Trẻ bị xâm hại tình dục: Những trải nghiệm kinh hoàng có thể tác động tiêu cực đến ADN

Mai Thị Diễm08:52 21/05/2019

Thời gian qua, hàng loạt những vụ việc trẻ em bị xâm hại tình dục, thậm chí dẫn tới mang thai đã được báo chí đưa tin, gây bức xúc trong toàn xã hội.

Hậu quả lớn nhất khi trẻ bị xâm hai tình duc là trẻ tổn thương về tinh thần và ảnh hưởng đến tương lai, dễ bị mặc cảm, phát triển không bình thường (Ảnh minh họa: internet)

Tuy nhiên, theo bác sĩ Nguyễn Trọng An, nguyên Phó Cục trưởng Cục Bảo vệ và chăm sóc trẻ em (Bộ Lao động – Thương binh và Xã hội) thì con số thống kê số hàng ngàn vụ xâm hại tình dục trẻ em đó (năm 2018 là 1.269 vụ) chỉ là bề nổi của tảng băng chìm, còn rất nhiều các vụ việc khác không được phanh phui.

Dư luận có thể bức xúc, phẫn nộ, đòi trừng trị những kẻ xấu xa đã hại đời trẻ em. Tuy nhiên, những bức xúc đó rồi cũng sẽ có thể qua đi, còn lại những đứa trẻ với những nỗi đau trầm trọng cả về thể xác lẫn tinh thần thì không thể nguôi ngoai.

Có thể tác động đến cấp độ ADN

Trẻ em bị xâm hại tình dục sẽ bị tổn thương nặng nề cả thể chất và tinh thần. Do cơ thể các em chưa được phát triển hoàn thiện, vì thế các em sẽ phải chịu nhiều đau đớn về thể xác, bị cào xé, đau đớn khôn nguôi về tinh thần và thậm chí có thể tử vong. Ngoài ra, các em sau khi bị xâm hại phải còn gánh chịu nguy cơ hết sức nguy hiểm đó là lây lan các bệnh lây truyền qua đường tình dục, trong đó có HIV/AIDS.

Như vụ việc bé gái 9 tuổi ở Chương Mỹ (Hà Nội) bị Nguyễn Trọng Trinh (31 tuổi) xâm hại vào tháng 2/2019. Giám định thương tích ban đầu cho thấy cháu Q. bị gãy xương hàm dưới, rạn xương tay phải, rách màng trinh và tổn thương vùng kín nặng nề.

Đáng nguy hại với các bé gái đó là việc bị xâm hai tinh duc có thể khiến các em mang thai ngoài ý muốn gây nguy hiểm cho bản thân và thai nhi vì cơ thể các em chưa phát triển hoàn chỉnh hoặc là nguyên nhân dẫn đến vô sinh, ảnh hưởng trực tiếp đến sức khoẻ sinh sản và hạnh phúc gia đình của các em về sau.

Nhiều trường hơp xâm hai tinh duc đi kèm với bạo lực đã dẫn tới việc trẻ bị cắt toàn bộ tử cung, vĩnh viễn không thể làm mẹ. Thậm chí đã có vụ việc dẫn tới tử vong.

Những nỗi đau về thể xác kể trên theo thời gian có thể chữa lành nhưng nỗi đau về tinh thần có thể dai dẳng đeo bám đứa trẻ đến suốt cuộc đời.

Nhiều trẻ sau khi bị xâm hai tinh duc có sự hoảng loạn, sợ sệt, thu mình lại. Có những bé còn xuất hiện các ảo giác bệnh lý (luôn có cảm giác bất an, giật mình, tưởng tượng ra hình ảnh kẻ xâm hại hay tiếng nói của kẻ xâm hại,…). Nghiêm trọng hơn, sau khi bị xâm hai tinh duc không ít em có suy nghĩ tìm đến cái chết do bị sốc về mặt tinh thần. Các em rơi vào trạng thái hoảng sợ và cảm thấy bế tắc.

Các nhà nghiên cứu tại Đại học Harvard và Đại học British Columbia (UBC) đã chỉ ra rằng những trải nghiệm tiêu cực như lạm dụng tình dục thậm chí có thể tác động tiêu cực đến ADN, dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng về sức khỏe. Trẻ sẽ có nguy cơ mắc các bệnh về ung thư, bệnh lí về tim mạch, hô hấp cao hơn những trẻ không bị xâm hại.

