Gia tăng ca mắc cúm A, bác sĩ cảnh báo các dấu hiệu nghi ngờ bội nhiễm

Sự thay đổi đột ngột của thời tiết trong giai đoạn giao mùa thu-đông khiến nhiệt độ, độ ẩm không khí thay đổi thất thường, tạo điều kiện thuận lợi cho virus cúm phát triển và lây lan nhanh chóng.

Nếu cha mẹ thấy trẻ sốt cao không hạ, khó thở, khò khè tăng, nôn nhiều, bỏ ăn hoặc mệt lả thì đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh biến chứng nặng.

Gia tăng ca mắc cúm

Theo ghi nhận của các bác sĩ chuyên khoa Nhi, Phòng khám đa khoa Medlatec Thanh Xuân, số lượng trẻ đến khám và được chẩn đoán mắc cúm A đang có xu hướng tăng rõ rệt. Trong 1 tuần gần đây, trung bình mỗi ngày Phòng khám tiếp nhận khoảng 20-30 ca khám nhi, trong đó có từ 70-85% trẻ được xác định mắc cúm.

Cháu Đ.T.L (13 tuổi, Hà Nội) đến Phòng khám đa khoa Medlatec Thanh Xuân khám do sốt cao.

Tại Phòng khám, gia đình cháu L. cho biết: Trong 1 ngày, trẻ sốt nóng từng cơn, nhiệt độ cao nhất 41 độ C. Dù đã uống thuốc hạ sốt nhưng đáp ứng chậm, khoảng 3-4 giờ mỗi cơn sốt, trẻ mệt mỏi kèm theo ho tăng lên, ho có đờm, không khạc, ngạt mũi nhiều, sổ mũi trong, hắt hơi, nôn ít ra đờm trắng.

Ngoài ra, gia đình cho biết thêm, trẻ khỏe mạnh, chưa tiêm phòng cúm, trong khi bố mới khỏi sốt xuất huyết, trong lớp học có vài bạn cũng đang sốt chưa rõ nguyên nhân.

Sau thăm khám, Thạc sĩ, bác sĩ Trần Thị Kim Ngọc – Chuyên khoa Nhi, Phòng khám đa khoa Medlatec Thanh Xuân ghi nhận trẻ có các biểu hiện của hội chứng viêm long đường hô hấp: sốt cao, hắt hơi, ngạt mũi, sổ mũi, ho. Nghe phổi thông khí tốt hai bên, chưa phát hiện tiếng ran phổi bệnh lý. Không ghi nhận dấu hiệu suy hô hấp hay tổn thương phổi.

Bác sĩ chỉ định cháu L. làm xét nghiệm tìm nguyên nhân. Kết quả xét nghiệm cúm A dương tính. Khám tai mũi họng ghi nhận có vòm nề, đọng dịch, họng tăng sinh tổ chức hạt thành sau, niêm mạc sung huyết, thành sau họng có đờm. Ngoài ra, không ghi nhận bất thường nào khác.

Bác sĩ chẩn đoán xác định trẻ mắc cúm A chưa có biến chứng. Sau đó, cháu L. được bác sĩ kê đơn điều trị, đồng thời tư vấn về chế độ ăn uống để nâng cao sức khỏe và cách chăm sóc, vệ sinh để giảm triệu chứng bệnh.

Bác sĩ Ngọc cho biết, cúm có thể xảy ra quanh năm, nhưng cao điểm là thời gian giao mùa như mùa đông-xuân, hay mùa thu-đông hiện nay. Môi trường ẩm, hanh khô là điều kiện thuận lợi để virus cúm phát triển, lây lan nhanh trong cộng đồng, đặc biệt ở trẻ nhỏ.

Ghi nhận tại một số trường học, số trẻ xin nghỉ vì sốt, cúm gia tăng. Chị Trần Thị Nga (phường Thanh Liệt, thành phố Hà Nội) cho biết, hai con của chị đều có triệu chứng mắc cúm A với sốt nhẹ, sổ mũi.

“Cả hai lớp con tôi, mỗi lớp đều có khoảng 4-5 bạn xin nghỉ vì sốt. Tôi cũng đã phòng cho con sớm đeo khẩu trang nhưng vẫn không tránh được việc bị lây”, chị Nga chia sẻ.

