Vì sao Iran có thể nhanh chóng tăng gấp 2 tầm bắn tên lửa?

Vụ phóng tên lửa nghi của Iran cuối tuần qua nhằm vào mục tiêu của Mỹ ở một hòn đảo xa xôi ở Ấn Độ Dương dường như đã khiến Washington và đồng minh bất ngờ.

Một tên lửa của Iran (Ảnh: AFP).

Truyền thông Mỹ dẫn lời quan chức nước này cho biết, Iran bị nghi đã phóng 2 tên lửa đạn đạo tầm trung vào Diego Garcia, một căn cứ quân sự chung của Mỹ và Vương quốc Anh nằm giữa Ấn Độ Dương. Iran sau đó đã phủ nhận trách nhiệm với vụ việc, trong khi Anh đã lên án điều mà họ cáo buộc là “các cuộc tấn công liều lĩnh của Iran” nhằm vào Diego Garcia.

Hòn đảo này nằm cách Iran 4.000km và giới quan sát phương Tây cho rằng, điều đó cho thấy Iran có khả năng tăng tầm tấn công tên lửa lên gấp 2 so với giới hạn mà họ công khai thừa nhận từ trước tới nay. Tháng trước, Ngoại trưởng Abbas Araghchi cho biết Iran đã tự giới hạn tầm bắn của tên lửa xuống còn 2.000km.

Theo cựu chỉ huy phòng không Lực lượng Phòng vệ Israel (IDF), Chuẩn tướng Ran Kochav, nếu Iran phóng được tên lửa với tầm bắn 4.000km, nhiều khả năng điều này có liên quan tới quy trình phóng 2 tầng tương tự tên lửa mang vệ tinh.

Ông Kochav cho biết vụ phóng này đã “tăng gấp đôi năng lực được chứng minh” của Iran chỉ sau một đêm. Tướng Kochav nhấn mạnh Iran đã nghiên cứu công nghệ phóng 2 tầng trong nhiều năm nhằm đưa vệ tinh vào không gian.

Phân tích các kịch bản khác nhau, ông Kochav cho rằng loại tên lửa được sử dụng có thể là phiên bản cải tiến của tên lửa đạn đạo R-27 thời Liên Xô. R-27 chủ yếu được Liên Xô phóng từ tàu ngầm nhưng Iran có thể đã cải tiến để phóng từ bệ trên đất liền. Nếu thuộc họ R-27, tên lửa này thường mang đầu đạn nặng khoảng 1,5-2 tấn thuốc nổ.

Theo ông Kochav, một cách để mở rộng tầm bắn là giảm trọng lượng đầu đạn. Nói cách khác, đầu đạn nhẹ hơn giúp tên lửa nhẹ hơn, từ đó bay xa hơn trong cùng điều kiện năng lượng và quy trình phóng tương tự.

Vị trí của Diego Garcia (Ảnh: Cradle).

Một khả năng khác được đề cập là phiên bản cải tiến của dòng Khorramshahr-4. Về nguyên lý kỹ thuật, ông Kochav giải thích rằng tên lửa đạn đạo bay ra ngoài khí quyển trước khi quay trở lại để tấn công mục tiêu. Ông nhấn mạnh rằng quỹ đạo bay cho phép tên lửa “có thể tấn công từ mọi hướng, khiến hướng xuất phát không còn quan trọng”.

Mặt khác, nếu thực sự Iran đã làm chủ công nghệ phóng nhiều tầng vào không gian, việc họ tiếp tục kéo dài tầm bắn của tên lửa sẽ không phải là điều quá khó khăn, ông nhận định.

Trước đó, Iran cảnh báo họ sẽ tiếp tục có những bất ngờ dành cho đối thủ khi chiến sự vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Iran sở hữu một trong những kho tên lửa mạnh mẽ và uy lực nhất ở Trung Đông. Dù Mỹ và Israel trong thời gian qua nhiều lần tuyên bố đã phá hủy đáng kể năng lực tấn công của Tehran nhưng Iran đã thực hiện hơn 70 đợt tập kích trả đũa đối thủ.

Tư lệnh Bộ Chỉ huy Trung tâm Khatam al-Anbia của Iran, Thiếu tướng Ali Abdollahi, cảnh báo Iran sẽ làm gián đoạn mọi tính toán của đối phương bằng các loại vũ khí tiên tiến mới.

Vị chỉ huy này cho biết các đối thủ của Iran đã bắt đầu cảm nhận được điều đó trên chiến trường, và quá trình này sẽ tiếp tục, mang lại những bất ngờ mới trong khu vực tác chiến.