Bộ ảnh “Những đứa trẻ mang bầu” dấy lên hồi chuông cảnh tỉnh về tình trạng xâm hại tình dục trong xã hội hiện nay

Mặc dù nạn nhân các vụ xâm hại tình dục trẻ em có tới 82% là trẻ gái, chỉ có 18% là trẻ trai nhưng hậu quả để lại với các em nam cũng vô cùng nặng nề.

Điển hình như vụ việc xảy ra vào cuối năm 2018, hiệu trưởng Trường phổ thông dân tộc nội trú THCS Thanh Sơn – Đinh Bằng My bị tố xâm hại, lạm dụng tình dục đối với hàng chục học sinh nam học tại trường cũng chính là hồi chuông cảnh tỉnh cho tình trạng xâm hại trẻ nam.

Hậu quả của xâm hại tình dục trẻ nam rất nặng nề. Trẻ nam thường bị xâm hại qua đường hậu môn trực tràng. Khi cơ thể trẻ vẫn còn chưa phát triển, bị cưỡng bức, xâm hại mạnh quá có thể dẫn đến rách trực tràng gây nhiễm trùng trầm trọng. Đồng thời trẻ cũng có nguy cơ mắc các bệnh lây nhiễm qua đường tình dục như lậu, giang mai, HIV.

Bên cạnh đó, khi trẻ bị cưỡng bức, đau đớn, xấu hổ, trẻ thường có xu hướng lệch lạc hành vi tính dục, thường thủ dâm, học tập sa sút, sợ gặp người lạ, mất ngủ, hay gặp ác mộng. Khi các em bị tổn thương tâm lý nặng, nếu không phát hiện kịp thời để điều chỉnh về tâm sinh lý thì sau này có nguy cơ lệch lạc giới tính hoặc trở thành người có xu hướng tình dục đồng giới, tạo mầm mống xuất hiện các xử sự trái pháp luật hoặc các em rất dễ đi vào con đường tội phạm hoặc giết người.

Làm gì để bảo vệ trẻ khỏi bị xâm hại tình dục?

Để giảm thiểu vấn nạn này, theo bác sĩ An điều quan trọng là cần nâng cao vai trò giáo dục gia đình, các bậc cha mẹ phải có ý thức luôn quan tâm bảo vệ sự an toàn cho con em mình, đồng thời phải dạy cho các em biết các kiến thức cơ bản về giới tính càng sớm càng tốt và kỹ năng phòng tránh xâm hại tình dục.

Cha mẹ cần sớm cung cấp cho trẻ em những kiến thức cơ bản nhất về giới tính, dạy cho trẻ em biết rằng không ai được chạm vào “chỗ riêng tư” của trẻ. Trang bị cho con biết cách phòng vệ trước những đối tượng có ý định thực hiện hành vi đồi bại.

Cần dạy trẻ không bao giờ được đi vào chỗ kín, nơi vắng vẻ với bất kỳ ai nếu không có sự đồng ý của bố mẹ. Không cho trẻ ăn mặc hở hang vì dễ gây kích thích sự ham muốn đối với những kẻ có ý xấu.

Cha mẹ cần thường xuyên trò chuyện với con cái về những vấn đề tế nhị. Khuyến khích con đặt câu hỏi về các vấn đề khác nhau trong cuộc sống cũng như câu hỏi về những vấn đề sâu kín. Đồng thời quan tâm, để ý đến cử chỉ, lời nói, hành vi của con hàng ngày giúp sớm nhận biết được những dấu hiệu bị xâm hại để xử lý kịp thời, tránh hậu quả nghiêm trọng.

Khi nghi ngờ hoặc phát hiện trẻ bị xâm hại tình dục, gia đình cần gọi điện thoại cho Tổng đài Quốc gia bảo vệ trẻ em số 111 và kịp thời trình báo ngay cho cơ quan chức năng để được hỗ trợ tư vấn, giải quyết.

Ngọc Châu

Theo Đời sống Plus/GĐVN

Những đớn đau mang tên "đồ uống có cồn" - Kỳ 3: Từ uống xã giao dễ trở thành nghiện ngập

Rượu bia đang tác động trên diện rộng đến muôn mặt đời sống, xã hội. Hệ quả của việc sử dụng rượu, bia không chỉ là số ca TNGT mà đã tạo nên gánh nặng bệnh tật, là bạo lực gia đình, là xâm hại tình dục... "Giấy thông hành" để rượu, bia len lỏi được khắp ngóc ngách trong đời sống chính là do giá rẻ, dễ tiếp cận và do thói quen của mọi người.

