Nga bác bỏ thông tin về việc sửa đổi kế hoạch hòa bình liên quan Ukraine

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova bác bỏ thông tin của Bloomberg cho rằng Moskva đã sửa kế hoạch hòa bình của Mỹ liên quan đến xung đột tại Ukraine.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Nga, Maria Zakharova. Ảnh: TASS

Theo hãng thông tấn TASS, phát biểu trên kênh Telegram cá nhân, bà Zakharova khẳng định: “Đây là tin giả. Hãng truyền thông này không có nguồn tin đáng tin cậy từ Điện Kremlin”.

Bà nói rằng các nguồn tin được mô tả là “gần gũi với Điện Kremlin” chỉ nhằm tạo vỏ bọc cho những thông tin không chính xác.

Trước đó, ngày 24/12, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky thông báo với báo giới về một kế hoạch hòa bình gồm 20 điểm đã được thảo luận trong các cuộc tiếp xúc tại Mỹ. Tuy nhiên, cả Điện Kremlin và Bộ Ngoại giao Nga nhiều lần nhấn mạnh Moskva không đồng tình với một số nội dung trong đề xuất này.

Theo phía Nga, các yêu cầu cốt lõi của Moskva bao gồm việc Ukraine rút toàn bộ lực lượng khỏi khu vực Donbass , cam kết từ bỏ mục tiêu gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương ( NATO ), cũng như áp đặt giới hạn đối với quy mô lực lượng vũ trang Ukraine.

Các bên hiện vẫn giữ quan điểm khác biệt sâu sắc, trong khi chưa có dấu hiệu rõ ràng cho thấy tiến triển đáng kể trong các nỗ lực tìm kiếm giải pháp hòa bình cho xung đột.

Trong khi đó, theo tờ Kyiv Post, kế hoạch hòa bình 20 điểm mới được Tổng thống Zelensky công bố đang được giới chức Ukraine trình bày tại các nước phương Tây như một bước tiến trong nỗ lực ngoại giao. Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng văn kiện này phản ánh rõ thực trạng đàm phán hiện nay hơn là tạo ra đột phá thực chất.

Ông Glen Howard, chuyên gia chiến lược về Nga và là Chủ tịch Quỹ Saratoga – một tổ chức nghiên cứu có trụ sở tại Washington, nhận định kế hoạch trên giống như một “bản chẩn đoán”, cho thấy vị trí của các bên sau nhiều tháng đàm phán qua lại, chỉnh sửa dự thảo và gia tăng sức ép từ phía Mỹ.

Ông Glen Howard, Chủ tịch của Quỹ Saratoga, một viện nghiên cứu có trụ sở tại Washington. Ảnh: Kyiv Post

Trả lời phỏng vấn Kyiv Post ngày 24/12, ông Howard cho rằng kế hoạch 20 điểm không phải là bước ngoặt, mà là kết quả của một quá trình thương lượng kéo dài, qua đó làm rõ lập trường của các bên và cho thấy khoảng cách vẫn còn đáng kể.

So với đề xuất 28 điểm từng xuất hiện trên truyền thông vào mùa thu, bản kế hoạch mới đã được điều chỉnh theo hướng thu gọn. Trước đó, Kiev và một số chính phủ châu Âu cho rằng bản dự thảo cũ có những nội dung quá nhượng bộ đối với Moskva.

Theo ông Howard, Ukraine đã đạt được một số điều chỉnh quan trọng. Bản kế hoạch mới không còn đề cập yêu cầu Ukraine phải rút quân ngay lập tức khỏi một số khu vực thuộc tỉnh Donetsk, cũng như không buộc Kiev chính thức từ bỏ mục tiêu gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Dù vậy, chuyên gia này cho rằng những thay đổi trên chưa làm thay đổi bản chất bất đồng cốt lõi. Theo ông, Tổng thống Zelensky đã chuyển từ việc bác bỏ hoàn toàn các đề xuất ban đầu sang tham gia đàm phán một cách thận trọng, song tiến trình hiện nay đang bước vào giai đoạn then chốt, nơi các giới hạn của ngoại giao ngày càng bộc lộ rõ, hơn là tạo ra động lực mới.

