Mỹ hủy bỏ kế hoạch triển khai 4.000 binh sĩ đến Ba Lan

Hai quan chức Mỹ cho biết Lầu Năm Góc đã hủy kế hoạch triển khai tạm thời 4.000 binh sĩ từ Mỹ tới Ba Lan, một quyết định bất ngờ làm dấy lên câu hỏi về khả năng Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ cắt giảm hiện diện quân sự của Mỹ tại châu Âu.

Binh sĩ Mỹ tại lễ khánh thành căn cứ quân sự thường trực ở Poznan, Ba Lan. Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN

Theo hãng tin Reuters, một nghị sĩ Mỹ cho biết quyết định này chưa được thông báo tới Quốc hội và hiện cũng chưa có thông báo chính thức nào từ chính quyền.

Quyết định trên, lần đầu tiên được báo cáo bởi tạp chí Army Times, được đưa ra chỉ hai tuần sau khi Lầu Năm Góc thông báo rút 5.000 binh sĩ khỏi Đức, đồng minh thuộc Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), trong bối cảnh bất đồng ngày càng gia tăng giữa chính quyền Tổng thống Trump và các nước châu Âu liên quan đến cuộc chiến với Iran.

Một quan chức Mỹ giấu tên cho biết việc hủy triển khai quân tới Ba Lan là một phần trong phương án điều chỉnh ngắn hạn liên quan đến kế hoạch rút quân đã công bố trước đó tại Đức, nơi hiện có khoảng 35.000 binh sĩ Mỹ đồn trú. Điều này cho thấy lực lượng dự kiến được điều động tới Ba Lan có thể sẽ được triển khai tới địa điểm khác.

Mỹ từ lâu đã xem xét lại hiện diện quân sự tại châu Âu và khả năng cắt giảm lực lượng đã nhiều lần được đề cập, sau khi ông Trump yêu cầu các nước NATO phải đảm nhận vai trò lớn hơn trong việc bảo vệ an ninh của châu Âu. Đến nay, Lầu Năm Góc vẫn chưa công bố chi tiết kế hoạch bố trí lực lượng trong thời gian tới trên toàn châu lục.

Tổng thống Trump cũng bày tỏ không hài lòng khi các đồng minh châu Âu không tham gia chiến dịch quân sự của Mỹ nhằm vào Iran. Ông từng tranh cãi với Thủ tướng Đức Friedrich Merz, người hồi tháng trước cho rằng Iran đang khiến Mỹ rơi vào thế khó trong các cuộc đàm phán.

Thượng nghị sĩ Jeanne Shaheen, thành viên đảng Dân chủ thuộc Ủy ban Quân vụ Thượng viện Mỹ, cho biết quyết định liên quan tới Ba Lan dường như khiến Quốc hội bất ngờ. Bà nói với báo giới: “Theo hiểu biết của tôi, chúng tôi chưa được thông báo về việc này”.

Khi kế hoạch rút quân khỏi Đức được công bố, một quan chức cấp cao Mỹ cho biết động thái này sẽ đưa số lượng binh sĩ Mỹ tại châu Âu trở lại mức trước năm 2022, thời điểm Nga tiến hành chiến dịch quân sự đặc biệt tại Ukraine và khi đó Tổng thống Joe Biden đã tăng cường hiện diện quân sự của Mỹ tại khu vực.

Các quyết định rút quân gần đây cũng được đưa ra trong bối cảnh Washington gia tăng sức ép buộc các nước châu Âu nâng chi tiêu quốc phòng, đồng thời cho rằng việc phụ thuộc quá nhiều vào lực lượng Mỹ đã khiến nhiều nước lơ là đầu tư cho quân đội của chính mình.

Tháng trước, Reuters đưa tin độc quyền về một email nội bộ của Lầu Năm Góc, trong đó đề cập các phương án trừng phạt những đồng minh NATO mà Washington cho là không ủng hộ các chiến dịch quân sự của Mỹ trong cuộc chiến với Iran. Các biện pháp được nêu bao gồm đình chỉ tư cách thành viên NATO của Tây Ban Nha và xem xét lại lập trường của Mỹ đối với yêu sách chủ quyền của Anh tại quần đảo Falkland.

Trước những chỉ trích trước đây của ông Trump nhằm vào NATO, các nghị sĩ của cả hai đảng tại Mỹ trong năm 2025 đã ủng hộ một điều khoản trong Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng Quốc gia (NDAA), quy định không được cắt giảm quân số Mỹ tại châu Âu xuống dưới mức 76.000 binh sĩ. Tổng thống Trump đã ký ban hành đạo luật này vào tháng 12/2025.

Tuy vậy, chính quyền Mỹ vẫn có một số quyền linh hoạt nhất định. Theo NDAA, Tổng thống có thể cắt giảm quân số xuống dưới mức 76.000 nếu xác nhận đã tham vấn với các đồng minh NATO và cung cấp các đánh giá độc lập về tác động của quyết định này đối với an ninh của Mỹ, của liên minh cũng như khả năng răn đe Nga.

Tính đến cuối năm 2025, Mỹ có khoảng 85.000 binh sĩ đồn trú tại châu Âu.