Ngộ nhận về bằng THPT của Mỹ

Vụ “trường ma” GWIS liên kết với hàng loạt trường ở Việt Nam cho thấy rất nhiều người đã không hiểu về giá trị của bằng THPT của Mỹ.

Ông Trần Thắng, Chủ tịch Viện Văn hóa và Giáo dục Việt Nam tại Mỹ, người đang kết nối dự án mở trường trung học Mỹ tại TP Đà Lạt, chia sẻ thông tin về hệ thống giáo dục Mỹ, sự tồn tại trường George Washington International School – GWIS.

Gần đây, báo chí trong nước đưa thông tin về hàng loạt trường phổ thông ở 14 tỉnh thành Việt Nam liên kết với trường George Washington International School (GWIS – Mỹ) để đào tạo song bằng, với cam kết “có giá trị quốc tế, được các đại học Mỹ công nhận”. Dường như nhiều người bị mê hoặc bởi cam kết này mà không hiểu về hệ thống giáo dục Mỹ.

Tôi xin nói sơ qua về hệ thống giáo dục Mỹ. Đại học Mỹ chấp nhận văn bằng tốt nghiệp THPT của các quốc gia. Tại Mỹ, những người trên 18 tuổi không có điều kiện học xong lớp 12, thi bằng GED tương đương với bằng tốt nghiệp THPT, cũng được đại học Mỹ công nhận. Nhiều học sinh Việt Nam thi văn bằng GED để đủ điều kiện vào đại học Mỹ. Văn bằng tốt nghiệp THPT hầu như có tính tượng trưng, không có giá trị trong hồ sơ đại học hay xin việc làm. Xã hội Mỹ xem văn bằng tốt nghiệp THPT là kỷ niệm thời trung học.

Về lý thuyết, các trường Việt Nam liên kết với George Washington International School – GWIS (nếu trường có thật) cấp bằng tốt nghiệp THPT được các đại học Mỹ chấp nhận là đúng. Nhưng như đã nói, kể cả khi trường Việt Nam không liên kết với GWIS, bằng tốt nghiệp phổ thông vẫn được đại học Mỹ chấp nhận.

Sự liên kết của trường Việt Nam với trường quốc tế chỉ có giá trị khi nó tạo ra môi trường giáo dục tân tiến. Để làm điều đó đòi hỏi trường phải có đội ngũ giáo viên, giáo trình, phương pháp dạy và cách tổ chức trường theo chuẩn mực cao. Nếu theo chuẩn của giáo dục THPT Mỹ, học sinh phải có ba kỹ năng: đọc sách, viết, phản biện. Giáo dục Mỹ giúp học sinh phát triển chỉ số thông minh (IQ) để áp dụng kiến thức, trong khi đó ở Việt Nam vẫn theo xu hướng nhớ kiến thức.

Hệ thống trường công lập Mỹ được quản lý bởi thành phố và hoạt động giống như Sở Giáo dục của Việt Nam. Hệ thống trường tư thục thuộc các tổ chức kiểm định giáo dục độc lập, ví dụ tổ chức hàng đầu ở Mỹ là New England Association of Schools and Colleges (NEASC), hoặc những tổ chức của tiểu bang, ví dụ các trường tư thục của tiểu bang Connecticut thuộc tổ chức Connecticut Association of Independent Schols (CAIS). Các tổ chức này có trách nhiệm kiểm định chất lượng trường tư thục về mọi vấn đề về chương trình giáo dục, hoạt động trường, sinh hoạt học sinh, tiêu chuẩn giảng dạy, môi trường an toàn, tài chính…

Chương trình học của hai hệ thống công lập và tư thục gần giống nhau. Nhưng trường THPT công lập không có chức năng hợp tác giảng dạy ở nước ngoài. Trường THPT tư thục mô hình như công ty, mở chi nhánh trong nước hoặc hợp tác nước ngoài tùy theo kế hoạch phát triển. Họ đào tạo ra sản phẩm tốt thì thu hút người mua, sản phẩm xấu thì bị tẩy chay.

