Quan chức Mỹ tiết lộ kế hoạch tấn công Houthi trong nhóm chat có cả nhà báo

Thông tin quân sự của Mỹ đã bị tiết lộ ra bên ngoài khi được gửi vào nhóm chat có cả nhà báo.

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth. Ảnh: PAP/TTXVN

Theo hãng tin AP, các quan chức an ninh quốc gia của chính quyền Tổng thống Donald Trump, trong đó có cả bộ trưởng quốc phòng, đã nhắn tin các kế hoạch tác chiến liên quan cuộc tấn công quân sự sắp tới ở Yemen vào một nhóm chat trên ứng dụng nhắn tin Signal. Nhóm chat có cả tổng biên tập tạp chí The Atlantic và nhà báo này đã viết một bài về sự việc vào ngày 24/3.

Tổng biên tập The Atlantic, ông Jeffrey Goldberg, viết trong một bài báo rằng nội dung tin nhắn chứa các chi tiết tác chiến về các cuộc tấn công sắp tới nhằm vào lực lượng Houthi ở Yemen, bao gồm thông tin về mục tiêu, loại vũ khí Mỹ sẽ triển khai và trình tự tấn công.

Hiện chưa rõ liệu các chi tiết cụ thể của chiến dịch quân sự có được phân loại là thông tin mật hay không, nhưng thông thường các thông tin này đều được giữ kín để bảo vệ binh sĩ và đảm bảo an ninh tác chiến. Mỹ đã không kích nhóm Houthi kể từ khi nhóm vũ trang này bắt đầu tấn công các tàu thương mại và quân sự trên Biển Đỏ vào tháng 11/2023.

Chỉ hai tiếng sau khi nhà báo Goldberg nhận được thông tin chi tiết về cuộc tấn công vào ngày 15/3, Mỹ bắt đầu một loạt không kích nhắm vào các mục tiêu Houthi ở Yemen.

Hội đồng An ninh Quốc gia điều tra vụ việc

Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ ra tuyên bố cho biết họ đang điều tra tại sao số điện thoại của một nhà báo lại được thêm vào nhóm chat trên ứng dụng Signal. Ngoài Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, nhóm chat này còn có Phó Tổng thống JD Vance, Ngoại trưởng Marco Rubio và Giám đốc Tình báo Quốc gia Tulsi Gabbard.

Nhà báo Goldberg nói rằng ông nhận được lời mời tham gia nhóm chat trên Signal từ Cố vấn An ninh Quốc gia Mỹ là ông Mike Waltz, người cũng có mặt trong nhóm.

Trong phát biểu đầu tiên về vụ việc, Bộ trưởng Quốc phòng Hegseth công kích nhà báo Goldberg là dối trá và là một nhà báo vô danh đã mất uy tín, đồng thời nhắc đến các bài viết trước đây của tạp chí này chỉ trích Tổng thống Trump. Ông không nói rõ lý do tại sao lại dùng Signal để thảo luận về chiến dịch nhạy cảm này hay tại sao nhà báo Goldberg lại có mặt trong nhóm chat.

Theo kênh CNN, ông Hegseth nói với các phóng viên khi hạ cánh xuống Hawaii ngày 24/3 trong chuyến công du đầu tiên đến Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương trên cương vị bộ trưởng quốc phòng: “Không ai nhắn tin kế hoạch tác chiến cả và đó là tất cả những gì tôi phải nói”.

Trong một tuyên bố tối 24/3, phát ngôn viên Nhà Trắng Karoline Leavitt khẳng định tổng thống vẫn tin tưởng tuyệt đối vào ông Waltz và đội ngũ an ninh quốc gia.

Trước đó, Tổng thống Trump nói với các phóng viên: “Tôi không biết gì về chuyện đó. Các anh là người đầu tiên nói với tôi về việc này”. Ông cũng chê The Atlantic “chẳng đáng là một tạp chí”.

Đến chiều tối, Tổng thống Trump dường như đã gạt vấn đề này sang một bên. Ông chia sẻ lại một bài đăng trên mạng xã hội X, trong đó dẫn lại một bài viết châm biếm tạp chí The Atlantic.

Các quan chức chính phủ đã sử dụng Signal để liên lạc trong công việc, dù ứng dụng này không được mã hóa ở cấp độ tối mật và có thể bị tấn công. Các chuyên gia công nghệ và bảo mật cho biết ứng dụng nhắn tin và gọi điện được mã hóa đầu cuối này an toàn hơn nhiều so với tin nhắn thông thường.

