6 điều cần làm và 3 điều không nên làm đối với bệnh nhân đột quỵ
Việt Nam là một trong những nước có tỷ lệ đột quy cao nhất với khoảng 200.000 người bị đột quỵ mỗi năm.
Với những người sống sót sau đột quỵ, tỷ lệ bị khuyết tật ở mức cao.
Những năm gần đây, nhờ công tác truyền thông nên số người dân bị đột quỵ đến viện sớm đạt khoảng 20%. Tuy nhiên, con số này vẫn là rất thấp so với thế giới. Với thực trạng như vậy, việc nâng cao nhận thức để người dân đến viện sớm trong “giờ vàng” là vô cùng quan trọng.
PGS.TS Mai Duy Tôn – Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai thăm khám cho bệnh nhân đột quỵ
6 điều cần làm
Theo PGS.TS Mai Duy Tôn – Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai, đột quỵ não có thể đe dọa đến tính mạng và dẫn đến tàn tật vĩnh viễn. Vì vậy, điều tối quan trọng khi phát hiện người thân có dấu hiệu đột quỵ là cần hành động nhanh để kịp đến viện trong giờ vàng. Cụ thể:
- Lập tức gọi xe cứu thương: Gọi 115 là lựa chọn thông minh nhất khi người thân của bạn bị đột quỵ. Xe cứu thương 115 sẽ đưa người thân của bạn đến địa điểm có thể thực hiện kỹ thuật cấp cứu bệnh nhân đột quỵ chuẩn nhất và nhanh nhất.
Thêm vào đó, nhân viên y tế của 115 được trang bị kiến thức y tế để xử lý các tình huống khẩn cấp khác nhau, họ có thể hỗ trợ cứu sống bệnh nhân trên đường đến bệnh viện và có khả năng làm giảm các tác động của đột quỵ não.
- Hãy nói “đột quỵ não” với cấp cứu 115: Khi bạn gọi 115 và yêu cầu trợ giúp, hãy thông báo cho người điều hành rằng bạn nghi ngờ bệnh nhân bị đột quỵ não. Nhân viên cấp cứu 115 sẽ được chuẩn bị phương tiện y tế phù hợp và chọn bệnh viện chuyên điều trị đột quỵ não trước khi họ chuyển bệnh nhân.
- Phải theo dõi các triệu chứng và hỏi chuyện người bệnh: Người thân của bạn có thể không giao tiếp được tại bệnh viện. Vì vậy, trong khi chờ xe cứu thương đến hãy hỏi người bệnh càng nhiều thông tin càng tốt. Hỏi về tất cả các loại thuốc mà người bệnh đang dùng, tình trạng sức khỏe, có dị ứng gì không? Ghi lại tất cả các triệu chứng bao gồm: thời điểm đột quỵ, tiền sử bệnh tật của người bệnh như tăng huyết áp, bệnh tim, ngừng thở khi ngủ, tiểu đường. Những thông tin này rất hữu ích khi bác sĩ khai thác bệnh sử…
Video đang HOT
- Hãy khuyến khích người bệnh nằm xuống: Nếu người bệnh đang ngồi hoặc đứng, hãy khuyến khích họ nằm nghiêng với tư thế đầu cao. Để giữ cho người bệnh thoải mái, hãy nới lỏng quần áo của họ. Tư thế này giúp tăng cường lưu lượng máu đến não. Tuy nhiên, nếu người bệnh bị ngã thì đừng cố di chuyển họ.
- Thực hiện hồi sinh tim phổi (CPR): Một số người bệnh có thể bất tỉnh trong cơn đột quỵ não. Nếu điều này xảy, hãy đánh giá tình trạng hô hấp của họ, xem họ có còn thở không. Nếu bạn không thể bắt được mạch, hãy bắt đầu thực hiện hồi sinh tim phổi…
- Phải bình tĩnh: Cố gắng giữ bình tĩnh trong suốt quá trình chờ cứu thương 115 đến
3 điều không nên làm
Bên cạnh những việc cần làm, PGS.TS Mai Duy Tôn cũng khuyến cáo những điều không nên làm đối với bệnh nhân đột quỵ não như sau:
- Không được cho người bệnh uống thuốc: Mặc dù aspirin là chất làm loãng máu, tuy nhiên không được cho người bệnh uống aspirin hay bất kỳ một loại thuốc nào khác. Cục máu đông chỉ là một trong vô số nguyên nhân dẫn dến đột quỵ não.
Đột quỵ não cũng có thể do một mạch máu vỡ trong não gây ra. Vì vậy, khi không biết người thân bị mắc loại đột quỵ nào thì tuyệt đối không cho họ uống bất kỳ loại thuốc nào. Đã có nhiều sự cố vô cùng đáng tiếc khi người thân cho bệnh nhân uống An cung.
- Không cho bệnh nhân ăn hoặc uống bất cứ thứ gì: Tránh đưa thức ăn hoặc nước uống cho người bị đột quỵ não. Bởi vì bệnh nhân đột quỵ não thường không tỉnh táo và có thể có rối loạn nuốt. Do đó, cho người bệnh ăn hoặc uống có thể dẫn đến tình trạng nghẹn, gây sặc dẫn đến suy hô hấp và hệ quả là viêm phổi.
