Ngộ độc do ăn thịt cóc và khuyến cáo từ chuyên gia
Dù đã có nhiều thông tin cảnh báo về nguy cơ ngộ độc thịt cóc gây t.ử v.ong nhưng ở một số địa phương, người dân vẫn sử dụng cóc làm món ăn.
Mới đây nhất tại xã Diễn Lâm, huyện Diễn Châu (Nghệ An) vừa xảy vụ ngộ độc trứng cóc khiến người bố t.ử v.ong, người con đang điều trị tích cực.
1. Ăn thịt cóc vì bổ dưỡng?
Cóc là động vật lưỡng cư, thuộc họ Bufonidae có nhiều loài khác nhau, cư trú ở khắp nơi trên thế giới. Thịt cóc rất giàu dinh dưỡng, cao hơn thịt bò, thịt lợn (53,37% protid, 12,66% lipid, rất ít glucid), đặc biệt có nhiều acid amin cần thiết và nhiều nguyên tố vi lượng như mangan, kẽm…
Trong dân gian vẫn cho rằng thịt cóc rất giàu dinh dưỡng và ăn thịt cóc tốt cho trẻ còi xương, suy dinh dưỡng, chậm lớn. Một số người dùng thịt cóc để làm thực phẩm bổ dưỡng cho người cao t.uổi; hỗ trợ, tăng cường dinh dưỡng sau ốm dậy; hỗ trợ điều trị t.rẻ e.m suy dinh dưỡng, chán ăn, chậm lớn, còi xương, cam tích, lở ngứa… Thịt cóc được chế biến dưới dạng ruốc, bột hoặc thịt tươi dùng để nấu cháo, làm chả cóc…
Thịt cóc có nhiều chất dinh dưỡng nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ ngộ độc rất cao.
Video đang HOT
Theo Cục An toàn thực phẩm – Bộ Y tế, dù có những lợi ích về sức khỏe nhưng thịt cóc cũng có những nguy cơ rất lớn đe dọa đến sức khỏe và tính mạng. Một trong những nguy cơ đó là ngộ độc do ăn thịt cóc bị nhiễm độc tố (do nhựa cóc, gan, mật bị nát dính trên thịt cóc) và có trường hợp do ăn gan, trứng cóc.
Các bộ phận của cóc có thể gây độc bao gồm da, trứng cóc, nhựa mủ cóc từ tuyến sau tai và tuyến trên da cóc. Những độc tố ở một số bộ phận cơ thể chúng như nhựa cóc, gan và trứng cóc khi ăn vào gây ngộ độc cấp tính, tỷ lệ t.ử v.ong rất cao. Nếu nhựa cóc b.ắn dính vào trực tiếp niêm mạc mắt xuất hiện bỏng rát, phù nề niêm mạc…
2. Biểu hiện ngộ độc khi ăn thịt cóc
Theo các chuyên gia, độc tố của cóc (nhựa cóc) chứa các glycosid tim nhóm bufadienolid và các alkaloid như bufagin, bufotoxin, các hợp chất sterol cholesterol, campesterol,… Các chất độc tập trung chủ yếu ở da, trứng và hai bên mang tai của cóc, khi ăn vào có thể gây nôn mửa, tiêu chảy, ảo giác, nặng hơn có thể gây ngừng tim và t.ử v.ong.
Trong nhựa cóc có nhiều chất độc gọi chung là bufotoxin (độc tố cóc), thành phần chính xác thay đổi tùy theo loại cóc. Trong bufotoxin gồm nhiều độc chất như: bufagin, bufotalin, bufotenine, bufothione, adrenalin, noradrenalin và serotonin. Tác động sinh học của độc tố tùy theo cấu trúc hóa học: bufagin tác động đến tim mạch như nhóm glycoside tim mạch; bufotenine gây ảo giác; serotonin gây hạ huyết áp…
Các bộ phận có độc của con cóc.
Thành phần độc tố thay đổi tùy theo loài cóc. Độc tố xâm nhập vào cơ thể qua đường tiêu hóa gây ra ngộ độc cấp tính. Nếu ăn phải sẽ khiến tim đ.ập nhanh, tăng huyết áp,… có thể dẫn đến t.ử v.ong nếu không cấp cứu kịp thời. Độc tố cóc còn gây ảo giác, ảo tưởng hay rối loạn nhân cách.
