Mỹ chuyển hàng tỷ USD từ dự án đường sắt cao tốc California sang an toàn đường sắt và Amtrak

Chính quyền Tổng thống Donald Trump đang chuyển khoảng 2 tỷ USD ngân sách liên bang từng dành cho dự án đường sắt cao tốc California sang các dự án cải thiện an toàn đường sắt và vận tải hành khách tại nhiều bang.

Một đoàn tàu di chuyển trên đoạn đường sắt ở Washington, DC ngày 15/9/2022. Ảnh: AFP/TTXVN

Bộ trưởng Giao thông Sean Duffy hôm 14/8 vừa qua cho biết, Cơ quan Quản lý Đường sắt Liên bang (FRA) sẽ đầu tư tổng cộng 5,3 tỷ USD cho các dự án đường sắt tại 23 bang. Khoảng 2 tỷ USD trong số này là nguồn kinh phí được giải phóng sau khi chính quyền Trump hủy phần tài trợ liên bang chưa sử dụng dành cho dự án đường sắt cao tốc California.

Nguồn vốn mới sẽ được sử dụng để loại bỏ hoặc cải tạo các giao điểm đường sắt nguy hiểm, nâng cấp hạ tầng xuống cấp và mua các đoàn tàu Amtrak mới. Ông Duffy cho rằng chính quyền đang chuyển trọng tâm từ những dự án đường sắt cao tốc tốn kém sang an toàn đường sắt và vận tải hành khách thiết thực hơn.

Trong tổng số 5,3 tỷ USD, khoảng 2,05 tỷ USD được dành mua 43 đoàn tàu Amtrak sản xuất tại Mỹ để thay thế thiết bị cũ, 140 triệu USD dùng đại tu 41 đầu máy phục vụ các tuyến ở miền Trung Tây và khu vực Thái Bình Dương.

California vẫn nhận hơn 200 triệu USD cho các dự án đường sắt khác, gồm 124,4 triệu USD cho dự án đường đôi Eastbrook-Shell, 43 triệu USD xây dựng cầu vượt đường sắt tại Cherry Avenue ở Shafter và 33,6 triệu USD cải thiện an toàn trên khoảng 9,65 km hành lang LOSSAN tại Encinitas.

Florida nhận 356 triệu USD để cải thiện tới 910 điểm giao cắt đường bộ – đường sắt, North Carolina nhận 299 triệu USD để loại bỏ 9 giao điểm và nâng cấp hệ thống đường sắt. Texas nhận 189 triệu USD cho 9 dự án loại bỏ giao điểm tại Fort Worth, Dallas và Terrell.

Khoản tài trợ mới được công bố hơn một năm sau khi chính quyền Trump hủy khoảng 4 tỷ USD kinh phí liên bang chưa sử dụng dành cho dự án đường sắt cao tốc California. FRA khi đó kết luận Cơ quan Đường sắt cao tốc California không đáp ứng các nghĩa vụ theo thỏa thuận tài trợ.

Thống đốc California Gavin Newsom chỉ trích quyết định của chính quyền liên bang, cho rằng Bộ trưởng Duffy thường xuyên nhắm vào California. Phía California nhấn mạnh nhiều dự án giao thông mà Duffy tham dự được xây dựng bằng nguồn vốn từ luật cơ sở hạ tầng được thông qua dưới thời cựu Tổng thống Joe Biden.

Theo FRA, hơn 2.000 vụ việc và khoảng 200 trường hợp tử vong xảy ra tại các giao điểm đường sắt trên toàn nước Mỹ mỗi năm. Riêng California ghi nhận 46 người thiệt mạng tại các giao điểm này trong năm 2025.

Trong khi đó, dự án đường sắt cao tốc California vẫn tiếp tục triển khai tại khu vực Central Valley, với khoảng 128,75 km đường dẫn và 58 công trình lớn đã hoàn tất.