Cơ quan tư pháp Iran đình chỉ đơn vị thuộc Phủ Tổng thống muốn dỡ bỏ các hạn chế internet

Cơ quan tư pháp Iran đã đình chỉ một tổ chức thuộc Phủ Tổng thống, đơn vị gần đây ra lệnh khôi phục các dịch vụ internet vốn bị hạn chế nghiêm ngặt trong thời gian diễn ra cuộc chiến giữa Mỹ và Israel với Iran.

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian. Ảnh: IRNA/TTXVN.

Báo The Strait Times hôm 26/5 cho biết cùng ngày, cơ quan tư pháp Iran ngày đã đình chỉ một cơ quan thuộc phủ tổng thống, đơn vị từng ra lệnh khôi phục truy cập internet sau nhiều tháng gần như mất kết nối hoàn toàn kể từ cuộc chiến với Mỹ và Israel bùng nổ vào ngày 28/2.

Theo trang Mizan Online của cơ quan tư pháp Iran, quyết định đình chỉ cơ quan thuộc Phủ Tổng thống được đưa ra sau khi “các đơn khiếu nại được đệ trình”, tuy nhiên hiện vẫn chưa rõ ai là người nộp các đơn này.

Quyết định nhắm vào “Lực lượng Đặc nhiệm đặc biệt về tổ chức và quản lý không gian mạng quốc gia”, một cơ quan được Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian thành lập ngày 12/5.

Theo người phát ngôn chính phủ Fatemeh Mohajerani, vào ngày 25/5, cơ quan này đã đưa ra quyết định “khôi phục internet” tại Iran, sau khi truyền thông địa phương đưa tin ông Pezeshkian đã ban hành sắc lệnh về biện pháp này.

Báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay cho biết thêm lệnh của Tổng thống Pezeshkian được đưa ra sau cuộc họp thứ tư của Lực lượng Đặc nhiệm đặc biệt về tổ chức và quản lý không gian mạng quốc gia, kết thúc với 9 phiếu ủng hộ việc kết nối lại Internet toàn cầu và 3 phiếu phản đối.

Tuy nhiên, quyết định này ngay lập tức gặp phải sự phản đối từ các cơ quan quyền lực trong hệ thống.

Hãng tin Fars News, có liên hệ với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), đặt câu hỏi về thẩm quyền pháp lý của chính phủ trong việc ra lệnh này, lập luận rằng vì Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao là cơ quan ban đầu áp đặt hạn chế, chỉ cơ quan này mới có quyền dỡ bỏ.

Theo báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay, quan điểm này cho thấy sự phân mảnh trong quyền kiểm soát hạ tầng Internet của Iran, nơi các cơ quan an ninh từ lâu đã có ảnh hưởng lớn đối với chính sách truyền thông dân sự.

Trong số những người phản đối mạnh mẽ nhất trong Lực lượng đặc nhiệm đặc biệt về quản lý không gian mạng có ông Peyman Jebelli, người đứng đầu đài truyền hình nhà nước Iran, và Mohammad-Amin Aghamiri, thư ký Hội đồng Tối cao về Không gian mạng, người được cho là vẫn kiên quyết phản đối việc khôi phục quyền truy cập cho đến khi cuộc họp kết thúc.

Lập trường của ông Aghamiri được mô tả là đặc biệt đáng chú ý vì chức vụ thư ký Hội đồng Tối cao về Không gian mạng là do Tổng thống bổ nhiệm.

Dù ông Aghamiri được bổ nhiệm từ chính quyền trước, ông Pezeshkian vẫn giữ ông lại, khiến sự phản đối công khai của ông trở thành một trở ngại chính trị đáng kể đối với chính phủ.

Biểu tượng Facebook, Instagram, Whatsapp trên một màn hình điện thoại. Ảnh: AFP/TTXVN

Iran lần đầu áp đặt tình trạng “cắt mạng” vào ngày 8/1 để đối phó với các cuộc biểu tình chống chính phủ trên toàn quốc. Kết nối được khôi phục dần vào tháng 2, nhưng một đợt gián đoạn mới và nghiêm trọng hơn xảy ra vào ngày 28/2 sau khi bắt đầu các cuộc tấn công của Mỹ và Israel nhằm vào Iran.

Kể từ đó, khoảng 90 triệu người dân Iran chỉ có thể sử dụng “Internet quốc gia” – hệ thống chỉ cho phép truy cập các trang web được nhà nước phê duyệt.

Việc phong tỏa này, theo DPA, đã gây ra hậu quả lớn về kinh tế và xã hội. Hơn 1 triệu nhà kinh doanh trực tuyến trong nước bị ảnh hưởng nghiêm trọng, với thu nhập bị hạn chế mạnh do lệnh chặn mạng.

Báo Thổ Nhĩ Kỳ Hôm nay cho biết thêm Bộ trưởng Truyền thông Iran từng thừa nhận việc đóng Internet đang khiến nền kinh tế thiệt hại hàng chục triệu USD mỗi ngày, và Thống đốc Ngân hàng Trung ương Iran được cho là đã kêu gọi ông Pezeshkian khôi phục truy cập như một phần của các biện pháp ổn định kinh tế khẩn cấp.