Phản ứng dồn dập

Theo AP, vụ chia sẻ thông tin nhạy cảm diễn ra ngay khi văn phòng của Bộ trưởng Hegseth vừa tuyên bố siết chặt các biện pháp ngăn chặn rò rỉ thông tin mật, bao gồm khả năng sử dụng máy phát hiện nói dối đối với nhân sự quốc phòng để xác định xem các phóng viên có được thông tin như thế nào.

Ông Sean Parnell, người phát ngôn của Bộ trưởng Hegseth, chưa đưa ra phản hồi ngay lập tức về lý do Bộ trưởng Quốc phòng lại đăng kế hoạch tác chiến trên một ứng dụng không được bảo mật.

Vụ việc nói trên nhanh chóng vấp phải chỉ trích gay gắt từ các nghị sĩ đảng Dân chủ. Lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện, ông Chuck Schumer, kêu gọi tiến hành cuộc điều tra toàn diện. Ông nói: “Đây là một trong những vụ rò rỉ tình báo quân sự đáng kinh ngạc nhất mà tôi từng biết trong suốt một thời gian rất dài”.

Thượng nghị sĩ Jack Reed của Rhode Island, thành viên đảng Dân chủ cấp cao nhất trong Ủy ban Quân vụ Thượng viện, tuyên bố: “Nếu điều này là sự thật, câu chuyện này cho thấy một trong những thất bại nghiêm trọng nhất về an ninh tác chiến mà tôi từng chứng kiến”. Ông nói rằng tính mạng người Mỹ đang bị đe dọa. Ông bình luận: “Sự cẩu thả của thành viên nội các là gây choáng váng và nguy hiểm. Tôi sẽ ngay lập tức yêu cầu chính quyền giải trình”.

Hạ nghị sĩ Jim Himes của bang Connecticut, thành viên đảng Dân chủ cấp cao trong Ủy ban Tình báo Hạ viện, cho biết ông hoảng sợ trước các thông tin về vụ việc.

Một số nghị sĩ Cộng hòa cũng bày tỏ lo ngại. Thượng nghị sĩ Roger Wicker, Chủ tịch Ủy ban Quân vụ Thượng viện, cho biết: “Chúng tôi rất quan tâm đến vấn đề này và sẽ điều tra trên tinh thần lưỡng đảng”.

Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune nói rằng ông muốn tìm hiểu thêm về sự việc: “Rõ ràng, chúng ta cần đào sâu vấn đề này và tìm hiểu chuyện gì đã xảy ra”.

Luật pháp nghiêm ngặt về bảo mật thông tin quốc phòng

Việc xử lý thông tin quốc phòng được quy định nghiêm ngặt trong Đạo luật Gián điệp, có các điều khoản quy định rằng ngay cả hành động sơ suất nghiêm trọng cũng có thể bị coi là phạm tội nếu dẫn đến rò rỉ thông tin khỏi nơi lưu trữ thích hợp.

Bộ Tư pháp Mỹ vào các năm 2015 và 2016 đã điều tra liệu cựu Ngoại trưởng Hillary Clinton có vi phạm pháp luật khi trao đổi thông tin mật với các trợ lý qua máy chủ email cá nhân do bà thiết lập hay không, mặc dù sau đó Cục Điều tra Liên bang Mỹ khuyến nghị không truy tố và không có cáo buộc nào được đưa ra.

Dưới thời chính quyền ông Joe Biden, một số quan chức được phép tải ứng dụng Signal về điện thoại do Nhà Trắng cấp, nhưng được hướng dẫn sử dụng ứng dụng này một cách hạn chế.

Signal thường được sử dụng để gửi thông báo nhắc nhở ai đó khi họ đang ở xa văn phòng hoặc đi công tác nước ngoài rằng họ nên kiểm tra hộp thư bảo mật cao để nhận tin nhắn mật.

Ứng dụng này đôi khi cũng được các quan chức chính quyền Tổng thống Biden sử dụng để sắp xếp các cuộc họp quan trọng hoặc cuộc gọi mật khi họ không có mặt tại văn phòng.

Việc sử dụng Signal trở nên phổ biến hơn trong năm cuối cùng của chính quyền ông Biden, sau khi các quan chức thực thi pháp luật liên bang cảnh báo rằng Trung Quốc và Iran đang tấn công mạng Nhà Trắng.