- Không cho người bệnh tự đi xe đến bệnh viện: Các triệu chứng đột quỵ não rất khó để nhận biết ngay từ đầu. Người bệnh có thể nhận ra có gì đó không ổn, nhưng không nghi ngờ đột quỵ não. Nếu bạn phán đoán người bệnh đang bị đột quỵ não thì tuyệt đối không để người bệnh tự đi xe đến viện mà hãy gọi 115 và chờ sự giúp đỡ.
9 điều nằm lòng dành cho bệnh nhân đột quỵ
PGS.TS. Mai Duy Tôn - Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai đã đưa ra 9 khuyến cáo về 6 điều nên làm và 3 điều nên tránh dành cho bệnh nhân đột quỵ, nhất là khi thời tiết chuyển lạnh.
PGS.TS. Mai Duy Tôn - Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai đang thăm khám cho bệnh nhân
Theo thống kê của Trung tâm Đột quỵ - Bệnh viện Bạch Mai, trong những ngày thời tiết chuyển lạnh, mỗi ngày, bệnh viện tiếp nhận 50 - 55 người bệnh bị đột quỵ, trong số đó khoảng 8% là người trẻ và bệnh nhân đột quỵ đang có xu hướng trẻ hóa.
"Việt Nam là một trong những nước có tỷ lệ đột quy cao nhất, với khoảng 200.000 người bị đột quỵ mỗi năm. Đột quỵ là nguyên nhân thường gặp thứ hai gây tử vong tại Việt Nam. Trong số người sống sót sau đột quỵ, tỷ lệ bị khuyết tật do đột quỵ ở mức cao. Những năm gần đây, nhờ công tác truyền thông nên số người dân bị đột quỵ đến viện sớm đạt khoảng 20%. Tuy nhiên, con số này vẫn là rất thấp so với thế giới"- PGS.TS. Mai Duy Tôn, Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai cho hay.
Cũng theo PGS.TS. Mai Duy Tôn, việc nâng cao nhận thức để người dân đến viện sớm trong "giờ vàng" là rất quan trọng, chính vì vậy người bệnh và người nhà bệnh nhân cần lưu 6 điều cần làm và 3 điều không nên làm khi nghi ngờ đột quỵ não.
6 điều nên làm
PGS.TS. Mai Duy Tôn cho biết, đột quỵ não có thể đe dọa đến tính mạng và dẫn đến tàn tật vĩnh viễn. Vì vậy, điều quan trọng nhất khi phát hiện người thân có dấu hiệu đột quỵ là cần hành động nhanh để kịp đến viện trong giờ vàng.
Thứ nhất, lập tức gọi xe cứu thương (gọi 115) để các bác sĩ chuyên khoa có thể cấp cứu kịp thời bệnh nhân đột quỵ đúng đắn, nhanh nhất và đưa bệnh nhân đến cơ sở y tế có thể thực hiện kỹ thuật cấp cứu tốt nhất. Thêm vào đó, nhân viên y tế của 115 được trang bị kiến thức y tế để xử lý các tình huống khẩn cấp khác nhau, họ có thể hỗ trợ cứu sống bệnh nhân trên đường đến bệnh viện và có khả năng làm giảm các tác động của đột quỵ não.
Thứ hai, khi gọi cấp cứu, phải nói rõ tình trạng bệnh của người nhà là "đột quỵ não" với cấp cứu 115. Bởi khi gọi 115 và yêu cầu trợ giúp nhân viên cấp cứu 115 sẽ được chuẩn bị phương tiện y tế phù hợp và chọn bệnh viện chuyên điều trị đột quỵ não trước khi họ chuyển bệnh nhân.
Thứ ba, phải theo dõi các triệu chứng và hỏi chuyện người bệnh. Vì bệnh nhân có thể không thể giao tiếp được tại bệnh viện, nên trong khi chờ xe cứu thương, người nhà nên hỏi người bệnh càng nhiều thông tin càng tốt. Hỏi về tất cả các loại thuốc mà người bệnh đang dùng, tình trạng sức khỏe, có dị ứng gì không? Ghi lại tất cả các triệu chứng bao gồm: thời điểm đột quỵ, tiền sử bệnh tật của người bệnh như tăng huyết áp, bệnh tim, ngừng thở khi ngủ, tiểu đường... Những thông tin này rất hữu ích khi bác sĩ khai thác bệnh sử và có giải pháp điều trị tốt nhất cho bệnh nhân.
Thứ tư, khuyến khích người bệnh nằm xuống với tư thế đầu cao, bởi vì tư thế này giúp tăng cường lưu lượng máu đến não. Tuy nhiên, nếu người bệnh bị ngã thì đừng cố di chuyển mà phải giữ nguyên và tạo sự thoải mái cho người bệnh bằng cách nới lỏng quần áo và giữa thoáng khí.
Thứ năm, cần thực hiện hồi sinh tim phổi (CPR). Một số người bệnh có thể bất tỉnh trong cơn đột quỵ não. Nếu điều này xảy, hãy đánh giá tình trạng hô hấp của người bệnh, xem người bệnh có còn thở không. Nếu bạn không thể bắt được mạch, hãy bắt đầu thực hiện hồi sinh tim phổi...