Theo ông Howard, những giới hạn của tiến trình ngoại giao đã bộc lộ rõ trong cuộc tiếp xúc bên lề tại Miami (Mỹ) vào cuối tuần trước. Khi đó, chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump đã kỳ vọng tổ chức một cuộc gặp ba bên không chính thức giữa đại diện Mỹ, Ukraine và Nga.

Mỹ mong muốn các cuộc trao đổi này mang lại kết quả cụ thể, qua đó chứng minh rằng đối thoại vẫn có thể tạo ra tiến triển. Tuy nhiên, phía Nga đã từ chối gặp trực tiếp phái đoàn Ukraine.

Ông Howard nhận định Nga đang tham gia tiến trình ở mức độ vừa đủ để tránh bị quy trách nhiệm cho việc đàm phán đổ vỡ, song chưa sẵn sàng chấp nhận các điều khoản có thể hạn chế mục tiêu quân sự hoặc chính trị của mình.

Trong khi đó, tình hình thực địa tiếp tục diễn biến phức tạp. Thương vong dân sự gia tăng, giao tranh chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.

Dự báo về thời gian tới, ông Howard cho rằng các cuộc tiếp xúc ngoại giao nhiều khả năng vẫn tiếp diễn, song khó dẫn đến một thỏa thuận toàn diện. Thay vào đó, kịch bản dễ xảy ra là tình trạng giằng co kéo dài, trong đó đàm phán song song với xung đột quân sự.

Ông cũng cho biết Ukraine và các đối tác châu Âu đang ngày càng phối hợp chặt chẽ hơn, gắn mọi thảo luận về lãnh thổ với các bảo đảm an ninh cụ thể, có những điểm tương đồng với cơ chế của NATO. Sự điều chỉnh này khiến vai trò trung gian của Washington trở nên phức tạp hơn, khi các nhà đàm phán Mỹ phải giải thích cách thức triển khai những cam kết an ninh trong thực tế.

Theo ông Howard, quá trình này đã bộc lộ hạn chế của cách tiếp cận ngoại giao nhanh, mang tính giao dịch, khi các cuộc thảo luận ngày càng sa vào chi tiết kỹ thuật và khó đạt đồng thuận.

Bước sang năm 2026, ông Howard cho rằng chiến lược chủ đạo của Mỹ có thể vẫn là duy trì sức ép hơn là kỳ vọng sớm đạt hòa bình. Việc mở rộng đội ngũ tham gia đàm phá, trong đó có sự xuất hiện của ông Jared Kushner cùng đặc phái viên Steve Witkoff, và sự tham gia không thường xuyên của Ngoại trưởng Marco Rubio, được xem là dấu hiệu cho thấy chính quyền Mỹ vẫn đang tìm kiếm hướng đi phù hợp.

Theo đánh giá của ông Howard, Tổng thống Trump nhiều khả năng tiếp tục duy trì đòn bẩy thông qua các biện pháp kinh tế và năng lượng đối với Nga, đồng thời giữ vững hỗ trợ quân sự cho Ukraine, bao gồm việc tăng cường hậu cần thông qua một trung tâm điều phối mới của NATO tại Romania.

Theo ông, bài học rút ra từ nỗ lực hòa bình chưa thành công trong năm 2025 là sức ép mang lại hiệu quả rõ ràng hơn so với lạc quan ngoại giao. Các biện pháp kinh tế đã tạo ra tác động nhất định và khả năng gia tăng các công cụ này vẫn để ngỏ.

Tuy nhiên, điều khó đoán định là mức độ can dự mà Washington sẵn sàng chấp nhận, cũng như khả năng điều chỉnh chính sách đột ngột trong tương lai.

Ở thời điểm hiện tại, Ukraine đang theo đuổi chiến lược dài hạn, châu Âu tiếp tục điều chỉnh cách tiếp cận, còn Mỹ tìm cách kiểm soát kỳ vọng trong khi tránh bị xem là thất bại.

Trong bối cảnh đó, kế hoạch hòa bình đã được chỉnh sửa của Tổng thống Zelensky, dù mang nhiều nỗ lực ngoại giao, có thể sẽ không phải là con đường dẫn tới hòa bình, mà là một lát cắt phản ánh thực tế của một cuộc xung đột mà ngoại giao vẫn chưa thể khép lại.