Iran chuyển hướng chiến lược, phát tín hiệu sẵn sàng đối phó ‘chiến dịch trên bộ của Mỹ’

Lập trường mang tính tiến công hơn của Iran được đưa ra sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố Washington sẽ sớm biến eo biển Hormuz thành lãnh thổ của mình.

Binh sĩ Iran tham gia một cuộc tập trận. Ảnh: THX/TTXVN

Giới chức Iran phát tín hiệu rằng nước này có thể chuyển sang cách tiếp cận mang tính tiến công hơn trong cuộc chiến với Mỹ, trong bối cảnh Bản ghi nhớ Islamabad giữa Tehran và Washington hết hiệu lực.

Chuẩn tướng Yadollah Javani, người đứng đầu Cục Chính trị của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), nói với truyền hình nhà nước tối 16/8 rằng lực lượng của ông sẵn sàng thực hiện bất kỳ hành động nào cần thiết để bảo vệ đất nước.

Căng thẳng giữa Iran và Mỹ liên quan đến quyền kiểm soát eo biển Hormuz tiếp tục gia tăng bất chấp hai bên đã nhất trí về một lệnh ngừng bắn hồi tháng 6. Mặc dù Bản ghi nhớ Islamabad trên thực tế đã đổ vỡ sau khi giao tranh tái diễn vào tháng trước, thỏa thuận này chính thức hết hạn vào ngày 17/8.

Tướng Javani nói: “Kẻ thù đã phát động chiến tranh và những nỗ lực của chúng tôi cho đến nay mang tính phòng thủ, mặc dù chúng có thể chuyển sang khía cạnh tiến công”.

Tướng Javani không đề cập cụ thể rằng các biện pháp tiến công có thể bao gồm những gì, nhưng cảnh báo các đối thủ nên chuẩn bị đối mặt với “những bất ngờ chiến lược”.

Trước đó vào ngày 11/8, người phát ngôn IRGC, Tướng Hossein Mohebbi cho biết Mỹ từng triển khai hơn 100 tàu chiến tại Vịnh Ba Tư trong Chiến tranh Iran-Iraq và có từ 30 đến 40 tàu chiến trong khu vực trước “Cuộc chiến Ramadan” (cuộc chiến kéo dài 40 ngày giữa Mỹ, Israel và Iran bắt đầu vào hôm 28/2/2026), nhưng hiện Washington không còn tàu chiến nào tại Vịnh Ba Tư.

Tướng Mohebbi cảnh báo: “Nếu xuất hiện một mối đe dọa nhằm vào Iran, hàng trăm nghìn km đường truyền tải năng lượng, hàng nghìn nhà máy điện, tất cả các hệ thống của Mỹ và các nước khác, thậm chí cả cơ sở hạ tầng toàn cầu kết nối với Internet, đều có thể gặp nguy hiểm”.

Một nhà máy điện than ở gần Poca, Tây Virginia, Mỹ. Ảnh: herald-dispatch.com/TTXVN

Theo truyền thông Qatar, các chính trị gia và cơ quan truyền thông theo đường lối cứng rắn tại Iran cũng đã thảo luận khả năng tiến hành các cuộc xâm nhập trên bộ nhằm vào các lợi ích của Mỹ tại Bahrain và Kuwait nếu Washington đưa quân xâm nhập Iran.

Các nhà phân tích đặt câu hỏi về tính khả thi cũng như những rủi ro của phương án này, trong khi chưa có dấu hiệu gần đây cho thấy Mỹ đang lên kế hoạch tiến hành chiến dịch trên bộ tại Iran.

Việc Iran nhấn mạnh đến khả năng răn đe mang tính tiến công đối với Mỹ diễn ra sau khi Lãnh tụ Tối cao Mojtaba Khamenei, người được xem là có lập trường cứng rắn, củng cố quyền lực bằng việc bổ nhiệm một số nhân vật kỳ cựu và thân tín trong IRGC vào các vị trí quân sự và an ninh chủ chốt hồi tuần trước.

Lãnh tụ Tối cao iran nói rằng việc Thiếu tướng Ahmad Vahidi được đưa lên làm Tổng tư lệnh IRGC phải thể hiện sự kết hợp giữa “răn đe tối đa” và trạng thái sẵn sàng tiến hành “các chiến dịch tiến công mạnh mẽ chống lại kẻ thù”.

Tướng Vahidi tuyên bố sự lãnh đạo của Lãnh tụ Tối cao Khamenei cùng các lực lượng vũ trang Iran đã “buộc đội quân được trang bị mạnh nhất trong lịch sử thế giới phải quỳ gối”, sau khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công vào Iran ngày 28/2, mở đầu cho những cuộc giao tranh dữ dội giữa hai bên.

Về phần mình, vào ngày 15/8, Tổng thống Mỹ Donald Trump một lần nữa tuyên bố Iran đã bị đánh bại trong cuộc chiến và đang phải đối mặt với một cuộc phong tỏa hải quân giống như “bức tường thép”.

Ông Trump cũng tuyên bố eo biển Hormuz sẽ “rất sớm” trở thành lãnh thổ của Mỹ.

