Lý do sỏi mật bò đắt hơn vàng

Nhu cầu tăng mạnh từ Trung Quốc và Hong Kong khiến sỏi mật bò trở thành một trong những mặt hàng đắt đỏ nhất thế giới.

Hình ảnh sỏi mật ở bò. Ảnh: Oddity Central

Sỏi mật bò là những khối cặn kết tinh từ dịch tiêu hóa trong túi mật của bò, hiện là sản phẩm phụ có giá trị nhất của ngành công nghiệp thịt. Xét theo trọng lượng, mặt hàng này đang có giá trị tương đương, thậm chí đắt hơn vàng ròng.

Trong hàng nghìn năm qua, sỏi mật bò đã được sử dụng trong y học cổ truyền Trung Quốc để điều trị nhiều bệnh nghiêm trọng, bao gồm tăng huyết áp và các bệnh tim mạch. Tỷ lệ đột quỵ tại Trung Quốc cao gấp ba lần so với Mỹ, khiến nhu cầu sỏi mật bò tăng vọt, kéo theo giá của mặt hàng này tăng mạnh.

Theo tờ Wall Street Journal, vào năm 2025, giá sỏi mật bò đã lên tới khoảng 148 triệu đồng mỗi ounce (khoảng 28,35 gram), đắt gấp đôi vàng vào thời điểm đó. Tính đến tháng 3/2026, nếu mức giá này không thay đổi, sỏi mật bò vẫn đắt hơn vàng.

Được bán dưới tên “Ngưu hoàng”, sỏi mật bò chủ yếu được dùng để bào chế thuốc An cung ngưu hoàng hoàn, một phương thuốc truyền thống điều trị các bệnh thần kinh nghiêm trọng như đột quỵ, hôn mê do sốt cao, rối loạn ý thức và các tình trạng tương tự.

Tuy nhiên, vấn đề lớn nhất của sỏi mật bò luôn là sự khan hiếm. Khả năng hình thành sỏi mật ở bò tăng theo tuổi, nhưng phần lớn các lò mổ trên thế giới lại giết mổ bò khi chúng còn khá trẻ để nâng cao hiệu quả chăn nuôi. Sự khan hiếm cùng giá sỏi mật tăng vọt đã tạo nên một “cơn sốt” tại các khu vực chăn nuôi gia súc như Brazil, Australia và bang Texas (Mỹ).

Gần đây, các vụ buôn lậu và cướp nhắm vào sỏi mật bò gia tăng tại thị trấn Bahetus thuộc bang São Paulo (Brazil). Những kẻ có vũ trang đã tấn công các trang trại bò không phải để trộm gia súc mà để tìm sỏi mật. Tình trạng nhân viên lò mổ lén lút đưa sỏi mật ra ngoài cũng gia tăng, hình thành nên một thị trường chợ đen hoạt động sôi nổi bên cạnh các kênh giao dịch chính thống.

Cũng giống như nhu cầu kim cương tự nhiên dẫn đến sự ra đời của kim cương nhân tạo, các nhà nghiên cứu Trung Quốc cũng đã phát triển sỏi mật “nuôi cấy” trong phòng thí nghiệm. Những loại sỏi mật này có thể tái tạo một phần tác dụng bảo vệ thần kinh và bảo vệ gan của sỏi mật tự nhiên, đồng thời kiểm soát được độc tính. Dù sỏi tự nhiên vẫn được xem là tiêu chuẩn vàng, các phiên bản tổng hợp này ít nhất có thể giúp hạn chế giá tiếp tục tăng.

Thông tin từ một số cơ quan truyền thông Nga cho biết nhu cầu đối với sỏi mật người tại Trung Quốc cũng gia tăng. Trên một số nền tảng trực tuyến, các quảng cáo rao bán sỏi mật người xuất hiện với mức giá lên tới 31 triệu đồng mỗi viên, tùy thuộc vào kích thước và các đặc điểm khác.