Triệu chứng ngộ độc thường xuất hiện từ 30 phút – 2 giờ sau khi ăn thịt cóc nhiễm độc. Người bị ngộ độc thường gặp các biểu hiện rối loạn tiêu hóa như đau bụng, nôn mửa, buồn nôn dữ dội.
Kèm theo đó là triệu chứng rối loạn tim mạch như lúc đầu huyết áp tăng cao, nhịp tim nhanh, có thể do bufotenine. Sau đó, cơn nhịp nhanh thất, rung thất, trụy mạch. Dấu hiệu thần kinh và tâm thần do độc tố bufotenine có thể gây ảo giác, ảo tưởng, rối loạn nhân cách. Với liều cao hơn có thể ức chế trung tâm hô hấp gây ngưng thở. Gây tổn thương thận, vô niệu, viêm ống thận cấp.
Ngộ độc do độc tố cóc tiên lượng rất nặng, tỷ lệ t.ử v.ong rất cao nên cần phát hiện sớm, sơ cứu, cấp cứu kịp thời ở những trung tâm y tế mới có hiệu quả. Nếu may mắn được cứu sống, bệnh nhân vẫn phải chịu các di chứng nặng nề như ảnh hưởng trên thần kinh, suy thận,…
3. Các khuyến cáo của chuyên gia
Theo BSCKII Phạm Ngọc Quy – Chi Cục trưởng Chi cục An toàn Vệ sinh Thực phẩm Nghệ An, để phòng ngừa ngộ độc thực phẩm do độc tố trong cóc, người dân nên thực hiện các khuyến cáo sau:
An toàn nhất là loại bỏ thịt cóc ra khỏi nguồn thực phẩm, không ăn thịt cóc và sản phẩm tự chế biến từ cóc.
Tuyệt đối không được vớt trứng cóc hoặc các sản phẩm nội tạng động vật (không rõ loại) ở các ao, hồ, sông ngòi,… về sử dụng làm thực phẩm.
Nếu phát hiện có dấu hiệu ngộ độc cần nhanh chóng đưa n.ạn n.hân đến cơ sở y tế gần nhất để được xử trí kịp thời.
Ngoài ra, chính quyền địa phương cần tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục kiến thức phòng ngừa ngộ độc do các độc tố tự nhiên trong thực phẩm. Đặc biệt khuyến cáo người dân tuyệt đối không thu hái, đ.ánh bắt, kinh doanh, sử dụng các loài động vật, thực vật có nguy cơ gây ngộ độc như nấm rừng, cây củ quả lạ, côn trùng lạ, cóc, cá nóc,… để phòng ngừa nguy cơ ngộ độc.
3 trẻ ngộ độc do ăn thịt cóc
Ngày 11/10, Trung tâm Y tế huyện Chư Sê đã tiếp nhận 3 ca bệnh nghi ngộ độc thịt cóc xảy ra tại làng Tai Pêr, xã Ia Hla, huyện Chư Pưh.
Sáng 12/10 Trung tâm Y tế huyện Chư Sê (Gia Lai) thông tin, sức khỏe của 3 cháu nghi bị ngộ độc thịt và trứng cóc đã tạm ổn định.
Trước đó, vào khoảng 12h ngày 11/10, 3 em nhỏ đã tự làm thịt cóc ăn, sau đó có triệu chứng nôn ói nhiều và mệt. Đến khoảng 16h30, các em được gia đình đưa đến bệnh viện trong tình trạng tỉnh táo, không sốt, đau bụng, nôn ói nhiều lần...
Sức khỏe của 3 cháu nghi bị ngộ độc thịt và trứng cóc đã tạm ổn định.
Qua thăm khám, Trung tâm Y tế huyện Chư Sê chẩn đoán các bệnh nhân ngộ độc trứng cóc/rối loạn nhịp tim.
Hiện các cháu bé vẫn tiếp tục được gia đình, Trung tâm Y tế của huyện theo dõi và chăm sóc.
3 bố con nhập viện cấp cứu sau khi ăn nhầm trứng cóc Nhầm tưởng trứng cóc là trứng ếch, người bố vớt về kho. Sau bữa cơm, 3 bố con được đưa đi cấp cứu trong tình trạng ngộ độc nặng. Ngày 20/10, bác sĩ Lô Thanh Quý - Phó Giám đốc Trung tâm y tế huyện Quỳ Châu, Nghệ An cho biết, đơn vị này vừa tiếp nhận và điều trị cho 3 bệnh...