HĐBA cảnh báo nguy cơ gia tăng bất ổn tại Gaza, Bờ Tây

Ngày 21/5, Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ) đã tổ chức phiên thảo luận về tình hình Dải Gaza và Bờ Tây, trong bối cảnh tiến trình triển khai các sáng kiến của Hội đồng Hòa bình đang bị chậm trễ.

Cảnh đổ nát sau cuộc tấn công của Israel tại trại tị nạn Al-Shati, phía Tây Gaza, ngày 9/5/2026. Ảnh: THX/TTXVN.

Theo phóng viên TTXVN tại New York, phát biểu trước HĐBA, Phó Điều phối viên đặc biệt của LHQ về tiến trình hòa bình Trung Đông, ông Ramiz Alakbarov nhấn mạnh việc trì hoãn triển khai Nghị quyết 2803 đang khiến tình hình tại các vùng lãnh thổ Palestine bị chiếm đóng thêm phức tạp và khủng hoảng nhân đạo tại Gaza trầm trọng hơn. Quan chức LHQ cảnh báo “người dân Gaza không thể chịu đựng thêm một cuộc chiến tranh nữa”, đồng thời kêu gọi các bên tránh mọi hành động có thể dẫn đến tái bùng phát xung đột quy mô lớn.

Trong khi đó, ông Nickolay Mladenov, Đại diện cấp cao về Gaza của Hội đồng Hòa bình, cho biết mặc dù lệnh ngừng bắn đã góp phần giảm đáng kể bạo lực và cải thiện khả năng tiếp cận viện trợ nhân đạo, song “chưa có sự phục hồi thực sự” tại khu vực này. Ông Mladenov lưu ý lộ trình thực hiện kế hoạch chuyển tiếp được xây dựng trên nguyên tắc “có đi có lại”, trong đó các bước đi của mỗi bên sẽ gắn với nghĩa vụ tương ứng của bên kia.

Tại cuộc họp HĐBA, các đại biểu cũng bày tỏ quan ngại về tình trạng leo thang bạo lực tại Bờ Tây, bao gồm cả Đông Jerusalem. Dù tình hình được đánh giá là khó khăn, song các quan chức LHQ khẳng định khuôn khổ ngừng bắn hiện nay vẫn là cơ hội quan trọng để ngăn chặn xung đột leo thang và thúc đẩy tái thiết Gaza. LHQ kêu gọi các bên liên quan thể hiện trách nhiệm, sớm nối lại tiến trình hướng tới giải pháp hai nhà nước, nhằm đảm bảo hòa bình bền vững trong khu vực.

Cùng ngày, các tổ chức phi chính phủ toàn cầu là Oxfam, Save the Children và Refugees International cho biết hơn 6 tháng sau khi LHQ thông qua kế hoạch hòa bình ở Gaza, tình hình nhân đạo tại đây vẫn thảm khốc. Các tổ chức này kêu gọi Israel tôn trọng các nghĩa vụ của mình.

Phát biểu với báo giới tại trụ sở LHQ ở New York, đại diện của 3 tổ chức trên nhấn mạnh khoảng cách lớn vẫn tồn tại giữa các cam kết của Israel và thực tế mà người dân Palestine đang phải đối mặt.

Chủ tịch Oxfam America, ông Abby Maxman cho biết Israel tiếp tục từ chối cho hầu hết các nhóm viện trợ giàu kinh nghiệm mang vào những nhu yếu phẩm thiết yếu, như đường ống để sửa chữa hệ thống nước, nơi trú ẩn, vật liệu và vật tư y tế ở mức cần thiết. Ông Maxman cho biết thêm rằng việc thiếu các vật liệu vệ sinh và khử trùng khiến các gia đình dễ mắc bệnh từ nước thải hở, và các hệ thống và dịch vụ nước sạch và vệ sinh thiết yếu vẫn bị phá hủy hoặc hư hỏng.

Theo bà Teresa Soldner, bác sĩ phẫu thuật người Mỹ vừa trở về từ Gaza, bạo lực cũng không suy giảm với các cuộc tấn công không ngừng nghỉ của Israel. Bà cho biết hệ thống chăm sóc sức khỏe của Palestine đã bị tàn phá hoàn toàn.

Bà Janti Soeripto, của tổ chức Save the Children, cho biết: “Trẻ em vẫn tiếp tục được đưa đến các phòng khám y tế của chúng tôi với tình trạng suy dinh dưỡng cấp tính nghiêm trọng”. Theo bà, số trẻ em này đã tăng trong thời gian từ tháng 1 – 4 vừa qua. Bà Soeripto cảnh báo rằng với việc hệ thống giáo dục gần như biến mất, hơn 600.000 trẻ em sẽ không được đến trường trong năm thứ 3 liên tiếp.

Thỏa thuận ngừng bắn ở Gaza chính thức có hiệu lực vào ngày 10/10/2025. Giai đoạn đầu của thỏa thuận chứng kiến việc thả các con tin cuối cùng bị bắt giữ vào tháng 10/2023 để đổi lấy những người Palestine bị Israel giam giữ. Quá trình chuyển sang giai đoạn thứ hai – gồm việc giải giáp Hamas và việc rút quân dần dần của quân đội Israel, lực lượng vẫn kiểm soát hơn một nửa Dải Gaza – hiện đang đình trệ.