ECOWAS tìm kiếm giải pháp cho khủng hoảng

Anh Đức07:05 25/02/2024

Ngày 24/2, lãnh đạo các nước thành viên Cộng đồng Kinh tế Tây Phi ( ECOWAS ) đã nhóm họp kín tại Nigeria nhằm tìm kiếm giải pháp cho cuộc khủng hoảng chính trị hiện nay, sau khi ba quốc gia là Niger , Burkina Faso và Mali tuyên bố rút khỏi tổ chức khu vực này.

Các đại biểu chụp ảnh chung tại Hội nghị bất thường của ECOWAS ở Accra, Ghana, ngày 17/8/2023. Ảnh: AFP/TTXVN

Phát biểu họp báo, Chủ tịch ECOWAS Omar Touray cho biết tổ chức này sẽ dỡ bỏ các biện pháp trừng phạt đối Niger trong bối cảnh ECOWAS đang tìm kiếm một chiến lược mới nhằm thuyết phục chính quyền quân sự tại 3 quốc gia thành viên không rút khỏi liên minh chính trị và kinh tế này.

Cụ thể, các lãnh đạo ECOWAS đã quyết định chấm dứt với hiệu lực tức thì việc đóng cửa biên giới, phong tỏa ngân hàng trung ương và tài sản nhà nước cũng như ngừng giao dịch thương mại với Mali.

Hiện ECOWAS đang đối mặt với một cuộc khủng hoảng chính trị nghiêm trọng khi nhiều quốc gia trong khu vực xảy ra đảo chính quân sự và gần đây nhất là tuyên bố rút khỏi liên minh 15 nước thành viên này của Niger, Burkina Faso và Mali. Đây cũng là 3 nước thành viên sáng lập ECOWAS, tổ chức được ra đời vào năm 1975.

ECOWAS từng can thiệp quân sự ở những nước nào, kết quả ra sao?

Tối hậu thư của ECOWAS gửi chính quyền quân sự Niger không phải chuyện đùa. Khối này từng can thiệp quân sự vào nhiều quốc gia và đều thu được kết quả.

Một binh sĩ thuộc lực lượng ECOMOG (ảnh: ALJ)

Cộng đồng Kinh tế Các Quốc gia Tây Phi (ECOWAS) được thành lập vào ngày 28/5/1975 với sứ mệnh là thúc đẩy hội nhập, phát triển kinh tế khu vực Tây Phi. ECOWAS hiện có 15 thành viên, bao gồm Cape Verde, Gambia, Guinea, Guinea Bissau, Liberia, Mali, Senegal, Sierra Leone, Benin, Burkina Faso, Ghana, Bờ biển Ngà, Niger, Nigeria và Togo.

Ngoài mục tiêu thúc đẩy kinh tế, ECOWAS cũng đóng vai trò là lực lượng giữ gìn hòa bình trong khu vực. Trong một số thời điểm, ECOWAS đã điều lực lượng quân sự của khối vào nước thành viên nhằm khôi phục trật tự hoặc đối phó đảo chính quân sự, theo Reuters.

Năm 1990, ECOWAS thành lập Nhóm Giám sát Cộng đồng Kinh tế Các Quốc gia Tây Phi (ECOMOG). Đây được coi là chi nhánh quân sự của ECOWAS, có nhiệm vụ can thiệp vào các khu vực có xung đột.

Nigeria, Senegal, Burkina Faso và Mali là những nước có lực lượng quân sự mạnh nhất ECOWAS. Tuy nhiên, Burkina Faso và Mali đang bị ECOWAS đình chỉ tư cách thành viên, do 2 quốc gia này xảy ra đảo chính quân sự.

Nigeria sở hữu lực lượng quân đội mạnh nhất khu vực Tây Phi với khoảng 230.000 binh sĩ, cùng hàng trăm xe tăng, xe bọc thép. Senegal có khoảng 20.000 quân và có lực lượng lục quân, hải quân và không quân riêng.

Video đang HOT

Trong khi đó, Burkina Faso có khoảng 12.000 quân thường trực và Mali có khoảng 45.000 quân.

Theo Reuters, ECOWAS sẵn sàng điều quân vào khu vực có xung đột, nhưng phải có sự nhất trí của đa số thành viên, đặc biệt là những quốc gia có quân đội mạnh. Khác với NATO, ECOWAS không có quân đội thường trực và không có hiệp ước phòng thủ chung.

Đối với khu vực được coi là "vành đai đảo chính" như Tây Phi, vai trò của ECOWAS trong việc duy trì trật tự là rất quan trọng. ECOWAS từng can thiệp quân sự và nhiều nước và thu được hiệu quả.