Nhà Trắng sau đó cho rằng phát biểu này chỉ là một câu nói đùa, nhưng vào ngày 17/8, nhà lãnh đạo Mỹ đã bảo vệ ý tưởng này và tuyên bố lực lượng Mỹ đang kiểm soát tuyến đường thủy qua eo biển Hormuz thông qua một cuộc phong tỏa.

Ông nói: “Tôi chỉ đơn giản nghĩ rằng đó là một ý tưởng tuyệt vời” và giải thích thêm rằng: “Ý tôi là, chúng tôi kiểm soát nó. Chúng tôi kiểm soát nó bằng cuộc phong tỏa. Chúng tôi đang tiến hành phong tỏa. Chúng tôi kiểm soát nó bằng cuộc phong tỏa, và tôi thích ý tưởng tuyên bố nó là một lãnh thổ (của Mỹ). Chúng tôi kiểm soát hoàn toàn eo biển này. Giờ đây, họ có thể gây ra một số phiền toái… Nhưng cuộc phong tỏa đã phát huy hiệu quả rất lớn”.

Về phía Iran, Tổng tư lệnh quân đội nước này, Tướng Amir Hatami đã phản ứng bằng cách đưa ra mức thưởng 30.000 USD cho bất kỳ người dân nào tiêu diệt hoặc bắt giữ một quân nhân Mỹ, nếu người này tham gia bất kỳ chiến dịch trên bộ nào trên lãnh thổ Iran. Theo ông, phụ nữ thực hiện được điều tương tự sẽ nhận mức thưởng gấp đôi.

“Khả năng của chúng tôi trong việc vươn tới những kẻ gây hấn là rất rộng và sẽ còn rộng hơn nữa nhờ những sáng kiến của chúng tôi”, Tướng Hatami nói, đề cập đến các cuộc tấn công gần đây của Iran nhằm vào lực lượng Mỹ tại Jordan.

Ông Mohsen Rezaee, người mới được bổ nhiệm giữ chức vụ đầy quyền lực là Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran, cho rằng chính quyền Trump có thể đã cân nhắc tiến hành chiến dịch trên bộ trên lãnh thổ Iran, nhưng cuối cùng đã không thực hiện vì các kế hoạch còn “nửa vời”.

Theo ông Rezaee, trong hai tuần giao tranh bùng phát trở lại vào tháng 7, Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) đã tránh tấn công Tehran hoặc miền Bắc Iran, thay vào đó tiến hành các cuộc không kích nhằm vào khoảng 50 thành phố thuộc 15 tỉnh.

Thư ký Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran cho rằng mục đích của những cuộc không kích này là chuẩn bị cho một cuộc tiến công trên bộ nhằm giành quyền kiểm soát eo biển Hormuz và có thể tiến tới các cơ sở hạt nhân tại Isfahan, nơi uranium làm giàu ở mức cao được cho là có thể đang bị chôn vùi dưới đống đổ nát sau các cuộc không kích của Mỹ.

Ông Rezaee cho biết cầu, đường, các tháp kiểm soát hàng hải, radar, các cơ sở ven biển khác và những cơ sở quân sự đã bị tấn công nhằm cắt đứt các tuyến tiếp tế hậu cần tới miền Nam Iran.

Theo ông Rezaee, phía Mỹ “đã không tính toán được rằng muốn đổ quân để chiếm eo biển Hormuz thì 40.000-50.000 binh sĩ là không đủ; phải đưa tới ít nhất 100.000 quân”.

Hệ thống tên lửa phòng không Sevvom-e Khordad được giới thiệu trong cuộc duyệt binh thường niên của các lực lượng vũ trang Iran ở Tehran, ngày 22/9/2022. Ảnh tư liệu: IRNA/TTXVN

Truyền thông và các chỉ huy Iran trong những tuần gần đây cho biết nước này đã xây dựng các kịch bản nhằm bảo vệ từng hòn đảo và khu vực ven biển ở miền Nam Iran mà quân đội Mỹ có thể tìm cách chiếm giữ. Trong số đó có các cảng xuất khẩu dầu chiến lược trên đảo Kharg.

Các vùng lãnh thổ Iran xung quanh eo biển Hormuz cũng đã được tăng cường các đơn vị phản ứng nhanh.

Người phát ngôn quân đội Iran Mohammad-Reza Akraminia tuần trước cho biết mục tiêu là ngăn chặn bất kỳ lực lượng nước ngoài nào đổ bộ lên lãnh thổ Iran.

Phát biểu trên truyền hình nhà nước Iran, ông Akraminia nói; “Nếu người Mỹ tiến vào một trong những hòn đảo của chúng tôi, chắc chắn chúng tôi sẽ tấn công họ ngay trên các hòn đảo của mình, chưa nói đến khi họ ở trên lãnh thổ các nước khác”.

Giới chức Iran cũng phát tín hiệu rằng họ đã sẵn sàng đối phó với bất kỳ tình trạng bất ổn nào do các nhóm ly khai gây ra gần biên giới phía Tây với Iraq và Thổ Nhĩ Kỳ, hoặc tại khu vực phía Đông giáp Pakistan và Afghanistan.

IRGC được cho là đã tăng cường hệ thống phòng thủ, đồng thời tiếp tục tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa và UAV nhằm vào các nhóm vũ trang đóng tại khu vực Kurdistan của Iraq.