Nguy cơ mất trắng hàng trăm ha lúa do hạn kéo dài ở Thanh Hóa
Tình trạng nắng hạn kéo dài nhiều ngày qua tại các tỉnh miền Trung; trong đó có Thanh Hóa, đã ảnh hưởng không nhỏ đến sản xuất của người dân.
Mặc dù ngành nông nghiệp Thanh Hóa đang chỉ đạo các địa phương và các đơn vị liên quan tập trung mọi nguồn lực chống hạn, nhưng vẫn còn hơn 600 ha lúa trên địa bàn có nguy cơ mất trắng do thiếu nước trầm trọng.
Nhiều diện tích ruộng bị khô nứt do thiếu nước.
Tĩnh Gia là một trong nhưng địa phương có diện tích lúa thiếu nước lớn nhất toàn tỉnh đến thời điểm hiện tại, với 486ha; trong đó, diện tích thiếu nước gieo cấy là 33ha, diện tích lúa thiếu nước dưỡng là 453ha. Đây là diện tích tưới của vùng hồ đ.ập nhỏ, cuối kênh hồ Yên Mỹ (298ha) và vùng tưới nhờ trời (188ha), tập trung ở các xã Phú Sơn, Phú Lâm, Tùng Lâm, Tân Dân, Tân Trường, Thanh Sơn, Trường Lâm.
Tại xã Phú Sơn, vụ Mùa 2019, địa phương có kế hoạch gieo trồng 271ha lúa. Tuy nhiên hiện nay, người dân trong xã mới gieo cấy được 220 ha lúa, bằng 80% kế hoạch, 51ha còn lại chưa gieo cấy được do không có nước. Nắng hạn kéo dài, thiếu nguồn nước nghiêm trọng nên các cánh đồng của xã đang trong tình trạng nứt nẻ, khô hạn. Trong khi đó, dung tích dự trữ của các hồ Đông Sơn, Nam Sơn trên địa bàn đã cạn nước chỉ còn trơ đáy. Nếu trong những ngày tới thời tiết tiếp tục nắng nóng, thì nguy cơ trên 60% diện tích lúa trên địa bàn xã Phú Sơn (Tĩnh Gia) có nguy cơ mất trắng.
Để bảo đảm nguồn nước tưới cho diện tích lúa mới cấy và nước để sản xuất, ngành nông nghiệp huyện Tĩnh Gia đã chỉ đạo Công ty TNHH MTV Sông Chu, Chi nhánh Thủy nông Tĩnh Gia đặt máy bơm dầu thực hiện bơm vét nước trong hồ, đẩy qua đ.ập, với công suất 150 đến 170 m3/h. Địa phương huy động máy nạo vét lòng hồ để tạo độ sâu trữ nước, phục vụ chống hạn. Tuy nhiên, nếu trong những ngày tới không có mưa thì các hồ trữ cũng không còn nước để bơm.
Ông Lê Ngọc Hợi, Giám đốc Chi nhánh Thủy nông Tĩnh Gia (Công ty TNHH MTV Sông Chu) lo ngại, diện tích thiếu nước tại Tĩnh Gia chủ yếu tập trung ở các khu vực lấy nước từ các hồ đ.ập nhỏ. Trong khi các hồ trữ cũng đã cạn, không đủ nguồn để bơm tưới. Nếu nắng nóng tiếp tục diễn ra trong vài ba ngày tới, thì đơn vị thủy nông cũng đành bất lực chờ trời mưa mới có thể “giải cứu” được diện tích lúa bị hạn hiện nay.
Đang trong mùa gieo cấy nên người dân xã Cẩm Ngọc, huyện Cẩm Thuỷ (Thanh Hóa) rất cần nước để cấy và dưỡng lúa, nhưng vì mực nước sông Mã cạn kiệt, nên Hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp Cẩm Ngọc cũng chỉ thực hiện việc bơm nước từ trạm bơm làng Song từ 22 giờ đêm đến 6 giờ sáng ngày hôm sau.
Video đang HOT
Nhân viên Công ty TNHH MTV Sông Chu, Chi nhánh thủy nông Đông Sơn vận hành trạm bơm, phục vụ công tác chống hạn.