Binh sĩ Nigeria trong lực lượng của ECOMOG (ảnh: Reuters)

1. Liberia

Năm 1989, Charles Taylor - cựu quan chức Liberia - lãnh đạo một lực lượng nổi dậy chống lại chính phủ của Tổng thống Liberia Samuel Doe. Trước đó, ông Taylor từng bị Tổng thống Samuel Doe cách chức và bỏ tù với cáo buộc tham nhũng, theo Aljazeera.

Nội chiến ở Liberia bùng nổ khiến ECOWAS quyết định can thiệp. Đây là lần đầu tiên ECOWAS can thiệp quân sự vào nước thành viên thông qua ECOMOG.

Lực lượng ECOMOG ban đầu có khoảng 3.000 quân, do các nước Nigeria, Gambia, Ghana, Guinea, Mali và Sierra Leone đóng góp, sau đó tăng dần lên 12.000 quân. ECOMOG tới Liberia với thái độ trung lập. Nhiệm vụ chính của họ là duy trì hòa bình và bảo vệ thường dân.

Năm 1996, ECOMOG rút quân khỏi Liberia sau khi nội chiến kết thúc.

Phiến quân do ông Charles Taylor lãnh đạo giành chiến thắng. Ông Taylor trở thành Tổng thống Liberia.

Năm 1999, Liberia tiếp tục xảy ra nội chiến. Ông Taylor bị nhiều lực lượng trong nước phản đối sau quyết định can thiệp vào xung đột ở nước láng giềng Sierra Leone. Đến năm 2002, chính phủ do ông Taylor lãnh đạo chỉ còn kiểm soát một khu vực nhỏ ở Liberia.

Năm 2003, ECOWAS điều khoảng 3.500 quân vào Liberia. Nhiệm vụ của lực lượng này là bảo vệ thường dân và bảo vệ phái đoàn của Liên hợp quốc ở Liberia.

Tháng 8/2003, ông Taylor tuyên bố từ chức tổng thống và phải sống lưu vong ở Nigeria. Chính phủ mới được thành lập ở Liberia, nhưng lực lượng của ECOWAS đến năm 2018 mới rút hết.

2. Sierra Leone

Năm 1996, viện cớ chính phủ của Tổng thống Ahmed Tejan Kabbah không đảm bảo an ninh được cho đất nước, quân đội Sierra Leone dưới sự lãnh đạo của Thiếu tá Koroma đã tổ chức đảo chính, theo Reuters.

Cuộc đảo chính không thành công, nhưng báo hiệu chính quyền của ông Kabbah đang suy yếu.

Năm 1997, quân đội Sierra Leone tiếp tục đảo chính, buộc ông Kabbah phải sang Guinea sống lưu vong. Tại Guinea, ông Kabbah kêu gọi cộng đồng quốc tế và ECOWAS giúp đỡ.

Tháng 2/1998, lực lượng ECOMOG do Nigeria lãnh đạo tấn công chính quyền quân sự Sierra Leone. Quân đội Sierra Leone bị loại khỏi thủ đô Freetown một cách chóng vánh. Ông Kabbah được phục chức.

Năm 2000, lực lượng ECOMOG rút khỏi Sierra Leone.

Binh sĩ Senegal tham gia vào lực lượng ECOMOG ở Bờ Biển Ngà (ảnh: CNN)

3. Guinea Bissau

Năm 1998, Guinea Bissau xảy ra nội chiến giữa lực lượng ủng hộ chính phủ (được Senegal và Guinea hậu thuẫn) với các thủ lĩnh đảo chính, theo Sputnik.

Tình trạng thù địch tạm thời được giải quyết khi một thỏa thuận hòa bình được đưa ra vào tháng 11/1998. Theo đó, các bên tham chiến cam kết duy trì hòa bình ở Guinea Bissau, tạo điều kiện cho một cuộc bầu cử mới.

Tháng 5/1999, xung đột tiếp tục nổ ra ở Guinea Bissau. 6 tháng sau, một thỏa thuận hòa bình mới được ký kết. Theo đó, Senegal và Guinea phải rút quân khỏi Guinea Bissau, tạo điều kiện cho ECOWAS đưa 600 binh sĩ tới duy trì hòa bình.

4. Bờ Biển Ngà

Năm 2003, ECOWAS điều một lực lượng nhỏ tới Bờ Biển Ngà để giúp Pháp giám sát thỏa thuận hòa bình giữa chính phủ Bờ Biển Ngà với các thủ lĩnh phiến quân.

5. Mali

Năm 2012, cuộc đảo chính quân sự ở Mali đã gây ra bất ổn và các nhóm phiến quân Hồi giáo có liên hệ với al-Qaeda chớp thời cơ này để kiểm soát miền Bắc Mali.