Phải uống rượu vì sợ bị gọi là "đàn bà"

Là người tiếp xúc, điều trị cho nhiều nạn nhân của đồ uống có cồn, ThS.Bác sỹ nội trú Đoàn Thị Huệ, khoa Điều trị nghiện chất, Viện Sức khoẻ tâm thần quốc gia đã đúc kết về cuộc đời của người nghiện với những lần cai nghiện, tái nghiện như sau: Đa phần bệnh nhân đến với chúng tôi khi đã nghiện rượu, bia đề kể rằng, ban đầu họ uống rượu vì xã giao.

Tục lệ ở Việt Nam khi có chuyện vui vẻ, hay đám ma chay, cưới hỏi mọi người đều tìm đến rượu để chia sẻ. Tất cả các lễ nghi trong cuộc sống đều dẫn đến cái kết cuối cùng là... uống rượu. Từ lý do ban đầu ấy những người bệnh này trở nên "bén mùi" rượu. Họ bắt đầu uống vào bữa ăn chính xong dần dần uống sang bữa sáng rồi uống vào mọi bữa ăn trong ngày. Tình trạng này kéo dài 1-2 năm khiến họ trở nên thèm nhớ. Sau đó họ không chỉ sử dụng rượu, bia trong bữa ăn mà sử dụng cả vào giờ giải lao. Quá trình sử dụng rượu khiến chất lượng làm việc giảm, tiền kiếm về ít. Hơn nữa lại nguy hiểm đến tính mạng-đã có nhiều bệnh nhân ngã giáo khi xây dựng do liên quan đến rượu, bia.

Rồi khi mức độ lệ thuộc vào đồ uống có cồn quá cao, những người nghiện mang rượu ra uống cả trong giờ hành chính. Điều đó khiến công việc không đảm bảo, họ bị thôi việc. Hệ luỵ kinh tế gia đình giảm sút vì không có thu nhập. Thất nghiệp ở nhà xin tiền vợ để mua rượu. Khi xin mãi không được họ chuyển sang mua chịu. Một vài lần vợ còn trả nợ, mãi vợ chán không trả nữa họ không còn biết đến xấu hổ, tiếp tục mua chịu; mua chịu không được tìm cách bán đồ, cắm đồ lấy tiền mua rượu; không còn gì để bán thì đi ăn trộm cắp. Đó là cái vòng luẩn quẩn của người nghiện rượu, bia-bác sỹ Đoàn Thị Huệ chia sẻ.

Bên cạnh những tác động đến kinh tế người uống rượu bia quá nhiều còn xuất hiện rối loạn tâm thần. Người chồng nghiện rượu sinh hoang tưởng, ghen tuông, thường bảo vợ "đi ngủ" với người này người kia. Chính sự hoang tưởng do rượu bia này đã phá vỡ nhiều cuộc hôn nhân; sự hoang tưởng này đã đẩy nhiều người vợ phải bỏ nhà đi xa, thậm chí tự tử để giải thoát khỏi cuộc sống đầy mệt mỏi, khổ đau.

Đặc biệt, đối với người đã nghiện rượu, bia khi vào bệnh viện cai nghiện trở về nhà bác sỹ dặn dò phải tuyệt đối không sử dụng rượu bia. Lập tức, bệnh nhân phản ứng: Không sử dụng rượu bia thì thành đàn bà à? Khi có ma chay, cưới hỏi không đi thì để vợ đi à? Không uống thì sống không có anh em à? Tôi chỉ uống 1 tí thôi...

Chính từ những suy nghĩ đó, cộng thêm tính sẵn có của rượu, bia nên người bệnh sau khi cai nghiện vẫn uống, vẫn tái nghiện nhập viện bình thường. "Tính sẵn có của rượu bia như vậy có bỏ được không? Trong khi 1 lít rượu vài chục nghìn đồng uống thoải mái thì một viên thuốc cai nghiện lại đắt, chưa kể cần có thêm những thứ khác đi kèm", bác sỹ Huệ bày tỏ.

Gánh nặng bệnh tật do sử dụng rượu, bia không chỉ là mắc các bệnh không lây nhiễm mà chi phí chữa trị ngộ độc rượu cũng vô cùng tốn kém.