Đang cấy trên mảnh ruộng đặc quánh, chị Thịnh Thị Hoán, trú tại thôn Song, xã Cẩm Ngọc, thở dài: “Đã gần 1 tháng rồi vẫn chưa có hạt mưa nào. Cường độ nắng nóng gay gắt, kéo dài từ sáng sớm đến chiều tối nên ảnh hưởng rất lớn đến sinh hoạt và sản xuất của người dân. Đang mùa gieo cấy mà thiếu nước nên nông dân vất vả lắm”.
Theo chị Hóa, người dân nơi đây đang lo vụ này mất mùa sớm. Đối với diện tích lúa đã cấy thì lo lúa c.hết khô, c.hết cháy. Những nơi chưa gieo cấy được thì lo chậm thời vụ. Hiện thửa ruộng chị đang cấy cũng có rất ít nước nên đất đặc quánh, cấy vừa chậm, vừa đau tay. Tuy nhiên để kịp thời vụ thì không thể không cấy, hiện tại chị Ngọc chỉ biết cầu mong sớm có mưa.
Theo báo cáo của Phòng Nông nghiệp huyện Cẩm Thủy, dù đã nỗ lực chống hạn, nhưng tỷ lệ gieo cấy tại địa phương mới đạt 70%, vẫn còn 30% diện tích chưa thực hiện gieo cấy được do thiếu nước. Nắng nóng kéo dài, hiện mực nước của nhiều công trình hồ, đ.ập trên địa bàn huyện thấp hơn 1m so với mực nước dâng bình thường. Mực nước sông Mã đã xuống mức báo động, do đó tại một số nơi máy bơm không thể hoạt động được, gây khó khăn trong việc cung cấp nước cho gieo cấy, dưỡng lúa. Hiện nay huyện Cẩm Thủy có trên 156 ha lúa bị thiếu nước và 130 ha có nguy cơ bị hạn.
Ông Trịnh Bá Thuận, Chi cục trưởng Chi cục Thủy lợi tỉnh Thanh Hóa cho biết, trước tình hình nắng nóng gay gắt như hiện nay, để đảm bảo nguồn nước gieo cấy hết diện tích theo kế hoạch và chống hạn cho diện tích lúa mới gieo cấy, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh đã chỉ đạo các đơn vị thuỷ nông hỗ trợ máy bơm lưu động, bơm hút nước từ hồ đ.ập, kênh dẫn đưa về chân ruộng phục vụ tưới dưỡng lúa cho bà con. Các địa phương và đơn vị thủy nông tiếp tục triển khai thực hiện nạo vét kênh dẫn và kênh trữ nước để dâng nước cho các trạm bơm hoạt động.
Đối với vùng tưới bằng bơm điện, căn cứ vào tình hình thực tế nạo vét bể hút và nối dài ống, lắp đặt máy bơm có cột nước cao, duy trì các trạm bơm dã chiến, đắp đ.ập tạm để vận hành các trạm bơm. Đối với vùng tưới bằng hồ đ.ập nhỏ, khi mực nước trong hồ xuống thấp hơn mực nước c.hết thì huy động máy bơm dầu dã chiến để bơm lượng nước c.hết trong hồ phục vụ tưới và chống hạn…
Theo Tin, ảnh: Khiếu Tư (TTXVN)
Biến đất đồi Trung Bộ thành “mỏ vàng” với chanh leo, cây dược liệu
Biến bất lợi thành lợi thế, giờ đây nhiều khu đất gò đồi hoang hóa ở các địa phương thuộc khu vực Bắc Trung Bộ đã hình thành những mô hình trồng cây ăn quả, cây dược liệu, cây công nghiệp cho hiệu quả kinh tế cao.
Đất đồi cho thu t.iền tỷ
Chia sẻ tại Diễn đàn Khuyến nông @ nông nghiệp chủ đề: Giải pháp nâng cao hiệu quả việc chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên vùng gò đồi các tỉnh miền Trung (do Trung tâm Khuyến nông quốc gia tổ chức ngày 24-25/6/2019 tại Quảng Bình), anh Phan Văn Tiến - Giám đốc Công ty TNHH Nông nghiệp xanh Quảng Bình cho biết, việc chuyển đổi diện tích cao su sang trồng cây dược liệu đã giúp gia đình anh và nhiều nông dân đổi đời.