Đáp lại đề nghị hỗ trợ của chính phủ Mali, năm 2013, ECOWAS điều lực lượng tới Mali nhằm chống lại các nhóm phiến quân thân al-Qaeda. Hành động lần này của ECOWAS do Nigeria dẫn dắt, dưới sự hỗ trợ của Liên hợp quốc và Pháp.

Tháng 1/2013, các nhóm phiến quân thân al-Qaeda bị đánh đuổi khỏi miền Bắc Mali. ECOWAS đã giúp chính phủ Mali khôi phục toàn vẹn lãnh thổ. Cuối năm 2013, ECOWAS rút quân khỏi Mali.

Lực lượng của ECOWAS can thiệp vào Gambia (ảnh: Reuters)

6. Gambia

Năm 2017, ECOWAS điều 7.000 quân đến Gambia để buộc Tổng thống Yahya Jammeh từ chức và trao chức vụ cho ông Adama Barrow. Trước đó, ông Adama Barrow đã thắng cử nhưng Tổng thống Jammeh - người từng tuyên bố có thể nắm quyền ở Gambia trong "hàng tỷ năm" - không chấp nhận thất bại, theo Reuters.

Senegal là quốc gia lãnh đạo Chiến dịch Khôi phục Dân chủ ở Gambia của ECOWAS. Chiến dịch thành công một cách chóng vánh khi lực lượng trung thành với ông Jammeh chống trả yếu ớt.

Vào thời điểm ECOWAS can thiệp, quân đội Gambia chỉ có khoảng 2.500 người. Quốc gia này nằm gọn trong lãnh thổ Senegal.

Lực lượng của ECOWAS làm nhiệm vụ duy trì trật tự ở Gambia đến tháng 12/2021 mới rút quân.

Dập tắt mồi lửa bất ổn ở châu Phi Tiếp nối Guinea, Mali, Burkina Faso, Niger..., cuộc đảo chính mới nhất ở Gabon có thể coi là một phần của xu hướng khu vực rộng lớn ở Sahel và Tây Phi với làn sóng lật đổ chính quyền, đẩy châu Phi vào bất ổn. Trung tá Amadou Abdramane (thứ 2, phải, hàng sau), thành viên Hội đồng quốc gia bảo vệ tổ...

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?

Có

Không

Tin liên quan

Xem thêm Share

Xem nhiều

Góc khuất phòng thay đồ U23 Việt Nam: Đã có cầu thủ bị HLV Kim sang-sik mắng02:42

CĐV Thái Lan: "Không thể tin U23 Việt Nam có thể đánh bại U23 Hàn Quốc"11:17

Cô dâu Tây Ninh có tên lạ mặc áo dài cưới của mẹ 23 năm trước, hai họ ngỡ ngàng00:58

16 thanh niên Việt Nam tham dự Tàu Thanh niên Đông Nam Á "gây bão" vì múa quạt, nhảy đều tăm tắp tưởng đâu AI01:24

Tiêu điểm

Tin đang nóng

Tin mới nhất

Nguy cơ gián đoạn dòng chảy kinh tế do dịch bệnh Nipah

20:59:30 27/01/2026

Đợt bùng phát virus Nipah tại Ấn Độ đang khiến nhiều quốc gia lo ngại về sự an toàn của người dân và sự ổn định của nền kinh tế khu vực.

Ấn Độ điều tra dịch tễ và theo dõi nguy cơ liên quan các ca nhiễm virus Nipah

20:54:53 27/01/2026

Giáo sư Arora cho biết Ấn Độ đang coi việc bảo đảm khả năng tiếp cận kháng thể đơn dòng là một ưu tiên y tế quan trọng, nhằm tăng cường năng lực ứng phó với các đợt bùng phát dịch trong tương lai gần.

Cháy nhà nghỉ gần Moskva làm 10 người thương vong

20:51:57 27/01/2026

Lực lượng cứu hỏa đã tìm thấy thi thể của 4 nạn nhân, gồm 2 đàn ông và 2 phụ nữ, tại hiện trường. Trong số 6 người bị thương đang được điều trị có 3 trường hợp là trẻ em và trẻ vị thành niên

Bên trong lực lượng ICE - tâm điểm gây tranh cãi ở Mỹ

20:45:09 27/01/2026

ICE có nhiệm vụ đảm bảo cả an toàn công cộng và an ninh quốc gia. Tuy nhiên, quyền hạn của cơ quan này khác với các sở cảnh sát địa phương thông thường ở Mỹ.

Chân dung 'trùm biên giới' được Tổng thống Trump điều tới Minnesota

20:41:16 27/01/2026

Tuy nhiên, khi Bộ An ninh Nội địa không đạt được chỉ tiêu nội bộ về số vụ bắt giữ, cơ quan này đã mở rộng các chiến dịch sang những khu vực đông người nhập cư.

