Nối miền xanh Cẩm Thanh – Trà Quế

ĐNCT – Từ rừng dừa Bảy Mẫu về làng rau Trà Quế, từ sông nước Cẩm Thanh về bên sông Cổ Cò, luôn có một mạch nối vững bền trong đời sống văn hóa – du lịch của những vùng đất thuộc Hội An xưa.

Du khách quốc tế trải nghiệm làm nông dân ở làng rau Trà Quế. Ảnh: XUÂN SƠN

Hè năm 2023, tôi ghé Cẩm Thanh – ngày đó là xã Cẩm Thanh thuộc thành phố Hội An, lần đầu mục sở thị món mỳ Quảng niêu từ bàn tay chế biến sáng tạo của nghệ nhân Lê Minh Cảnh – người con của rừng dừa Bảy Mẫu.

Từ mạch nối của những ngôi làng…

Hành trình của mỳ Quảng niêu đã qua năm thứ 4. Trên mỗi mẹt mỳ Quảng, mỗi thành phần đều mang theo câu chuyện của mỗi vùng đất mà nó sinh ra, không chỉ ở Cẩm Thanh mà còn kết nối sản vật của cả vùng Hội An, Điện Bàn và vùng lân cận: Sợi mỳ tráng của làng Phú Chiêm, con tôm bắt ở rừng dừa Bảy Mẫu, rau sống tươi xanh từ làng rau Trà Quế, đũa gỗ từ làng mộc Kim Bồng, niêu đất từ làng gốm Thanh Hà, nước lá thảo mộc từ Cù Lao Chàm…

“Từ niêu mỳ Quảng, mình có “cái cớ” để dẫn dắt du khách đến câu chuyện văn hóa đằng sau mỗi sản vật, bên cạnh trải nghiệm ngồi thuyền thúng, nghe bài chòi hay xem vãi chài trên sông…”, anh Cảnh chia sẻ.

Trên bản đồ, rừng dừa Bảy Mẫu (nay thuộc phường Hội An Đông) và làng rau Trà Quế (phường Hội An Tây) cách nhau chừng 5 cây số, tròm trèm chục phút di chuyển bằng xe máy hoặc ô tô qua trục Võ Chí Công – Lạc Long Quân – Hai Bà Trưng.

Toàn cảnh làng rau Trà Quế bên dòng sông Cổ Cò. Ảnh: XUÂN SƠN

Trên trục đường đó, nhiều năm nay, hệ thống tour/tuyến của các đơn vị du lịch đã thành hình với chuỗi điểm đến kết nối Cẩm Thanh với khu vực xung quanh: làng chài Tân Thành, làng rau Trà Quế, làng gốm Thanh Hà, làng mộc Kim Bồng, phố cổ; đạp xe, trải nghiệm làm nông dân hay cưỡi trâu trên những cánh đồng làng…

Bên kia vùng đông xứ Quảng, dự án Bến du thuyền Nam Hội An do Tập đoàn FVG làm chủ đầu tư ở xã Duy Nghĩa cũng xây dựng bến du thuyền nội khu, kết nối các trải nghiệm sông nước, văn hóa và sinh thái giữa phố cổ Hội An và các điểm đến phụ cận, trong đó có rừng dừa Bảy Mẫu.

Từ hương vị rau Trà Quế trên mẹt mỳ Quảng ở rừng dừa Bảy Mẫu, đến chuỗi sản phẩm du lịch khu vực, mạch nối của hai ngôi làng trên đất Hội An xưa ngày càng bền chặt theo năm tháng.

Nếu Trà Quế được UN Tourism vinh danh là “Làng du lịch tốt nhất” năm 2024, thì Bảy Mẫu cũng được tạp chí Forbes (Hoa Kỳ) bình chọn vào top “50 ngôi làng đẹp nhất thế giới năm 2025″. Và Bảy Mẫu có thể tiếp nối thành tích của Trà Quế khi trở thành 1 trong 5 đại diện của Việt Nam tham gia chương trình “Làng du lịch tốt nhất” năm 2026 của UN Tourism.

… đến bản đồ du lịch sông nước tại vùng Đông

Phường Hội An Tây định hướng xây dựng những sản phẩm du lịch sinh thái, văn hóa đặc sắc trên sông Cổ Cò. Trong đó, Lễ hội Cầu bông ở làng rau Trà Quế, Lễ hội sông Cổ Cò… được xây dựng thành thương hiệu văn hóa – du lịch thường niên; là nơi hội tụ văn hóa, sinh thái và cộng đồng.

