Starlink bị hạn chế đột ngột, Ukraine đối mặt sức ép trên chiến trường

Cố vấn Tổng thống Ukraine Serhii “Flash” Beskrestnov ngày 14/10 cho biết Ukraine đã bị hạn chế truy cập Starlink mà không được thông báo trước, ảnh hưởng nghiêm trọng đến một số nhiệm vụ quân sự.

Tên lửa đẩy Falcon 9 của SpaceX rời bệ phóng tại Trung tâm vũ trụ Kennedy ở Florida, Mỹ. Ảnh tư liệu: THX/TTXVN

“Tôi xác nhận rằng SpaceX, công ty sở hữu Starlink, đã áp dụng giới hạn tốc độ đối với các thiết bị đầu cuối Starlink khi đang di chuyển vào đêm qua. Hiện tại, giới hạn này áp dụng đối với StarShield, gói dịch vụ quân sự, với tốc độ tối đa 160 km/giờ”, tờ Kyiv Independent dẫn tuyên bố của ông Beskrestnov trên mạng xã hội.

Ukraine sử dụng Starlink trong nhiều hoạt động quân sự, trong đó có điều khiển thiết bị bay không người lái (UAV) tấn công tầm trung tại các khu vực do Nga kiểm soát. Chiến dịch UAV tầm trung được Ukraine triển khai trong năm nay đã gây sức ép lên mạng lưới hậu cần của Nga, cản trở việc tiếp tế và duy trì hoạt động chiến đấu trên tiền tuyến.

Một nguồn tin thuộc Bộ Quốc phòng Ukraine xác nhận rằng các giới hạn tốc độ đã được phát hiện và nguyên nhân đang được điều tra.

“Rõ ràng, hành động này không thể là sự trùng hợp ngẫu nhiên và có liên quan đến tình hình chính trị hiện nay”, ông Beskrestnov nhận định.

Thiết bị Internet Starlink tại Kharkiv, Ukraine ngày 25/9/2022. Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN (Ảnh không cho phép bên thứ ba khai thác, chia sẻ lại).

Theo Kyiv Independent ngày 12/10, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã cảnh báo ngừng cung cấp thông tin tình báo và các hình thức hỗ trợ khác cho Ukraine nhằm gây sức ép để Kiev không tấn công các nhà máy lọc dầu của Nga.

Tuy nhiên, ông Beskrestnov không đưa ra bằng chứng cho thấy việc hạn chế Starlink có liên quan đến sức ép của Mỹ đối với Ukraine. Nhà Trắng cũng chưa bình luận về vấn đề này.

Nhà hoạt động Serhii Sternenko, cựu cố vấn của cựu Bộ trưởng Quốc phòng Ukraine Mykhailo Fedorov, cũng cho biết quyền truy cập Starlink đã bị hạn chế. Ông nhận định SpaceX nhiều khả năng đã thực hiện các biện pháp này theo yêu cầu của chính quyền Tổng thống Trump”

Những diễn biến trên xảy ra sau 48 giờ đầy biến động trong quan hệ Mỹ – Ukraine – Nga. Tổng thống Trump tuyên bố đã đạt được thỏa thuận với Tổng thống Nga Vladimir Putin về nhập khẩu dầu diesel của Nga, sau đó liên tục yêu cầu Ukraine thay thế Tổng thống Volodymyr Zelensky. Tiếp đó, ông Trump tuyên bố hai bên đã nhất trí về một thỏa thuận ngừng bắn năng lượng đơn phương.

Sau khi Tổng thống Trump tuyên bố về thỏa thuận ngừng bắn vào hạ tầng năng lượng, truyền thông Ukraine cho biết nước này đã kiềm chế các cuộc tấn công nhằm vào các nhà máy lọc dầu của Nga. Tuy nhiên, theo số liệu Bộ Quốc phòng Nga được hãng thông tấn TASS tổng hợp, lực lượng phòng không nước này đã bắn hạ 902 UAV Ukraine trên lãnh thổ Nga và vùng biển Azov trong rạng sáng 14/10. TASS đánh giá đây là một trong những đợt tập kích UAV quy mô lớn nhất trong năm nay.

Trong khi đó, Nga tiếp tục các cuộc tấn công nhằm vào hạ tầng năng lượng Ukraine. Đêm 13/10 và rạng sáng 14/10, một số nhà máy điện tại Kiev bị tập kích.

Trong khi đó, việc hạn chế Starlink làm gia tăng chú ý đến hoạt động chia sẻ thông tin tình báo của Mỹ, sau hai đêm liên tiếp Kiev hứng chịu các đợt tấn công bằng tên lửa đạn đạo mà hầu như không được cảnh báo trước.

Theo các phóng viên Kyiv Independent, ngay sau 22 giờ ngày 12/10 theo giờ địa phương, 5 tên lửa S-400 của Nga đã đánh trúng thủ đô của Ukraine, gây ra nhiều tiếng nổ lớn. Còi báo động không kích và cảnh báo trên điện thoại chỉ được kích hoạt sau khi cuộc tấn công xảy ra.

Tổng thống Zelensky đã lên án các cuộc tập kích này, đồng thời cho biết Kiev “không nhận được cảnh báo sớm nào từ các đối tác về cuộc tấn công này”. Phát biểu của ông làm dấy lên nghi vấn Washington có thể đã đình chỉ chia sẻ thông tin tình báo với Ukraine.

Tuy nhiên, các nguồn tin Ukraine và Mỹ nói rằng Washington không quyết định đình chỉ hoạt động chia sẻ thông tin tình báo với Kiev, bất chấp những trục trặc trong hệ thống cảnh báo sớm của Ukraine và các đe dọa trước đó về khả năng ngừng hỗ trợ tình báo.

Dù vậy, khoảng 22 giờ 30 phút cùng ngày, một đợt tên lửa đạn đạo khác lại đánh vào Kiev, một lần nữa khi Ukraine không nhận được cảnh báo như thường lệ.