Thứ sáu, cần phải giữ bình tĩnh trong suốt quá trình chờ cứu thương 115 đến.
3 điều nên tránh
Bên cạnh những việc cần làm để cấp cứu bệnh nhân thì PGS.TS Mai Duy Tôn cũng khuyến cáo 3 điều không nên làm đối với bệnh nhân đột quỵ não.
Khi có những dấu hiệu của đột quỵ não, cần gọi cho cứu thương 115
Thứ nhất, không nên cố cho người bệnh uống thuốc. Mặc dù aspirin là chất làm loãng máu, tuy nhiên không được cho người bệnh uống aspirin hay bất kỳ một loại thuốc nào khác, bởi các cục máu đông chỉ là một trong vô số nguyên nhân dẫn đến đột quỵ não. Đột quỵ não cũng có thể do một mạch máu vỡ trong não gây ra. Vì vậy, khi không biết người thân bị mắc loại đột quỵ nào thì tuyệt đối không cho họ uống bất kỳ loại thuốc nào.
Thứ hai, không nên cho bệnh nhân ăn hoặc uống bất cứ thứ gì. Tránh đưa thức ăn hoặc nước uống cho người bị đột quỵ não. Bởi vì bệnh nhân đột quỵ não thường không tỉnh táo và có thể có rối loạn nuốt. Do đó, cho người bệnh ăn hoặc uống có thể dẫn đến tình trạng nghẹn, gây sặc dẫn đến suy hô hấp và hệ quả là viêm phổi.
Thứ ba, không cho người bệnh tự đi xe đến bệnh viện. Các triệu chứng đột quỵ não rất khó để nhận biết ngay từ đầu. Người bệnh có thể nhận ra có gì đó không ổn, nhưng không nghi ngờ đột quỵ não. Nếu có thể phán đoán người bệnh đang bị đột quỵ não thì tuyệt đối không để người bệnh tự đi xe đến viện mà hãy gọi 115 và chờ sự giúp đỡ.
Hiểu về "thời gian vàng" trong đột quỵ não
Theo PGS.TS Mai Duy Tôn, chúng ta phải chạy đua với thời gian để tới viện sớm nhất có thể khi có triệu chứng nghi ngờ. Đó là méo miệng một bên, nói ngọng, thất ngôn, yếu liệt hoặc tê bì tay chân một bên, mất thị lực đột ngột một hoặc hai mắt...
Chúng ta không được phép để mất một giây phút nào để nằm bất động đợi chờ tự hồi phục hay tự điều trị theo "phương pháp dân gian truyền miệng". Cơ hội để dùng thuốc tiêu sợi huyết chỉ có 4,5 giờ từ khi khởi phát. Cơ hội để can thiệp lấy huyết khối chỉ có 6 giờ đầu, ngoài ra một số trường hợp đặc biệt có thể tới 24 giờ. Nếu càng đến sớm bao nhiêu thì tỉ lệ điều trị thành công càng cao bấy nhiêu.
"Thời gian vàng trong đột quỵ não hay 'thời gian là não' là cụm từ để nhấn mạnh rằng càng trì hoãn đột quỵ não thì càng có nhiều thiệt hại cho người bệnh. Tế bào não sẽ chết chỉ trong vài phút nếu không được cấp máu hoặc oxy. Đối với đột quỵ thiếu máu não, khi mạch máu lớn trong não bị tắc, cứ mỗi giây trôi qua có 32.000 tế bào não chết và cứ mỗi phút trôi qua sẽ có 1,9 triệu tế bào não bị chết. Cứ mỗi giờ trôi qua, số tế bào não chết tương ứng mất đi 3,6 năm tuổi thọ của người bình thường (đó là trong trường hợp người bệnh may mắn sống sót)" - PGS.TS Mai Duy Tôn phân tích.
Thời gian vàng trong đột quỵ thiếu máu não là 270 phút nếu sử dụng thuốc tiêu huyết khối làm tan cục máu đông hoặc trong 6 - 8 giờ nếu lấy huyết khối cơ học trong trường hợp tắc động mạch lớn trong não. Tuy nhiên, nếu người bệnh được điều trị càng sớm trong khoảng thời gian này thì cơ hội phục hồi, ít để lại di chứng càng cao. Ngược lại, nếu điều trị càng muộn trong "cửa sổ thời gian" này cơ hội phục hồi sẽ thấp đi. Do vậy, khi phát hiện bệnh nhân đột quỵ não, chúng ta cần đưa người bệnh vào viện ngay để điều trị càng sớm càng hiệu quả.
Thủ phạm gây đột quỵ và xơ vữa động mạch
Tại Việt Nam, cứ 10 người trưởng thành thì có 5 người bị tăng cholesterol trong máu, trong đó có tới 70% phụ nữ ở lứa tuổi 50-69 tuổi gặp vấn đề này. Ăn uống thiếu khoa học, hút thuốc, lạm dụng rượu bia,... gây tăng cholesterol trong máu, dễ dẫn đến xơ vữa động mạch. Đây là nguyên nhân âm thầm có...
Tiêu điểm
Tin đang nóng
Tin mới nhất