Địa chỉ GWIS đăng trên website ở California chưa bao giờ có trường học

GWIS theo địa chỉ đăng trên website tại thành phố Ontario tiểu bang California là khuôn viên của Trung tâm nghệ thuật California, không phải trường học. Tôi đã liên hệ với Trung tâm nghệ thuật, họ nói khu vực này chưa bao giờ có trường học. Việc GWIS đặt những logo tên trường trên tòa nhà của họ là hoàn toàn bịa đặt và giả mạo bằng hình ảnh. Trung tâm sẽ sớm báo cáo việc này lên cảnh sát của thành phố. Ngoài ra, tôi gọi cho Ban trường học của thành phố Ontario, họ xác nhận không có trường GWIS trong khu vực của họ.

Trên website của GWIS đăng bức ảnh trụ sở Trung tâm nghệ thuật California gắn logo của trường.

Tìm hiểu website của GWIS thì đó không phải website của một trường học Mỹ truyền thống vì thiếu mọi thông tin căn bản, như: hiệu trưởng, ban điều hành, ban giáo viên, phòng giáo vụ, số điện thoại cũng không hoạt động… Nói chung trang website về trường trống rỗng, còn hình ảnh là người ta lấy ở đâu đưa vào.

Rõ ràng GWIS không phải là trường học tại Mỹ. Họ tự xưng là trường học về Việt Nam hợp tác với các trường Việt Nam là vi phạm pháp luật Việt Nam. Tôi rất ngạc nhiên việc này sao lại xảy ra tại Việt Nam, tại thời điểm này? Việt Nam có cả hệ thống, sao lại để cho GWIS tự do liên kết đào tạo?

Lời khuyên cho học sinh và phụ huynh

Phụ huynh Việt Nam nếu muốn con du học Mỹ thì đầu tiên cần tìm hiểu về trường. Sự thực nếu người có kiến thức đại học trở lên và biết tiếng Anh, chỉ cần bỏ ra một tiếng nghiên cứu về trường đối tác là có ngay kết quả.

Để du học Mỹ, tiếng Anh là phần quan trọng hàng đầu. Học sinh Việt Nam nên phát triển kỹ năng đọc sách, viết và nói. Hàng ngày phải đọc sách 30 phút, xem TV tiếng Anh 30 phút, tập viết và có thầy giáo chỉnh sửa. Học sinh luyện tập như vậy trong suốt 12-24 tháng thì tiếng Anh sẽ vững chắc và khi sang môi trường giáo dục Mỹ sẽ hòa nhập tốt.

Ngoài ra, học sinh phải có những kỹ năng cá nhân tốt, như tính tự lập cao, tự quyết định mọi việc cho bản thân, tính tổ chức tốt. Phụ huynh cần khuyến khích học sinh phát triển kỹ năng cá nhân và thực tập hàng ngày đến khi đi du học Mỹ. Học sinh Việt Nam có năng lực học khá tốt và chăm chỉ nên sẽ không có vấn đề lớn trong việc hòa nhập môi trường giáo dục mới.

ể chọn trường tốt, phụ huynh và học sinh nên dựa vào một số tiêu chí như sau:

- Học phí nói lên chất lượng đào tạo và cơ sở vật chất của trường. Trường tư thục không nội trú loại khá mức học phí $10K-$15K USD; trường tốt dao động $18K-$25K USD. Các trường tư thục nội trú thì nền tảng giáo dục giống nhau, chương trình đào tạo tốt, học phí $45K-$60K USD và hầu hết cấp học bổng.

- Trường có đầy đủ môn học xã hội, khoa học, toán, nghệ thuật, và có các môn trình độ cao như Honor hoặc AP.

- Sinh hoạt thể thao, nghệ thuật: Những trường tốt thường có rất nhiều chương trình sinh hoạt ngoại khóa, thể thao nghệ thuật.

- Trường tư thục dành cho học sinh gia đình khá giả nên thường nằm ở vị trí tốt.

- Trường thuộc tổ chức kiểm định giáo dục trong tiểu bang và các tổ chức độc lập khác.

Trần Thắng

Theo vnexpress.net