Hai nước thành viên EU 'thách thức' kế hoạch loại bỏ dần dầu khí Nga của châu Âu

20:37:48 27/01/2026

Hungary và Slovakia có kế hoạch khởi kiện Liên minh châu Âu (EU) liên quan đến kế hoạch REPowerEU nhằm từng bước loại bỏ việc nhập khẩu dầu mỏ và khí đốt từ Liên bang Nga.

Mỹ: Giá khí tự nhiên tăng vọt do bão tuyết

20:31:06 27/01/2026

Giá trong hợp đồng có kỳ hạn giao gần nhất đã tăng 28,9% lên 6,80 USD/triệu đơn vị nhiệt Anh (Btu). Đây là mức giá đóng cửa cao nhất và mức tăng trong ngày lớn nhất kể từ năm 2022

Bầu cử Hạ viện Nhật Bản: Chiến dịch tranh cử chính thức bắt đầu

20:07:31 27/01/2026

Về phía phe đối lập, đảng Dân chủ Lập hiến Nhật Bản (CDPJ) và đảng Công Minh đã liên kết thành một mặt trận thống nhất, thành lập chính đảng mới nhằm cạnh tranh với khối bảo thủ cầm quyền.

Bão mùa đông ở Mỹ khiến sản lượng dầu thô giảm 2 triệu thùng/ngày

20:04:09 27/01/2026

Hiệp hội Dầu khí Texas cho biết các doanh nghiệp còn gặp khó khăn trong khâu vận chuyển và bảo trì do đường sá trơn trượt, ảnh hưởng tới việc chở nước và điều động kỹ thuật viên sửa chữa.

Kenya khởi tố giáo sĩ giáo phái nhịn ăn làm hàng trăm người thiệt mạng

19:42:08 27/01/2026

Vụ án gây chấn động năm 2023, còn được gọi là vụ "Thảm sát rừng Shakahola", là một trong những bi kịch nghiêm trọng nhất thế giới liên quan đến giáo phái này.

Tỷ lệ ủng hộ chính sách nhập cư của Tổng thống Trump thấp kỷ lục

19:39:50 27/01/2026

Theo kết quả khảo sát trên, chỉ 39% người Mỹ ủng hộ cách Tổng thống Trump xử lý vấn đề nhập cư, giảm từ 41% hồi đầu tháng, trong khi 53% phản đối.

Ấn Độ - EU hoàn tất Hiệp định Thương mại tự do

19:30:12 27/01/2026

Trong một bài đăng trên mạng xã hội X, Ủy ban châu Âu cho biết quan hệ đối tác giữa EU và Ấn Độ được xây dựng trên những mục tiêu chung nhằm cùng ứng phó với các thách thức toàn cầu.

Có thể bạn quan tâm

Lời xin lỗi của nam ca sĩ hết thời: Nửa cuộc đời sống trong dằn vặt

Sao châu á

20:58:01 27/01/2026

Ngày 24/1, Kangin, cựu thành viên Super Junior đã tổ chức thành công 2026 KANGIN FANMEETING TOUR: STUNNING TOGETHER ở TP.HCM.

Hoãn phiên tòa xử "tổng tài" chỉ đạo đánh người trong quán cà phê ở Hà Nội

Pháp luật

20:54:28 27/01/2026

Nguyễn Văn Thiên chỉ đạo đánh người ở quán cà phê, bị đưa ra xét xử về tội Gây rối trật tự công cộng. Phiên tòa bị hoãn do vắng nhân chứng.

Điều ít biết về 2 anh em nhạc sĩ nổi tiếng hiếm hoi của showbiz Việt

Nhạc việt

20:54:15 27/01/2026

Không chỉ đồng hành trong cuộc sống, hai anh em còn là cặp bài trùng hiếm có trên con đường sáng tác và sản xuất âm nhạc.

Măng Đen (Quảng Ngãi): Trải nghiệm bình minh sắc hồng giữa đại ngàn

Du lịch

20:06:07 27/01/2026

Giữa mùa hoa mai anh đào nở rộ, Măng Đen (Quảng Ngãi) hiện lên huyền ảo trong sương sớm, khẳng định vị thế điểm đến sinh thái trọng điểm với mục tiêu đón 6,2 triệu khách.

Hai con trai Beckham khoe tình anh em khăng khít sau khi bị anh cả Brooklyn "tố" hợp lực "tấn công" mình trên MXH

Sao thể thao

19:50:27 27/01/2026

Romeo và Cruz Beckham đã cho thấy mối quan hệ anh em thân thiết khi cùng nhau tận hưởng buổi hẹn đôi với bạn gái tại Paris vào hôm 25/1, giữa lúc gia đình Beckham đang chìm trong tâm bão ồn ào sau những cáo buộc gay gắt từ Brooklyn.