Dù chưa tới mức con phải đi viện khám xét, nhưng chị Nga cũng tâm sự, sau lần này chị sẽ cho con đi tiêm nhắc lại cúm để con tăng thêm sức đề kháng trong mùa cúm năm nay.

Phòng bệnh cúm A đúng cách

Virus cúm lây trực tiếp qua giọt bắn khi người bệnh ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Thời gian ủ bệnh trong khoảng 2-3 ngày. Thời điểm lây mạnh nhất: Giai đoạn khởi phát, kéo dài khoảng 5-7 ngày. Tác nhân gây bệnh chủ yếu là các chủng cúm A/H3N2, A/H1N1 và cúm B.

Cúm mùa là bệnh lành tính, nhưng cũng có thể gây biến chứng nguy hiểm như: viêm phổi, nhiễm khuẩn tai mũi họng, hoặc biến chứng nghiêm trọng hơn là tràn dịch màng phổi, viêm não, viêm màng não, viêm cơ tim, suy đa phủ tạng.

Theo bác sĩ Ngọc, các nhóm đối tượng dễ bị mắc cúm và để lại biến chứng, bao gồm: Trẻ dưới 5 tuổi, đặc biệt là trẻ suy dinh dưỡng, béo phì, hen hoặc suy giảm miễn dịch; người cao tuổi (trên 65 tuổi); người mắc bệnh mạn tính như tiểu đường, tim mạch, hô hấp, hoặc có hệ miễn dịch yếu.

Phần lớn bệnh cúm do virus gây ra, không cần dùng kháng sinh. Tuy nhiên, nếu có bội nhiễm vi khuẩn, bác sĩ sẽ chỉ định điều trị phù hợp. Các dấu hiệu nghi ngờ bội nhiễm ở bệnh nhân mắc cúm như: Sốt giảm rồi tăng trở lại; ho đờm xanh, vàng; viêm mũi mủ, viêm tai giữa mủ; xét nghiệm có bạch cầu và bạch cầu trung tính tăng, CRP tăng cao, X-quang phổi có tổn thương.

Trẻ nhỏ là đối tượng có hệ miễn dịch còn non nớt, vì vậy rất dễ mắc các bệnh truyền nhiễm, đặc biệt trong giai đoạn chuyển mùa. Việc chủ động phòng ngừa cúm cho trẻ không chỉ giúp giảm nguy cơ mắc bệnh mà còn hạn chế lây lan trong cộng đồng, bảo vệ sức khỏe cho cả gia đình.

Bác sĩ Ngọc khuyến nghị cha mẹ cần chủ động thực hiện các biện pháp sau để bảo vệ trẻ trong mùa cúm: Vệ sinh tay thường xuyên: rửa tay bằng xà phòng hoặc dung dịch sát khuẩn, đặc biệt trước khi ăn và sau khi ho, hắt hơi.

Che miệng khi ho, hắt hơi: khi hắt hơi trẻ dùng khăn giấy hoặc khuỷu tay áo để tránh phát tán virus; giữ môi trường thông thoáng: mở cửa phòng 20-30 phút mỗi ngày, hạn chế cho trẻ đến nơi đông người tránh lây nhiễm chéo.

Cho trẻ ăn đa dạng, tăng cường rau xanh, trái cây, uống nhiều nước ấm, ngủ đủ giấc và vận động thường xuyên để tăng sức đề kháng. Hạn chế sinh hoạt, tụ họp đông đúc trong thời gian dịch bùng phát để giảm nguồn lây.

Biện pháp phòng ngừa cúm hiệu quả và an toàn nhất là tiêm vaccine và cần được nhắc lại hàng năm để tạo miễn dịch. Lịch tiêm lý tưởng: Trẻ em từ 6 tháng tuổi trở lên và người lớn: 0,5 ml/lần tiêm; trẻ 6 tháng đến dưới 9 tuổi: nếu chưa từng tiêm hoặc chưa mắc cúm, cần tiêm 2 mũi, cách nhau ít nhất 1 tháng; sau đó nhắc lại hàng năm; trẻ trên 9 tuổi và người lớn: tiêm 1 mũi/năm để duy trì miễn dịch.

Bác sĩ lưu ý, nếu cha mẹ thấy trẻ sốt cao không hạ, khó thở, khò khè tăng, nôn nhiều, bỏ ăn hoặc mệt lả thì đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh biến chứng nặng.