Vị trí Quán quân khu vực Đông Nam Á về tiêu thụ bia

Rượu bia dễ tiếp cận, dễ mua và môi trường để một người bắt đầu uống cũng vô cùng thuận lợi nên số người sử dụng rượu, bia ở Việt Nam qua các năm cứ tăng dần. Theo báo cáo toàn cầu về sử dụng rượu, bia và sức khỏe của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) năm 2018 thì Việt Nam giữ vị trí á quân ở khu vực Đông Nam Á và vị trí thứ 3 châu Á, thứ 64 trên thế giới về mức tiêu thị rượu, bia bình quân đầu người trên 15 tuổi.

Mức tiêu thụ rượu, bia quy đổi theo lít cồn nguyên chất bình quân đầu người trên 15 tuổi ở Việt Nam tăng mạnh từ 3,8 lít năm 2003-2005 lên gấp hơn 2 lần (8,3 lít) vào năm 2016, cao hơn trung bình thế giới. Chỉ tính riêng nam giới trên 15 tuổi tiêu thụ trung bình 29,1 lít cồn nguyên chất mỗi năm.

Tỷ trọng tiêu thụ cồn nguyên chất từ bia đang tăng nhanh và cao hơn từ rượu. Năm 2017 người dân tiêu thụ khoảng 205 triệu lít rượu-tương đương 72 triệu lít cồn nhưng tiêu thụ tới gần 4,1 tỷ lít bia-tương đương với 161 triệu lít cồn. Bình quân mỗi người dân đã tiêu thị khoảng 42 lít bia. Việt Nam là nước tiêu thụ bia chiếm vị trí quán quân ở khu vực Đông Nam Á và thứ 3 châu Á.

Bên cạnh đó, theo Điều tra quốc gia về yếu tố nguy cơ bệnh không lây nhiễm do Bộ Y tế tiến hành năm 2016 cho thấy, tỷ lệ sử dụng rượu, bia tăng mạnh ở cả nam và nữ trong giai đoạn 2010-2015. Theo đó, tỷ lệ uống rượu, bia ở người trưởng thành (nhóm tuổi 25-64) với nam giới tăng từ 69,6% lên 80,3%; tỷ lệ này ở nữ tăng gấp đôi (từ 5,6% lên 11,2%).

Đặc biệt, tỷ lệ người sử dụng rượu, bia ở mức "nguy hại" đã tăng gần gấp đôi sau 5 năm ở cả nam và nữ (tỷ lệ ở nam tăng từ 25,1% lên 44,2%). Trong đó có tới 41,7% hộ gia đình có người tạo thu nhập chính uống ở mức "nguy hại". Mức "nguy hại" là mức uống làm tăng nguy cơ xấu đối với sức khỏe hoặc gây ra hậu quả có hại về sức khỏe, hậu quả xã hội cho người uống và cộng đồng xung quanh.

Trở thành tội đồ vì "ma men" dẫn lối

Nói về những hệ luỵ do sử dụng đồ uống có cồn gây nên, ThS. Nguyễn Thị Minh Hạnh, Viện Nghiên cứu chính sách y tế cho biết: Rượu, bia là 1 trong 10 nguyên nhân gây tử vong hàng đầu, trong đó 20% ca tử vong do TNGT; 30% ca tử vong do ung thư thực quản, ung thư gan, động kinh, giết người; 50% ca tử vong do ung thư gan. Đồng thời, sử dụng rượu, bia là yếu tố nguy cơ xếp thứ 2 trong số 10 yếu tố nguy cơ gây bệnh tật và tử vong hàng đầu (70% ca tử vong do xơ gan ở nam do sử dụng rượu bia; 15% số giường bệnh tại các BV tâm thần dành cho điều trị người bệnh loạn thần do rượu bia).

Cùng với gánh nặng bệnh tật, rượu bia còn gây nên gánh nặng kinh tế với cá nhân, gia đình và xã hội do các phí tổn về chăm sóc sức khỏe, giảm, mất năng suất lao động và chi phí giải quyết các hậu quả xã hội khác. Chi phí trực tiếp của Việt Nam năm 2017 cho tiêu thụ rượu bia là 4,37 tỷ đô la/năm. Năm 2018 là 4,67 tỷ lít chưa kể 70 triệu lít rượu công nghiệp và hàng trăm triệu lít rượu thủ công.