Có nên dừng hẳn việc cho trẻ uống sữa để giảm cân không?

5 điều cần lưu ý khi dùng thuốc cho người cao tuổi dịp Tết

Phát hiện mở ra hướng tiếp cận mới trong điều trị HIV

6 cách giảm nhanh cơn đau khó chịu khi chu kỳ 'đèn đỏ' vào dịp Tết

Tiêm nhắc, tiêm đuổi vaccine: 'Lá chắn' miễn dịch bền vững cho mọi lứa tuổi

Người đàn ông nguy kịch, mỡ máu cao gấp 48 lần sau nhiều bữa tất niên thịnh soạn

Đọc nhãn dinh dưỡng trước khi mua: 'Lá chắn' sức khỏe trong mùa Tết

Bác sĩ chỉ cách giải rượu đơn giản, dễ áp dụng

Lối sống hiện đại đang âm thầm gây hại cho sức khỏe gan như thế nào?

Người cao tuổi nên đi bộ bao nhiêu mỗi ngày?

Mẹo ăn lót dạ giúp giảm tác hại của rượu bia và ngăn cơn say hiệu quả

Giảm tinh bột theo kiểu này, dễ tăng cân và bị gan nhiễm mỡ
Có thể bạn quan tâm

Khám phá xe điện cỡ nhỏ sắp ra mắt của Honda
Ôtô
11:33:57 15/02/2026
Nhà hàng xóm toàn xe sang về Tết, còn mỉa mai tôi "vô phúc", thế mà thấy con dâu tôi xuất hiện mặt họ tái mét, không dám khoe khoang
Góc tâm tình
11:05:55 15/02/2026
Lịch mở cửa các khu du lịch Ninh Bình dịp Tết Bính Ngọ 2026: Tràng An, Bái Đính đón khách khi nào?
Du lịch
10:42:02 15/02/2026
Xếp hạng top 5 Xạ Thủ hàng đầu làng LMHT giai đoạn đầu năm gây tranh cãi
Mọt game
10:17:51 15/02/2026
Không phải top 1, thứ hạng này trong lớp mới là người thành công, phát đạt nhất khi ra xã hội: Nghiên cứu 10 năm đã chứng minh!
Học hành
10:17:44 15/02/2026
Bí quyết thiết kế tiểu cảnh sân vườn hài hòa và bền vững theo thời gian
Sáng tạo
10:10:56 15/02/2026
Đúng hôm nay, Chủ Nhật 15/2/2026, bùng nổ tài lộc, 3 con giáp được Thần Tài 'sủng ái', tiền bạc nhiều vô kể, ung dung mà hưởng phước lành
Trắc nghiệm
10:04:22 15/02/2026
3 công thức sinh tố đốt mỡ thừa và làm đẹp da
Làm đẹp
09:22:28 15/02/2026
Dụi mắt 7749 lần không nhận ra hotboy Thanh Nhàn U23 Việt Nam
Sao thể thao
09:05:55 15/02/2026
Đại gia đình 198 người ở Phú Thọ gây sốt vì bức ảnh xếp 6 hàng dịp Tết
Netizen
08:54:33 15/02/2026
Ngứa mãi không khỏi, sụt cân, người phụ nữ phát hiện nhiễm sán
Người Việt chắc chắn sẽ không vắt chanh bỏ vỏ nếu biết đến những lợi ích này


