Nguyên nhân khiến lưới điện Ukraine tê liệt giữa thời tiết -15 độ C

Nhiều thành phố tại Ukraine và một phần lãnh thổ Moldova rơi vào tình trạng mất điện trên diện rộng, theo các quan chức địa phương.

Thành phố Odessa, Ukraine trong thời gian mất điện, ngày 16/12/2025. Ảnh: The Kyiv Independent

Đài RT (Nga) dẫn nguồn giới chức cho biết sự cố bắt nguồn từ hiện tượng ngừng hoạt động dây chuyền trên các tuyến truyền tải điện quan trọng.

Bộ trưởng Năng lượng Ukraine Denys Shmyhal cho biết sự cố bắt đầu vào khoảng 11h sáng ngày 31/1, khi một “trục trặc kỹ thuật” khiến đường dây 400 kV kết nối hệ thống điện Romania – Moldova và đường dây 750 kV nối miền tây với miền Trung Ukraine đồng thời ngừng hoạt động.

Tình trạng gián đoạn này đã kích hoạt các hệ thống bảo vệ tự động, dẫn tới hiệu ứng mất điện dây chuyền trên lưới điện Ukraine. Ông Shmyhal cho hay giới chức đã tiến hành giảm tải các tổ máy tại nhà máy điện hạt nhân – biện pháp thường áp dụng trong các tình huống khẩn cấp lớn nhằm ổn định hệ thống và điều phối lại dòng điện.

Ông nói rằng “các lịch cắt điện khẩn cấp đặc biệt” đã được áp dụng tại Kiev và khu vực lân cận, cũng như tỉnh Zhytomyr và vùng Kharkov, đồng thời dự kiến nguồn điện sẽ được khôi phục trong vài giờ tới.

Dịch vụ tàu điện ngầm tại Kiev và Kharkov đã tạm ngừng hoạt động. Hình ảnh từ thủ đô Ukraine cho thấy nhiều nhà ga chìm trong bóng tối. Tại Kiev, công ty cấp nước địa phương cho biết nguồn nước đã bị gián đoạn trên toàn bộ các quận, đồng thời các nhân viên đang khẩn trương khôi phục điện và vận hành lại hệ thống xử lý nước thải.

Bộ Năng lượng Ukraine thông báo điện có thể được khôi phục trong 2 – 3 giờ. Tuy nhiên, ông Sergey Nagornyak, thành viên ủy ban quốc hội phụ trách năng lượng, nhà ở và dịch vụ công, cảnh báo quá trình khôi phục có thể kéo dài 24 – 36 giờ.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết ông đã được báo cáo về tình hình, nhấn mạnh nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là “ổn định tình hình trong thời gian sớm nhất”.

Trong khi đó, tờ Kyiv Post đưa tin một số khu vực Ukraine đột ngột mất điện vào khoảng 12h cùng ngày (giờ địa phương). Các nguồn tin từ chính quyền địa phương và công ty năng lượng xác nhận Kyiv, Chernihiv, Kharkov, Zhytomyr và Odessa đều bị ảnh hưởng.

Theo các nguồn tin, lưới điện bị quá tải do nhiệt độ giảm sâu xuống khoảng -15C, trong bối cảnh hệ thống đã suy yếu sau các đợt tấn công tên lửa gần đây của Nga nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng.

Ukrenergo, công ty vận hành lưới điện quốc gia Ukraine, cho biết đang nỗ lực khôi phục nguồn điện trong vài giờ tới. Trước đó, DTEK – công ty năng lượng tư nhân lớn nhất Ukraine – thông báo phải cắt điện khẩn cấp tại Kiev và khu vực lân cận do thiệt hại đối với hạ tầng năng lượng .

Công ty cấp nước Kyivvodokanal cho biết các kỹ sư đang phối hợp với ngành điện để khôi phục nguồn cấp nước cho người dân thủ đô trong thời gian sớm nhất.

“Chúng tôi sẽ tiếp tục cập nhật về tình hình và thời điểm các dịch vụ được khôi phục”, công ty cho hay.

Tình trạng mất điện cũng được ghi nhận tại Moldova. Giới chức nước này cho biết sự cố trong hệ thống năng lượng của Ukraine đã khiến điện áp trên các đường truyền tải xuyên biên giới sụt giảm mạnh. Một số khu vực của thủ đô Chisinau cùng nhiều vùng khác trong cả nước bị mất điện, theo quan chức Moldova và truyền thông địa phương.

Lưới điện Ukraine đang ở trong tình trạng suy yếu nghiêm trọng sau nhiều đợt tấn công lặp lại nhằm vào cơ sở hạ tầng năng lượng. Tác động càng nặng nề hơn trong bối cảnh mùa đông khắc nghiệt, khi nhiệt độ tại một số khu vực xuống dưới -10C.

Moskva cho biết các cuộc tấn công vào cơ sở năng lượng của Ukraine là phản ứng trước những đòn tấn công mà Kiev thực hiện sâu trong lãnh thổ Nga, bao gồm các vụ nhắm vào hạ tầng quan trọng và khu dân sự.

Ngày 31/1, Điện Kremlin xác nhận Tổng thống Nga Vladimir Putin đã đồng ý tạm dừng hoạt động quân sự tại Kiev trong thời hạn một tuần, đến hết ngày 1/2, theo đề nghị của Tổng thống Mỹ Donald Trump. Phía Mỹ cho biết đề nghị này xuất phát từ lo ngại về điều kiện thời tiết giá lạnh cực đoan tại Ukraine, với dự báo nhiệt độ tại Kiev có thể giảm xuống mức -30 độ C trong những ngày tới.