"Bình quân 420 đô la/người/năm, trong khi chi cho tiêu cho y tế năm 2013 chỉ có 113 đô la/người/năm-chưa kể chi phí gián tiếp cho giải quyết hậu quả do rượu bia. Đồng thời, năm 2017 ngành công nghiệp rượu bia nước giải khát nộp ngân sách Nhà nước là 50 nghìn tỷ đồng, tương đương 09,% GDP. Trong khi đó, tổn thất do rượu bia gây ra ở nước ta là 2% GDP và chi phí cho tiêu thụ rượu bia là hơn 4,3 tỷ, nhiều gấp 2 lần so với mức nộp ngân sách nhà nước", ThS. Minh Hạnh phân tích.

Đối với từng hộ gia đình, sử dụng rượu, bia dẫn đến những hậu quả như thành viên trong gia đình bị chấn thương; tai nạn và thiệt hại về người/tài sản; mất thu nhập do dành thời gian chăm sóc người say rượu, bia; vi phạm hành chính; phải đền bù thiệt hại khi người thân gây tai nạn thương tích. Tổng thiệt hại kinh tế do các hậu quả này gây ra đối với hộ gia đình là 8.882 tỷ đồng trong năm 2017, gần 0,2% GDP.

Không chỉ gây thiệt hại kinh tế, gánh nặng bệnh tật cho từng hộ gia đình mà rượu, bia còn là nguyên nhân dẫn đến bạo lực gia đình, mất trật tự an toàn xã hội-có đến 70% số vụ phạm pháp hình sự ở Việt Nam có nguyên nhân xuất phát từ sử dụng rượu bia ở nhóm trẻ dưới 30 tuổi; có tới 32,5% phụ nữ đã kết hôn hoặc đang chung sống với bạn tình cho biết đã chịu tác hại từ chồng/bạn tình uống rượu, bia-cao nhất trong số 9 nước khảo sát. Chưa kể đế những hậu quả từ lạm dụng tình dục với phụ nữ, trẻ em bên ngoài...

Dẫn chứng đau xót về hậu quả của sử dụng rượu, bia, TS. Nguyễn Huy Quang, Vụ trưởng Vụ Pháp chế bày tỏ: Vì đâu mà một người đàn ông như ông Nguyễn Hữu Linh (nguyên Phó viện trưởng Viện KSND TP Đà Nẵng) lại có hành vi "nựng" một bé gái 8 tuổi trong thang máy dù ông này là người làm luật, biết rất rõ những quy định của pháp luật với tội danh này? Tất cả cũng chỉ vì trước đó ông ta đã sử dụng bia. Đồ uống có cồn khiến con người mất kiểm soát hành vi của mình.

Vì vậy, theo TS. Nguyễn Huy Quang, điều quan trọng là ban hành Luật Phòng, chống tác hại rượu bia với những điều khoản thật mạnh như kiểm soát quảng cáo rượu bia; quản lý việc khuyến mại rượu bia dưới 15 độ... nhằm hạn chế tính sẵn có, hạn chế sử dụng trong cộng đồng.

Thịnh An

Theo PL&ĐS

Đến đâu để giám định khi nghi ngờ bị xâm hại tình dục?Người bị hại nhanh chóng đến công an, hội liên hiệp phụ nữ để được hướng dẫn giám định pháp y, hoặc vào bệnh viện yêu cầu thu thập mẫu. Ảnh minh họa. Bác sĩ Nguyễn Bá Mỹ Nhi, Phó Giám đốc Bệnh viện Từ Dũ (TP HCM) cho biết, khi xảy ra tình huống nghi ngờ bị xâm hại tình dục, nên...

Bạn thấy bài viết này có hữu ích không?

Có

Không

Tin liên quan

Xem thêm Share

Xem nhiều

Tài xế xe công nghệ "cưa" cô nhân viên hàng không từ 1 cuốc xe: Câu chuyện phía sau đoạn clip viral01:32

Louis Phạm nói gì về phong cách Tây của Khánh Huyền 204 mà kéo nhau lên hẳn hot search?00:21

Làm rể miền Tây, chàng trai Mỹ cũng 'lây' thói quen ngủ trưa trên võng00:26

Tiêu điểm

Tin đang nóng

Tin mới nhất

3 lưu ý khi ăn trứng vịt lộn để thực sự bổ dưỡng và tránh rủi ro sức khỏe

08:11:34 18/03/2026

Trứng vịt lộn là món ăn dân dã giàu dinh dưỡng, giúp bồi bổ sức khỏe. Tuy nhiên, cần lưu ý nguyên tắc ăn trứng vịt lộn để món ăn bổ dưỡng không trở thành gánh nặng cho cơ thể.

