Lý do Nga liên tiếp không kích lớn vào Ukraine

Gần đây, Nga liên tục tiến hành các cuộc tấn công quy mô lớn vào Ukraine trong bối cảnh cuộc đà tiến công trên chiến trường chậm lại.

Lính cứu hỏa Ukraine đối phó hỏa hoạn sau một cuộc không kích của Nga vào Kiev (Ảnh: Telegram).

Các quan chức Nga đã đưa ra những lời cảnh báo ngày càng gay gắt về việc tăng cường không kích Ukraine.

Moscow tuyên bố sẽ thực hiện các cuộc tấn công mang tính hệ thống vào các mục tiêu ở Ukraine, bao gồm các trung tâm ra quyết định, đồng thời cảnh báo các phái đoàn ngoại giao phương Tây rời khỏi thủ đô Kiev của Ukraine.

Hôm 24/5, Nga phóng hơn 600 UAV và khoảng 90 tên lửa vào Ukraine, một trong những đợt không kích lớn nhất kể từ đầu xung đột. Đến rạng sáng 2/6, Nga tiếp tục thực hiện một cuộc không kích với quy mô tương tự.

Các quan chức châu Âu cho rằng đây có thể là tín hiệu cho thấy Nga đang tìm cách ép buộc khôi phục các cuộc đàm phán hòa bình vốn đang bế tắc, hướng tới một thỏa thuận theo các điều khoản của Moscow.

Một phân tích gần đây trên một trong những tạp chí chính sách đối ngoại hàng đầu của Nga nhận định rằng các mục tiêu ban đầu của Nga đối với chiến dịch quân sự ở Ukraine dường như đã bất khả thi trong bối cảnh phương Tây tiếp tục hỗ trợ Ukraine trong một cuộc chiến tiêu hao kéo dài.

Các quan chức và nhà phân tích Nga lẫn châu Âu cho biết, Nga đang tìm cách giành lại thế chủ động trên chiến trường khi đà tiến công chững lại.

“Nga đang ra sức giành được bất kỳ ưu thế nào trên chiến trường”, ông Thomas Withington, chuyên gia nghiên cứu cao cấp về khoa học quân sự tại Viện Nghiên cứu Quốc phòng và An ninh Hoàng gia Anh (RUSI), nhận định.

Vào tháng 4, Ukraine trên thực tế đã giành lại được nhiều vùng lãnh thổ hơn số đất đai mà Nga kiểm soát thêm, đánh dấu lần đầu tiên điều này xảy ra kể từ năm 2024.

Các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái (UAV) tầm trung của Ukraine đang gây ra sự gián đoạn nghiêm trọng cho các mạng lưới hậu cần và tuyến đường tiếp tế dọc theo hành lang đất liền then chốt nối liền Nga qua miền Nam Ukraine tới bán đảo Crimea.

“Điều đó có nghĩa là cơ chế gây áp lực quân sự của Nga lên Ukraine đã bị suy giảm. Tôi nghĩ rằng trước tình hình thực tế trên mặt đất như vậy, việc sử dụng sức mạnh không quân có lẽ là con đường duy nhất đang mở ra cho giới lãnh đạo Nga với hy vọng tạo ra bất kỳ tác động chiến lược nào đối với Ukraine (trong bối cảnh Ukraine thiếu hụt hệ thống phòng không)”, ông Withington chia sẻ.

Một học giả người Nga thân cận với các nhà ngoại giao cấp cao của Nga cũng bình luận: “Rõ ràng các cuộc tấn công và những hành động gần đây của Nga đối với Kiev không chỉ là phản ứng đối với cuộc tập kích gần đây của Ukraine vào trường cao đẳng ở Lugansk, mà còn là phản ứng trước việc mở rộng phạm vi địa lý của UAV và tên lửa Ukraine, cũng như đà tấn công quân sự bị chậm lại”.

Bà Tatiana Stanovaya, nghiên cứu viên cao cấp tại Quỹ Carnegie vì Hòa bình Quốc tế (Carnegie Russia Eurasia Foundation), nhận định: “Nga đang mất dần ưu thế trên chiến trường, trong khi Ukraine đang mở rộng địa bàn cũng như cường độ của các cuộc tấn công, Mỹ đã tạm dừng các cuộc đàm phán. Tất cả những điều này tạo ra cảm giác rằng mọi thứ đang không đi theo hướng mà Moscow mong muốn”.

Theo các nhà phân tích, Nga có thể đang sử dụng chiến thuật leo thang để cố gắng buộc Mỹ nối lại các cuộc đàm phán hòa bình Ukraine. Trong đó, Điện Kremlin kỳ vọng chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump sẽ gây áp lực buộc Ukraine phải rút quân khỏi vùng Donetsk.

Việc kiểm soát hoàn toàn Donetsk đã trở thành mục tiêu quân sự hàng đầu của Nga, và là điều kiện chính của Moscow để chấm dứt xung đột.

Tuy nhiên, các nhà phân tích Nga và quan chức châu Âu nhận định việc đồng ý rút quân của Ukraine khỏi Donetsk sẽ chỉ đơn giản là cho phép Nga tái vũ trang và sau đó cố gắng giành thêm lãnh thổ.

Một số quan chức châu Âu gợi ý rằng với tốc độ tiêu hao hiện tại, Nga có thể phải phát động một đợt động viên quân sau cuộc bầu cử quốc hội vào tháng 9 tới. Trong khi đó, những người khác cho rằng Nga nhiều khả năng sẽ tạm dừng chiến dịch quân sự.

“Nga có thể muốn tạm dừng thay vì tiếp tục, bởi vì tình hình hiện tại là không thể duy trì bền vững đối với họ”, một quan chức châu Âu nhận định.