TS Trần Văn Khởi - quyền Giám đốc Trung tâm Khuyến nông quốc gia (bên phải) thăm mô hình chuyển đổi trồng cây ăn quả tại huyện Bố Trạch, Quảng Bình. Ảnh: Đỗ Tuấn
Bố Trạch từng được xem là vùng đất "vàng" của cây cao su, có thời điểm diện tích lên tới 11.100 trong tổng số 18.220ha diện tích cao su toàn tỉnh. Tuy nhiên, sau hai cơn bão "lịch sử" năm 2013, 2017, diện tích cao su của huyện giảm mạnh nên huyện Bố Trạch khuyến khích người dân chủ động chuyển đổi sang một số cây trồng khác, trong đó có cây dược liệu.
Từ chủ trương này, năm 2015, trên diện tích cao su bị gãy đổ ở xã Phúc Trạch, gia đình anh Tiến trồng thử nghiệm khoảng 4ha cây cà gai leo theo hướng thâm canh. Quá trình trồng và thu hoạch cho thấy, cây cà gai leo cho hiệu quả kinh tế đạt khá, với sản lượng thu hoạch cây tươi khoảng 16 - 18 tấn/ha/2 vụ.
Đầu năm 2018, anh Tiến còn mạnh dạn góp vốn với bạn bè mua sắm máy móc để sản xuất trà túi lọc cà gai leo; đồng thời liên kết với nhiều hộ dân trên địa bàn trồng và thu mua nguyên liệu chế biến. Hiện, công suất chế biến của cơ sở đạt khoảng 300 hộp/ngày, với giá bán lẻ khoảng 70.000 đồng/hộp, doanh thu trung bình 70 - 80 triệu đồng/tháng.
Theo Sở NNPTNT tỉnh Quảng Bình, nhiều diện tích đất gò đồi trên địa bàn đang được chuyển đổi sản xuất theo hướng thích ứng với biến đổi khí hậu. Ví dụ, vùng gò đồi huyện Lệ Thủy và huyện Bố Trạch có độ phì tốt, độ dốc thấp, địa hình khuất gió bố trí trồng cây cao su; vùng dọc đường Hồ Chí Minh nhánh Đông, vùng gò đồi huyện Quảng Ninh, TP.Đông Hới, huyện Quảng Trạch đất đai cằn cỗi, độ dốc cao chuyển sang trồng thông Caribe; vùng đất dọc đường Hồ Chí Minh nhánh Đông và một số vùng đất thuộc huyện Minh Hóa, Tuyên Hóa, Quảng Trạch có tầng đất canh tác dày, có thể chủ động tưới nước bố trí trồng cây ăn quả các loại.
Tương tự, tại Quảng Trị, quá trình chuyển đổi cơ cấu cây trồng trên vùng đồi đang diễn ra mạnh mẽ. Ông Trần Cẩn - Phó Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh cho biết, các mô hình chuyển đổi trên địa bàn tỉnh có sự tham gia của doanh nghiệp, từ đó thúc đẩy các mối liên kết tiêu thụ sản phẩm. Điển hình như mô hình trồng chanh leo trên cơ sở ký kết giữa Sở NNPTNT Quảng Trị và Công ty cổ phần Nafoods Tây Bắc với diện tích trồng thử nghiệm 12ha ở huyện Hướng Hóa. Công ty cho các nhóm hộ ứng trước 50% giá giống và thanh toán vào cuối vụ thông qua khấu trừ sản phẩm bán chanh leo; cam kết thu mua 100% sản phẩm quả chanh leo.
Đến nay, cây chanh leo phát triển tốt, đã cho thu hoạch vào tháng 4 - 5/2019. Dự kiến trong năm thứ nhất đạt doanh thu khoảng 200 triệu đồng/ha, người trồng lãi hơn 100 triệu đồng/ha/năm. Sở NNPTNT đang tiếp tục phối hợp Nafoods Tây Bắc khảo sát, mở rộng thêm diện tích trồng chanh leo.