Phát hiện đột quỵ não sau cơn đau đầu
Đột quỵ diễn ra từ từ nên quá nhiều người bỏ qua những dấu hiệu này
Huyết áp ảnh hưởng đến mắt như thế nào?
Làm gì để không tái phát đột quỵ?
Ba phút có một ca tử vong do đột quỵ, 4 dấu hiệu nhận biết cần nhớ
Đột quỵ não liệt nửa người do nhiều năm nghiện rượu bia
7 siêu thực phẩm mùa hè ngăn ngừa đột quỵ
Kịp thời cấp cứu người phụ nữ bị vỡ túi phình mạch não
Say nắng, mất nước... trong những ngày nắng nóng
Nguyên nhân khiến ngày càng nhiều người trẻ đột quỵ
18 ngày lẩn trốn "hơn phim hành động" của 2 tên cướp ngân hàng ở Gia Lai
'Phản xạ chớp nhoáng' giúp tướng Nga thoát chết trong vụ ám sát
Bắt giữ hai đối tượng liên quan vụ "chạy án", thu giữ 300 triệu đồng
Người phụ nữ 24 tuổi khó chịu ở mí mắt, bác sĩ sốc khi gắp ra thứ 'đáng sợ' chi chít trên mi
Suýt mất mạng vì chủ quan đau dạ dày
Quy tắc 'ăn ngược' cho người đái tháo đường và tăng huyết áp an toàn dịp Tết 2026
Ai dễ mắc viêm phổi và 5 cách bảo vệ lá phổi
Người đàn ông 25 tuổi đột ngột tử vong vì thói quen chạy bộ 'chẳng giống ai'
Phòng tránh các bệnh viêm đường hô hấp ở trẻ dịp Tết
Thói quen ăn nhiều đạm, uống rượu bia dịp Tết làm gia tăng nguy cơ viêm tụy cấp
Ngứa do lạnh có nguy hiểm không?
Chàng rể Đức 2 năm đón Tết Việt, thành thục sắp mâm cúng, tảo mộ, hóa vàng
MC Hoàng Oanh có bạn trai mới sau 3 năm ly hôn
Top 8 bộ phim Hoa ngữ đáng xem nhất dịp Tết Nguyên Đán
Chuyện không thể ngờ xảy ra với Trấn Thành và Sơn Tùng tại sân bay ngày giáp Tết
Mâu thuẫn trong phòng trọ, thiếu nữ dùng kéo đâm tử vong bạn trai
Nghệ sĩ Quang Minh tình tứ với vợ kém 37 tuổi trong ngày Valentine
Tùng Dương gây tranh luận
Bạch Lộc tình tứ với bạn diễn
Nổ tung MXH: Song Hye Kyo trượt tay đăng ảnh má kề má với 1 người hậu ly hôn Song Joong Ki
Tuần mới đến (16/2 - 22/2/2026), 3 con giáp trời ban CỦA CẢI, GOM VÀNG VÉT BẠC, hưởng Lộc Phát Tài, giàu có ngoài sức tưởng tượng
Tạm giam thanh niên xâm hại bé trai 12 tuổi rồi quay clip bán ra nước ngoài
Hai thanh niên cướp giật thùng bia của cụ ông ở TPHCM
Hơn chục chiếc xe lạ nhập đoàn trên cao tốc, 'hộ tống' cô dâu lấy chồng xa
Trấn Thành nói gì với mỹ nhân mình từng yêu đơn phương trên thảm đỏ mà khiến MXH bùng nổ?
Cậu cả nhà Beckham khoe lối sống xa xỉ, không hề biết ngại khi bị nói là "chạn vương" tiêu tiền nhà vợ tỷ phú
Khởi tố con dâu đánh mẹ chồng ở Thanh Hóa
Thiên sứ ở đâu lưu lạc nhân gian vậy trời: Đẹp không gì tả nổi, giọt nước mắt cũng như kim cương châu báu
Thu Trang đăng tâm thư giữa đêm khiến ai cũng xót, Trấn Thành để lại lời nhắn làm rõ mối quan hệ của cả hai