Loại cây mọc hoang, chữa chảy máu cam, bổ thận cực hiệu quả

08:08:19 18/03/2026

Cây nhọ nồi, loại cây mọc hoang vị ngọt, chua có tác dụng bổ thận, thanh nhiệt, thường dùng trong các trường hợp can thận âm hư, chảy máu hoặc đi ngoài ra máu.

Mất ngủ trước kỳ kinh nguyệt có phải là dấu hiệu rối loạn hormone?

08:05:55 18/03/2026

Không ít phụ nữ gặp tình trạng khó ngủ, ngủ chập chờn trước kỳ kinh nguyệt. Các chuyên gia cho rằng sự thay đổi hormone trong chu kỳ kinh có thể ảnh hưởng trực tiếp đến giấc ngủ.

TPHCM: Khám tầm soát bệnh lao miễn phí cho người có nguy cơ cao

08:02:34 18/03/2026

Người có triệu chứng hô hấp kéo dài, tiền sử tiếp xúc ca lao, người có bệnh nền mãn tính sẽ được các trạm y tế lập danh sách, mời khám tầm soát bệnh lao miễn phí.

Xã Tây Phương ghi nhận 12 ca mắc bệnh tay chân miệng

04:37:55 18/03/2026

Cần tăng cường sự phối hợp chặt chẽ giữa Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Hà Nội với trạm y tế, nhằm nâng cao năng lực giám sát, phát hiện sớm và xử lý kịp thời các nguy cơ dịch bệnh.

Sốt cao kèm rét run nhiều ngày, cô gái phát hiện mắc bệnh nguy hiểm

09:30:25 17/03/2026

Một số nhóm có nguy cơ mắc bệnh cao hơn gồm phụ nữ mang thai, người cao tuổi, người mắc bệnh mạn tính như đái tháo đường hoặc người suy giảm miễn dịch.

Kỹ thuật lọc màng bụng: Giải pháp hiệu quả cho bệnh nhân suy thận

08:16:40 17/03/2026

Theo nhiều bệnh nhân mắc bệnh suy thận mạn, ưu điểm lớn của phương pháp lọc màng bụng là người bệnh có thể chủ động sắp xếp thời gian điều trị, không phụ thuộc vào lịch chạy thận tại bệnh viện.

Người đàn ông suýt chết vì... một nốt mụn nhọt

10:11:39 16/03/2026

Nghĩ nốt mụn nhọt trên lưng là tổn thương ngoài da thông thường, người đàn ông không đi khám, nhưng mấy ngày sau lại lâm vào biến chứng nặng nề.

Người đàn ông cụt tay kẹp rắn hổ mang về nhà sau khi bị cắn

07:40:40 16/03/2026

Người đàn ông ở Đà Nẵng bị rắn hổ mang cắn, nhưng ông vẫn kẹp con rắn mang về nhà rồi được người thân đưa đi cấp cứu. Bệnh nhân đã được chuyển đến Bệnh viện đa khoa Đà Nẵng điều trị.

5 cách tự nhiên bảo vệ thận, giảm nguy cơ mắc bệnh thận

05:38:04 16/03/2026

Thận giữ vai trò lọc máu, điều hòa huyết áp và cân bằng nhiều chất trong cơ thể. Duy trì lối sống lành mạnh với các thói quen đơn giản hằng ngày có thể giúp bảo vệ chức năng thận và giảm nguy cơ mắc bệnh thận mạn.

Ăn theo cách này giúp giảm cân an toàn

05:37:07 16/03/2026

Việc tránh hoàn toàn đường là không cần thiết vì não bộ vẫn cần đường để hoạt động, nhưng thay vì đường trắng hay siro ngô, hãy chọn đường tự nhiên từ trái cây và sữa.

Sốc tim, nguy kịch từ thói quen của hàng triệu đàn ông Việt

05:33:54 16/03/2026

Sau khi tình trạng ban đầu được ổn định, bệnh nhân được chuyển tuyến với ê-kíp hồi sức gồm bác sĩ và điều dưỡng đi kèm nhằm đảm bảo an toàn trong suốt quá trình vận chuyển.