Thụy Sĩ lập vùng cấm bay, điều động 2.000 binh sĩ phục vụ hội đàm Mỹ – Iran

Chính phủ Thụy Sĩ đang huy động hơn 2.000 nhân viên quân sự và áp đặt một vùng cấm bay tạm thời để bảo vệ cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran vào ngày 19/6.

Khu nghỉ dưỡng trên núi Burgenstock của Thụy Sĩ (Ảnh: AFP).

Bộ Ngoại giao Thụy Sĩ hôm nay cho biết, các cuộc đàm phán ban đầu giữa Mỹ và Iran vẫn dự kiến diễn ra tại khu nghỉ dưỡng trên núi Burgenstock của Thụy Sĩ vào ngày 19/6 sau khi hai bên đã ký kết trực tuyến Biên bản ghi nhớ hiểu biết (MOU) nhằm chấm dứt xung đột.

“Theo tình hình hiện tại, kế hoạch vẫn là Mỹ và Iran, cùng với các bên trung gian hòa giải là Pakistan và Qatar cùng các quốc gia liên quan khác, gặp nhau vào ngày mai tại Burgenstock cho các cuộc đàm phán ban đầu về việc thực thi thỏa thuận”, Bộ Ngoại giao Thụy Sĩ cho hay.

Cơ quan này nói thêm: “Hiện tại không có thêm thông tin nào khác liên quan đến lịch trình và chi tiết của cuộc gặp”.

Theo trang tin WANA, khu nghỉ dưỡng Burgenstock thuộc bang Nidwalden, Thụy Sĩ đã được lựa chọn cho sự kiện mang tính lịch sử này theo đề xuất của các bên trung gian hòa giải Qatar và Pakistan, với sự đồng thuận của cả hai bên. Nơi này từng tổ chức Hội nghị Thượng đỉnh Hòa bình Ukraine quốc tế vào năm 2024.

Giới chức Mỹ và Iran ngày 17/6 đều xác nhận Tổng thống của hai bên đã ký kết MOU theo hình thức trực tuyến và có hiệu lực ngay lập tức. Phía Iran cho biết, do ký kết đã hoàn tất, nên việc tổ chức lễ ký kết trực tiếp tại Geneva, Thụy Sĩ theo kế hoạch ban đầu có thể không cần thiết. Tuy nhiên, kế hoạch đàm phán vẫn giữ nguyên, hai bên sẽ tiếp tục thương thảo các vấn đề còn tồn đọng trong vòng 60 ngày.

Để chuẩn bị cho cuộc đàm phán này, Hội đồng Liên bang Thụy Sĩ đã phê duyệt một sứ mệnh hỗ trợ, cho phép triển khai tối đa 2.000 binh sĩ để tăng cường cho lực lượng cảnh sát địa phương và bảo vệ sự kiện tại Nidwalden. Các nhân viên quân sự sẽ được giao nhiệm vụ bảo vệ địa điểm, giám sát, trinh sát, vận tải và hỗ trợ hậu cần.

Để đảm bảo an ninh tối đa, vùng trời phía trên khu vực Burgenstock sẽ tạm thời bị đóng cửa trong vòng bán kính 46km, với việc Không quân Thụy Sĩ tích cực thực thi lệnh hạn chế này. Ông Gabriel Luchinger, Trưởng bộ phận Chính sách Hòa bình Quốc tế của Thụy Sĩ, đang đảm nhiệm vai trò điều phối viên trưởng cho hội nghị thượng đỉnh.

Tổng thống Thụy Sĩ Guy Parmelin nhấn mạnh, việc ký kết MOU giữa Mỹ và Iran chỉ là bước đi đầu tiên, lưu ý rằng các cuộc đàm phán bổ sung để giải quyết các chi tiết sâu hơn dự kiến sẽ tiếp tục trong tương lai.

MOU giữa Iran và Mỹ đã được hoàn thiện vào hôm 14/6, sau nhiều tháng đàm phán căng thẳng do Pakistan làm trung gian, với sự hỗ trợ từ các quốc gia khu vực khác. Nhà Trắng ngày 17/6 cũng xác nhận hai bên đã ký kết văn bản theo hình thức trực tuyến.

Theo thỏa thuận, cuộc chiến và tất cả các hoạt động quân sự, bao gồm cả ở Lebanon, đã chấm dứt ngay lập tức, và lệnh phong tỏa hải quân của Mỹ chống lại Iran đã được dỡ bỏ.

MOU cũng quy định việc mở cửa lại eo biển Hormuz cho hoạt động vận tải thương mại.

Một giai đoạn xác minh và đàm phán kéo dài 60 ngày sẽ diễn ra tiếp theo, trong đó các bên sẽ giải quyết các vấn đề còn tồn đọng, bao gồm việc dỡ bỏ tất cả các lệnh trừng phạt, hồ sơ hạt nhân, tái thiết và phát triển kinh tế, cùng một cơ chế giám sát thực thi.