Sản xuất ứng phó với biến đổi khí hậu
Theo đ.ánh giá của Cục Trồng trọt (Bộ NNPTNT), vùng gò đồi các tỉnh Bắc Trung Bộ có nhiều thuận lợi cho việc chăn nuôi gia súc, trồng các cây công nghiệp lâu năm, đã hình thành các khu chuyên canh cây công nghiệp như: Mía (Thanh Hóa), chè (Nghệ An), cao su (Quảng Bình, Quảng Trị, Thanh Hóa, Nghệ An), hồ tiêu, cà phê chè (Quảng Trị)... Thống kê năm 2018, tổng diện tích đất cây hàng năm là 1,03 triệu ha, đất trồng cây lâu năm 172.050ha.
Tuy nhiên, sản xuất nông nghiệp của vùng Bắc Trung Bộ nhìn chung quy mô còn nhỏ, manh mún, một số sản phẩm chủ lực như lúa gạo, rau mầu, cây ăn quả, cây công nghiệp... chưa có sự gắn kết chặt chẽ giữa sản xuất - bảo quản - chế biến - tiêu thụ sản phẩm.
Từ thực tế đó, tại diễn đàn, đại diện Cục Trồng trọt cho rằng, các tỉnh miền Trung cần đẩy mạnh tái cơ cấu nông nghiệp theo hướng nâng cao giá trị gia tăng, phát triển bền vững; chủ động ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu, hạn chế thấp nhất các tổn hại do thiên tai gây ra; tiếp tục khuyến khích các doanh nghiệp tham gia đầu tư vào lĩnh vực sản xuất trồng trọt, liên kết với HTX và nông dân, tạo chuỗi giá trị thực sự cho từng ngành hàng, trước hết là các ngành hàng chủ lực.
Trên cơ sở các ý kiến đóng góp, các câu hỏi của nông dân tại diễn đàn, TS Trần Văn Khởi - quyền Giám đốc Trung tâm Khuyến nông quốc gia cho rằng, vùng đất gò đồi các tỉnh miền Trung đang trở thành một lợi thế lớn để các địa phương phát triển vùng chuyên canh cây công nghiệp, cây dược liệu, cây ăn quả, mang lại thu nhập cao cho người dân.
Theo đó, bên cạnh việc tập trung chỉ đạo phát triển các loại cây trồng có thế mạnh cua tưng vùng, đia phương như giống lúa cực ngắn, ngắn ngày tại các tỉnh Bắc Trung Bộ (nhằm giảm lượng nước sử dụng, đồng thời tránh được ngập lụt cuối vụ), mía ở Thanh Hóa, Nghệ An; tiêu ở Quảng Trị... nhằm thúc đẩy tăng trưởng giá trị hàng hóa bền vững, cần nghiên cứu, mở rộng diện tích những cây trồng mới như chanh leo ở Quảng Trị, cây dược liệu ở Quảng Bình, cây ăn quả trên vùng gò đồi Nghệ An...
"Bên cạnh đó, tiếp tục đẩy mạnh nghiên cứu, chọn tạo các loại giống cây trồng có chất lượng cao, chống chịu tốt với hạn, mặn, sâu bệnh và đáp ứng với yêu cầu đa dạng hóa thị trường. Tập trung chỉ đạo phát triển các loại cây trồng chủ lực, có thế mạnh phát triển của vùng, địa phương, thúc đẩy tăng trưởng như: Cây lúa, mía, cao su, hồ tiêu, rau, quả..." - ông Khởi nhấn mạnh.
Theo Danviet
Huyện Nông Cống chủ động phòng chống thiên tai Huyện Nông Cống là một trong những địa phương hàng năm chịu ảnh hưởng nặng nề bởi mưa lũ, gây thiệt hại không nhỏ về người và tài sản của nhân dân. Để hạn chế đến mức thấp nhất hậu quả do thiên tai gây ra, ngay từ đầu năm 2019 huyện đã ban hành kế hoạch và xây dựng, triển khai phương...