Ông Bùi Văn Dũng, Chủ tịch UBND phường Hội An Tây nhấn mạnh, địa phương mong muốn mang đến trải nghiệm từ những giá trị mộc mạc, chân thật và thuần khiết nhất. Đó có thể là hành trình du ngoạn trên sông lúc bình minh, lúc hoàng hôn hay mỗi mùa trăng; một buổi sáng cùng người dân kéo lưới, vãi chài; một ngày làm nông dân làng rau Trà Quế; nghe Bài chòi bên bến nước…

Những trải nghiệm đó sẽ được kết nối với không gian du lịch của phường Hội An Đông, theo lộ trình Đề án phát triển du lịch của địa phương này giai đoạn 2026-2030 và định hướng đến năm 2035. Ở đó, có 3 tầng liên kết: Tầng thứ nhất là liên kết nội phường giữa Cửa Đại – rừng dừa Bảy Mẫu – An Mỹ/Thanh Đông – khu lưu trú. Tầng thứ hai là liên kết liên phường/xã với phố cổ, Hội An Tây/Trà Quế/Tân Thành, Cù Lao Chàm, Nam Phước, Điện Bàn và các tuyến sông Thu Bồn – Cổ Cò. Tầng thứ ba là liên kết thị trường giữa doanh nghiệp lữ hành, cơ sở lưu trú, hợp tác xã, hộ dân, cộng đồng và các nền tảng số.

Du khách tham gia Lễ hội Cầu bông ở làng rau Trà Quế dịp đầu năm 2026. Ảnh: XUÂN SƠN

Theo ông Trần Tấn Dũng, Chủ tịch UBND phường Hội An Đông, đề án trên xác định địa phương không phát triển du lịch bằng mọi giá, không sao chép mô hình của nơi khác và không biến toàn bộ không gian sống của người dân thành nơi kinh doanh du lịch. Hướng đi lựa chọn là du lịch xanh, bản địa, nghỉ chậm, có trách nhiệm; tổ chức theo mô hình đa cực, liên kết tuyến.

“Điểm cốt lõi không phải là đếm thêm bao nhiêu điểm tham quan, mà là tăng chất lượng trải nghiệm, kéo dài thời gian lưu trú, tăng phần giá trị ở lại với cộng đồng và bảo vệ tài nguyên tạo nên sinh kế lâu dài…”, ông Dũng nói.

Vậy là hướng phát triển du lịch của Hội An Đông và Hội An Tây, nhìn từ Bảy Mẫu và Trà Quế đã khớp nối với nhau, đồng điệu với thông điệp “Chạm về nguyên bản” của ngành du lịch Đà Nẵng.

Ông Nguyễn Anh Tấn, Chủ tịch HĐQT Tập đoàn FVG nhìn nhận: Mỗi điểm đến cần có một câu chuyện và sản phẩm đặc trưng riêng. Rừng dừa Bảy Mẫu mang giá trị sinh thái và văn hóa sông nước; làng rau Trà Quế và Thanh Đông phát huy trải nghiệm nông nghiệp, làng nghề; phố cổ Hội An giữ vai trò trung tâm di sản, văn hóa và ẩm thực; các đô thị, khu nghỉ dưỡng và điểm vui chơi ven sông có vai trò lưu trú, giải trí, mua sắm và dịch vụ.

Theo ông Tấn, cần quy hoạch đồng bộ quy mô, tiêu chuẩn an toàn, cảnh quan, dịch vụ và khả năng kết nối với đường bộ của các bến du thuyền. Bên cạnh các bến trung tâm, có thể nghiên cứu các điểm dừng nhỏ phục vụ trải nghiệm tại các làng nghề, làng rau, khu sinh thái. Xây dựng tour đường thủy đa dạng, giữ được trải nghiệm nguyên bản cảnh quan và đời sống bản địa, văn hóa sông nước với các tuyến ngắn 1-2 giờ, tuyến nửa ngày hoặc tuyến cả ngày; kết hợp tham quan phố cổ, rừng dừa Bảy Mẫu, làng rau Trà Quế, Thanh Đông và các điểm dịch vụ ven sông…