IOAA 2026: Phân tích dữ liệu – thử thách hấp dẫn với thí sinh

Ngày 1-10, 320 thí sinh đến từ 66 quốc gia và vùng lãnh thổ đã hoàn thành phần thi phân tích dữ liệu trong khuôn khổ Olympic Thiên văn học và Vật lý thiên văn quốc tế (IOAA) 2026.

Các thí sinh giữ tâm thế hào hứng với mỗi phần thi. Ảnh: BTC

Khác với bài thi lý thuyết chủ yếu kiểm tra kiến thức và khả năng giải quyết các bài toán thiên văn, phần thi phân tích dữ liệu yêu cầu thí sinh làm việc với những số liệu thu được từ quan sát thiên văn. Từ dữ liệu ban đầu, các em phải xử lý, tính toán, nhận diện quy luật và đưa ra những kết luận phù hợp với các hiện tượng, đối tượng thiên văn được đặt ra trong đề bài.

Nội dung phần thi có thể bao gồm nhiều dạng bài khác nhau, tập trung vào việc xử lý và phân tích các dữ liệu thiên văn thu được từ quan sát.

Thí sinh phải vận dụng kiến thức về quang học, trắc quang, phân tích phổ, chuyển động của các thiên thể và hệ mặt trời để xử lý số liệu, nhận diện các quy luật vật lý và đưa ra kết luận từ dữ liệu. Bên cạnh đó, các em cũng phải quan tâm đến sai số trong quá trình đo đạc, biết cách xử lý dữ liệu và thể hiện kết quả qua bảng biểu, đồ thị.

Phần thi này không chỉ đòi hỏi thí sinh có nền tảng kiến thức về thiên văn học và vật lý thiên văn, mà còn yêu cầu khả năng đọc hiểu dữ liệu, tư duy định lượng và kỹ năng phân tích.

Đây cũng là nội dung gắn trực tiếp với phương pháp nghiên cứu khoa học, khi thí sinh phải đi từ dữ liệu quan sát đến việc nhận diện quy luật và giải thích hiện tượng.

Trước đó, các thí sinh đã hoàn thành các phần thi lý thuyết, đồng đội và quan sát. Đề thi được xây dựng bằng tiếng Anh; trưởng đoàn thực hiện việc dịch đề theo quy trình chuyên môn và bảo mật của IOAA. Sau phần thi phân tích dữ liệu, các thí sinh sẽ tiếp tục nội dung cuối cùng là thi nhà chiếu hình, trước khi hoàn thành các phần thi chính thức của IOAA 2026.

Qua các phần thi, nhìn chung các thí sinh giữ tâm thế tự tin, hào hứng và chủ động trước những yêu cầu của từng nội dung.

IOAA 2026 diễn ra từ ngày 25-9 đến 5-10 tại Hà Nội, Đại học Phenikaa là địa điểm chính tổ chức các hoạt động chuyên môn và điều hành kỳ thi. Sự kiện do UBND thành phố Hà Nội chỉ đạo, phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo, Bộ Công an, Bộ Ngoại giao, Hội đồng IOAA quốc tế và các đơn vị liên quan tổ chức; Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội là cơ quan chủ trì phối hợp cùng các sở, ban, ngành.