công bố ngày 6/1 đã cảnh báo rằng nền kinh tế Greenland đang phải đối mặt với những thách thức lớn phía trước.

Nền kinh tế của hòn đảo vốn chủ yếu dựa vào ngành thủy sản, chỉ tăng trưởng 0,8% trong năm 2025 và dự kiến tiếp tục tăng thêm 0,8% trong năm nay, thấp hơn nhiều so với mức 2% của năm 2022. Theo Ngân hàng Trung ương Đan Mạch, đà giảm tốc này nhiều khả năng còn kéo dài.

Ông Bjerregaard viết: “Nền kinh tế Greenland đang chững lại, với mức tăng trưởng khiêm tốn và thách thức nghiêm trọng đối với ngân sách công. Nguyên nhân một phần là do quá trình mở rộng hạ tầng, cụ thể là hệ thống sân bay đã gần hoàn tất, trong khi các dự án quy mô lớn trong lĩnh vực cung ứng năng lượng và những lĩnh vực khác vẫn chưa được triển khai”.

Ông bổ sung rằng cùng thời điểm đó, trữ lượng tôm vốn là nguồn lực quan trọng lại suy giảm, còn tình hình tài chính công thì “xấu đi một cách đáng ngạc nhiên trong năm 2025″. Một phần áp lực lên ngân sách xuất phát từ việc sụt giảm cổ tức từ các doanh nghiệp nhà nước.

Theo ông Bjerregaard, thanh khoản của Kho bạc Greenland đã rơi xuống mức cực kỳ thấp trong nửa cuối năm 2025. Ông đồng thời lưu ý rằng các đạo luật dự kiến triển khai trong năm nay sẽ bao hàm những biện pháp thắt chặt ngân sách mang tính cấp bách.

“Những thách thức tài khóa khác vẫn đang ở phía trước, khi tình trạng dân số suy giảm và già hóa tiếp tục tạo thêm áp lực lên nền kinh tế”, ông cảnh báo thêm. Dân số Greenland, ở mức 56.699 người trong quý IV/2025, được dự báo sẽ giảm khoảng 20% vào năm 2050, trong bối cảnh vùng lãnh thổ này gặp khó trong việc thu hút người nhập cư để bù đắp cho làn sóng người dân rời đi.

Trong một diễn biến liên quan, sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump một lần nữa bày tỏ ý muốn kiểm soát đảo Greenland, các nhà lãnh đạo châu Âu ngày 6/1 đã ra tuyên bố chung ủng hộ Đan Mạch cũng như vùng lãnh thổ tự trị của nước này.

Trong tuyên bố chung, lãnh đạo các nước Pháp, Đức, Italy, Ba Lan, Tây Ban Nha, Anh và Đan Mạch nhấn mạnh Greenland thuộc về người dân Đan Mạch, do đó chỉ có Đan Mạch và Greenland mới có quyền quyết định về những vấn đề liên quan đến hòn đảo này. Các lãnh đạo châu Âu cũng khẳng định an ninh tại Bắc Cực phải là nỗ lực tập thể của các đồng minh trong Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), trong đó có Mỹ.

Trước đó, Tổng thống Trump đã nhiều lần đề cập ý định muốn kiểm soát Greenland. Trong buổi trả lời tạp chí The Atlantic mới đây nhất hôm 4/1, ông nói rằng nước Mỹ “thực sự cần Greenland” cho mục đích phòng thủ. Tuyên bố này ngay lập tức vấp phải phản đối của Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen, với lời khẳng định Mỹ không có quyền sáp nhập vùng lãnh thổ này. Bà đồng thời kêu gọi Washington ngừng đe dọa đồng minh thân cận và người dân Greenland.

Chính quyền Greenland trong khi đó khẳng định sẵn sàng đối thoại với Mỹ, song nhấn mạnh mọi trao đổi phải được tiến hành thông qua “các kênh phù hợp” và trên cơ sở tôn trọng luật pháp quốc tế.